התבוננות בנפלאות התורה

קאטאלאג: אמונה א' נומ׳ ⁨8⁩ פאקעט גייד ז׳ 39 אידיש 26 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 26 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ווייזט אז אפילו אין א דור אן קלארע ניסים, איז די אומענדליכע עמקות פון דער תורה, וואס א קינד און דער גרעסטער גדול לערנען פון דעם זעלבן חומש און דער זעלבער גמרא, אליין א פלא וואס באווייזט אז זי איז מן השמים, און דער אויבערשטער אנטפלעקט זיך פאר דעם וואס עפנט די אויגן.

דער משגיח עפנט מיט דעם אז אין עקבתא דמשיחא זעט מען שוין נישט די גרויסע ניסים וואס די פריערדיגע דורות האבן געזען, און דער נסיון פון היינטיגן דור איז צו גלייבן אפילו מ'זעט נישט. פונדעסטוועגן קען דער וואס איז זיך מתבונן אפילו היינט זען נפלאות, בפרט אין דער תורה, וואס דוד המלך האט געבעטן צו זען און האט זי אנגערופן זיסער פון האניק; דער וואס שפירט עס נישט איז ווי א קראנקער וואס באקלאגט זיך אויפן עסן. דערנאך שטעלט ער אוועק די ביכער פון א שולע-קינד, וואס מ'בייט יעדעס יאר, קעגן דעם חומש און דער גמרא וואס א קינד, א ראש ישיבה און די גדולי האחרונים לערנען, און יעדער זעט דארט נייע זאכן. דער תירוץ איז אז די תורה קומט פון דעם אין סוף און איז אליין אן א סוף, מיט די פיר שיכטן פון פרד"ס, בשעת א וועלטליך בוך ענדיגט זיך ביים בלאט. כדי דאס צו זען דארף דער אויבערשטער עפענען די אויגן, ווי ביי הגר און ביים פך שמן פון די חשמונאים. צום סוף: ווי אברהם אבינו וואס האט דערקענט דעם בעל הבירה, וועט דער וואס שטארקט זיך אין אמונה זען די נפלאות פונעם אויבערשטן אין זיין טאג-טעגלעכן לעבן, וואס דערפאר דאנקען אידן אין מודים.

ענינים: תורה מן השמים און די מסורה · דער כח און די מעלה פון תורה

סדר השיעור

  1. 0:00 פארבארגענע נפלאות אין אונזער דור; די זיסקייט פון תורה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז היינט זעט מען נישט קיין קלארע נפלאות און דער נסיון איז צו גלייבן אן זען, נאר דער וואס איז זיך מתבונן קען נאך אלץ זען נפלאות, בפרט אין דער תורה. ער ברענגט דוד המלך'ס בקשה צו זען די נפלאות פון דער תורה און זיין לויב אויף איר זיסקייט, גלייכט דעם וואס שפירט עס נישט צו א קראנקן וואס באקלאגט זיך אויפן עסן, און ערקלערט אז סיי תורה שבכתב סיי תורה שבעל פה זענען מן השמים.

  2. 5:51 שול-ביכער ווערן אויסגעוואקסן, דער חומש און די גמרא נישט שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח שילדערט ווי אן אמעריקאנער קינד באקומט יעדן קלאס נייע, דיקערע ביכער ביז אין קאלעדזש, ווייל די אלטע ווערן צו פשוט. א אידיש קינד, פארקערט, בלייבט מיט דעם זעלבן חומש א גאנץ לעבן, און די בבא מציעא וואס ער האט געלערנט ווען ער איז געווען ניין יאר אלט לערנט ער נאכאמאל מיט דרייצן און מיט אכצן ווי א גאנץ אנדער לימוד; ס'איז די זעלבע גמרא וואס די גדולי האחרונים און ראשונים האבן געלערנט, וואס רבינא ורב אשי האבן פארשריבן, און וואס איז געגעבן געווארן צו משה רבינו פון הר סיני.

  3. 12:15 פארוואס די תורה ענדיגט זיך קיינמאל נישט: פון דעם אין סוף שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח פרעגט פארוואס א וועלטליך בוך מוז מען בייטן, בשעת א חומש אדער א גמרא קען מען לערנען נאכאמאל און נאכאמאל און געפינען נייע זאכן, און ענטפערט אז די תורה קומט פון דעם אין סוף און איז דערפאר אן א סוף. קיין בשר ודם קען נישט מאכן א חכמה וואס איז פשוט פאר א קינד און טיף פאר א גאון; דאס אליין איז א פלא. ער ערקלערט די פיר שיכטן פון פרד"ס, מערקט אן אז אפילו די שפעטערע אמוראים האבן פארלוירן דעם כח פון דרוש, און שטעלט עס אוועק קעגן וועלטלעכע חכמה וואס איז נאר אויבנאויף.

  4. 17:58 קוקן און נישט זען: הגר און דער פך שמן שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט הגר, וואס האט נישט געזען דעם ברונעם לעבן איר שטארבנדיגן זון ביז דער אויבערשטער האט איר געעפנט די אויגן, און די יוונים וואס האבן מטמא געווען אלע שמנים אין היכל אבער נישט געזען דעם פך וואס איז געווען געחתמ'ט מיטן חותם פונעם כהן גדול. ער זאגט אז דער וואס לערנט ערליך, דאווענט גוט און היט זיך פון עבירות, וועט מען אים עפענען די אויגן, און אז נישט נאר די תורה נאר אלץ וואס פאסירט מיט א איד יעדן טאג איז מלא נפלאות.

  5. 21:42 אברהם אבינו און די בירה דולקת; די ניסים פון יעדן טאג אין מודים

    דער משגיח ברענגט דעם מדרש פון א מענטש וואס האט געזען א בירה דולקת אין מדבר ביז דער בעל הבירה האט זיך באוויזן, אויף אברהם אבינו וואס האט געזען דעם סדר פון דער וועלט און פון היסטאריע ביז דער אויבערשטער האט זיך אנטפלעקט פאר אים. אזוי וועט יעדער וואס שטארקט זיך אין אמונה און יראת שמים זען דעם אויבערשטן אין די נפלאות פון זיין תורה און פון זיין טאג, און דער משגיח ווייזט אויף מודים, וואס מ'זאגט דריי מאל א טאג, וואו אידן דאנקען דעם אויבערשטן פאר זיינע ניסים פון יעדן טאג.

דער שיעור, אויסגעשריבן

פארבארגענע נפלאות אין אונזער דור; די זיסקייט פון תורה

0:39

דער משגיח מערקט אן אז אין עקבתא דמשיחא זעט מען שוין נישט די גרויסע גילויים וואס די פריערדיגע דורות האבן געזען; דער נסיון פון היינטיגן דור איז צו גלייבן אפילו מ'זעט נישט, און דאס איז א גרויסער תיקון. פונדעסטוועגן קען דער וואס איז זיך מתבונן זען נפלאות אפילו היינט, בפרט אין דער תורה, ווי דוד המלך בעט אין תהלים קי"ט י"ח אז מ'זאל אים עפענען די אויגן דערצו. א

2:56

דוד המלך האט אויך געזאגט אז די תורה איז זיסער פון האניק (תהלים י"ט י"א). דער וואס שפירט עס נישט איז ווי א קראנקער וואס באקלאגט זיך אז דאס עסן אין שפיטאל טויג נישט: דער חסרון איז אין זיין מויל. דערפאר בעטן אידן יעדן טאג אין והערב נא אז דער אויבערשטער זאל מאכן די תורה זיס אין זייער מויל. ב,ג

שול-ביכער ווערן אויסגעוואקסן, דער חומש און די גמרא נישט

5:59

דער משגיח שילדערט אן אמעריקאנער קינד וואס באקומט יעדן קלאס נייע ביכער, דיקערע אין היי סקול און טייערע אין קאלעדזש, ווייל די פריערדיגע זענען שוין צו פשוט פאר אים.

8:46

א אידיש קינד, פארקערט, באקומט א חומש וואס ווערט קיינמאל נישט אלט: דער זעקס-יעריגער, דער בחור אין בית המדרש און זיין ראש ישיבה לערנען דעם זעלבן חומש, און יעדער זעט דארט אנדערע זאכן. די בבא מציעא וואס א יינגל לערנט מיט ניין יאר לערנט ער ווידער מיט דרייצן און מיט אכצן ווי א גאנץ נייער לימוד. ס'איז די זעלבע גמרא וואס רבי עקיבא איגר און דער פני יהושע האבן געלערנט, וואס רבינא ורב אשי האבן פארשריבן, און וואס איז געגעבן געווארן צו משה רבינו פון הר סיני.

פארוואס די תורה ענדיגט זיך קיינמאל נישט

12:34

דער משגיח פרעגט פארוואס מ'קען לערנען א חומש אדער א גמרא נאכאמאל און נאכאמאל און געפינען נייע זאכן, און דערמאנט איינעם וואס האט פערציג יאר יעדן שבת געלערנט רבינו בחיי אויף דער פרשה און יעדעס יאר דארט געפונען נייע זאכן. דער תירוץ איז אז די תורה קומט פון דעם אין סוף, און ממילא איז זי אליין אן א סוף. זי איז "תפוחי זהב במשכיות כסף" (משלי כ"ה י"א): אונטער דעם זילבער געפינט מען אינעווייניג גאלד. ד,ה

14:28

אז מ'גראבט אין א געאגראפיע-בוך מאכט מען נאר א לאך אינעם בלאט. קיין בשר ודם קען נישט מאכן א חכמה וואס איז פשוט פאר א קינד און טיף פאר א גאון, און דאס אליין איז א פלא. די תורה האט פיר שיכטן, פשט, רמז, דרוש און סוד, וואס דער סוד איז נתגלה געווארן אינעם זוהר דורך רבי שמעון בר יוחאי; אפילו די שפעטערע אמוראים האבן שוין פארלוירן דעם כח פון דרוש. ו

קוקן און נישט זען

18:04

כדי צו זען דארף דער אויבערשטער עפענען די אויגן. הגר'ס זון איז געשטארבן פון דורשט לעבן א ברונעם וואס זי האט נישט געזען ביז דער אויבערשטער האט איר געעפנט די אויגן (בראשית כ"א י"ט). די יוונים האבן מטמא געווען אלע שמנים אין היכל, אבער נישט דעם פך מיטן חותם פונעם כהן גדול (שבת כ"א ע"ב), ווייל זיי האבן געקוקט און מ'האט זיי נישט געגעבן רשות עס צו זען. ז,ט

20:17

דער וואס לערנט ערליך, דאווענט גוט און היט זיך פון עבירות, עפנט מען אים די אויגן. און נישט נאר די תורה, לייגט דער משגיח צו, נאר אלץ וואס פאסירט מיט א איד יעדן טאג איז מלא נפלאות.

אברהם אבינו און די בירה דולקת; ניסים פון יעדן טאג

22:18

דער משגיח ברענגט דעם מדרש (בראשית רבה ל"ט א) פון א מענטש וואס האט געזען א בירה דולקת אין מדבר, ביז דער בעל הבירה האט זיך באוויזן. אזוי האט אברהם אבינו געזען דעם סדר פון טאג און נאכט, פון זומער און ווינטער און פון היסטאריע, ביז דער אויבערשטער האט זיך אנטפלעקט פאר אים. אזוי וועט יעדער וואס שטארקט זיך אין אמונה און יראת שמים זען דעם אויבערשטן אין נפלאות אין זיין תורה און אין זיין טאג. כ

25:09

אידן דאנקען דעם אויבערשטן אין מודים דריי מאל א טאג פאר זיינע ניסים פון יעדן טאג; דער מאמין זעט זיי כסדר. ל

מראי מקומות

תורה

  1. ז Bereishis 21:19 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 18:04

כתובים

  1. א Tehillim 119:18 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 0:39
  2. ב Tehillim 19:11 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 2:56
  3. ה Mishlei 25:11 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 12:34

תלמוד בבלי

  1. ט Shabbos 21b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 18:04

מדרש

  1. ח לכאורה Bereishis Rabbah 53:14 18:22 מפתח
  2. כ Bereishis Rabbah 39:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 22:18

זוהר און קבלה

  1. ו Zohar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 14:28

ראשונים

  1. ד Rabbeinu Bachya on the Torah (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 12:34

אחרונים און חסידות

  1. י לכאורה Beis Yosef, Orach Chaim 670 19:31 מפתח

תפילה און פיוט

  1. ג לכאורה Birchos HaTorah (morning blessings over the Torah) מפתח אינעם אויסשרייב: 2:56
  2. ל לכאורה Shemoneh Esrei, blessing of Modim מפתח אינעם אויסשרייב: 25:09

עיקרי הדברים

  1. 0:39 אין היינטיגן דור זענען נישטא קיין קלארע גילויים, און דער נסיון איז צו גלייבן אן זען; פונדעסטוועגן קען דער וואס איז זיך מתבונן נאך אלץ זען נפלאות וואס שרייען אז ס'איז דא א בורא און אז די תורה איז אמת.
  2. 2:37 די תורה איז זיס, און דער וואס שפירט נישט איר זיסקייט האט פארלוירן זיין חוש הטעם, ווי א קראנקער וואס זאגט אז דאס עסן אין שפיטאל טויג נישט.
  3. 7:24 וועלטלעכע ביכער ווערן אויסגעוואקסן און מ'בייט זיי יעדעס יאר, בשעת דער זעלבער חומש און די זעלבע גמרא דינען א קינד, א ראש ישיבה און די גרעסטע גדולים, און יעדער זעט דארט נייע זאכן.
  4. 13:08 ווייל די תורה קומט פון דעם אין סוף, איז זי אליין אן א סוף, מיט פיר שיכטן פון עמקות (פשט, רמז, דרוש, סוד), בשעת א וועלטליך בוך ענדיגט זיך ביים בלאט.
  5. 17:52 מ'קען קוקן אויף א זאך און זי נישט זען ביז דער אויבערשטער עפנט די אויגן, ווי ביי הגר מיטן ברונעם און ביי די יוונים וואס האבן נישט געזען דעם פך שמן מיטן חותם.
  6. 20:49 אלץ וואס פאסירט מיט א איד, ביז צו איין טאג, איז מלא נפלאות, און דער וואס שטארקט זיך אין אמונה וועט זען ווי דער אויבערשטער אנטפלעקט זיך דורך זיי.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 12:15 פארוואס מוז מען א וועלטליך בוך בייטן יעדעס יאר, בשעת א חומש אדער א גמרא קען מען לערנען נאכאמאל און נאכאמאל און יעדעס מאל זען נייע זאכן?

    תירוץ: 13:08 ווייל די תורה איז מן השמים, זי קומט פון דעם וואס ווערט אנגערופן אין סוף, און ממילא איז די תורה אליין אן א סוף און מ'קען גראבן און גראבן אין איר.

  2. קשיא: 18:55 פארוואס האבן די יוונים, וואס האבן מטמא געווען אלע שמנים אין היכל, נישט מטמא געווען דעם איינעם פך וואס איז געווען געחתמ'ט פונעם כהן גדול?

    תירוץ: 19:16 זיי האבן עס נישט געזען: דער אויבערשטער האט זיי נישט געגעבן רשות עס צו זען, און כאטש זיי האבן געקוקט און געקוקט, האבן זיי עס נישט געזען.

מעשיות

  1. 12:50 פערציג יאר רבינו בחיי

    דער משגיח דערציילט פון איינעם וואס האט יעדן שבת געלערנט רבינו בחיי אויף דער פרשה. ער האט געזאגט אז ער לערנט עס שוין פערציג יאר, און יעדעס יאר געפינט ער דארט זאכן וואס ער האט פריער נישט געזען.

געדאנקען

  1. 0:42 דער משגיח שטעלט אוועק דאס וואס מ'זעט היינט נישט קיין קלארע גילויים אלס דעם נסיון פון היינטיגן דור: צו גלייבן אן זען איז א גרויסער תיקון, און דורך דעם קען דער דור אויפטון מער ווי די פריערדיגע דורות און ברענגען די ימות המשיח.
  2. 8:05 די ראיה ליגט אין דעם וואס די ספרים דארפן נישט: א שול-בוך ווארפט מען אוועק ווען מ'וואקסט עס אויס, אבער א חומש ווערט קיינמאל נישט אויסגעלעבט, און די זעלבע גמרא לערנט א ניין-יעריג יינגל און די גרעסטע ראשי ישיבה.
  3. 14:47 דער משגיח טענה'ט אז קיין בשר ודם קען נישט מאכן א חכמה וואס איז פשוט פאר א קינד און אן א סוף טיף פאר א גאון, און ממילא איז די אומענדליכע עמקות פון דער תורה אליין א פלא וואס זאגט עדות אז זי איז מן השמים.
  4. 13:17 א ספר פון דער תורה, וואס קומט פון דעם אין סוף, האט נישט קיין דנא, בשעת אז מ'גראבט אין א וועלטליך בוך מאכט מען נאר א לאך אינעם בלאט: די חכמה איז נישט טיפער ווי דאס פאפיר.
  5. 19:13 דער משגיח טייטשט אז די יוונים האבן נישט מטמא געווען דעם איינעם פך ווייל זיי האבן עס נישט געזען: זיי האבן געקוקט און געקוקט און עס נישט געזען, ווייל מ'האט זיי נישט געגעבן רשות עס צו זען.
  6. 23:16 וויאזוי אברהם אבינו האט דערקענט דעם אויבערשטן דורך דעם סדר פון דער וועלט ווערט אוועקגעשטעלט ווי א וועג פאר יעדן איינעם: דער וואס שטארקט זיך אין אמונה וועט דערגיין צו א פונקט וואו דער אויבערשטער וועט אים ווייזן אז ער איז דא, דורך נפלאות אין זיין תורה און אין זיין טאג-טעגלעכן לעבן.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 3:28 דער משגיח זאגט אז ווייל מ'קען נישט שפירן די זיסקייט פון תורה, בעטן אידן יעדן טאג אין והערב נא אז דער אויבערשטער זאל מאכן די דברי תורה זיס אין זייער מויל.
  2. 20:15 לויט דעם משגיח, דער וואס לערנט ערליך, דאווענט גוט אינדערפרי, היט זיך פון עבירות און היט זיינע מחשבות, מיט ערנסטקייט און יראת שמים, איז זוכה אז מ'עפנט אים די אויגן צו זען די נפלאות פון דער תורה.
  3. 24:11 דער משגיח זאגט אז דער וואס שטארקט זיך אין אמונה, היט זיך פון עבירות און ציט אויף זיך אזויפיל יראת שמים ווי מעגליך, וועט קומען צו זען די האנט פונעם אויבערשטן אין זיין לעבן.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען אברהם אבינו, דוד המלך, דער חתם סופר, דער פני יהושע, דער רמב"ם, הגר, ישמעאל, משה רבינו, רב אשי, רבי יוסף קארו, רבי עקיבא אייגער, רבי שמעון בר יוחאי, רבינא, רבינו בחיי

ערכים אין סוף, השגחה פרטית, נפלאות, עקבתא דמשיחא, פרד"ס, רבונו של עולם, תורה מן השמים, תורה שבכתב, תורה שבעל פה

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט