“על כן יאמרו המושלים באו חשבון” - השייכות בין הפשט והדרש

קאטאלאג: פרשת השבוע בלק נומ׳ ⁨2⁩ פאקעט גייד ז׳ 12 תשל"ו (1975–76) אידיש 58 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 58 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ווייזט ווי אזוי דער דרש פון דער גמרא אויף "על כן יאמרו המושלים באו חשבון", אז מ'דארף מאכן א חשבון הנפש, וואקסט ארויס פונעם פשט וועגן בלעם, און ער ברענגט עס צו צו די געפאלענע טעג פון תמוז, צו א שטארקע תפילה בציבור און צו א גוטע חבורה.

דער משגיח עפנט מיטן פסוק ווי סיחון האט איינגענומען א שטיק פון מואב. לויטן פשט זענען די מושלים בלעם און בעור, וואס זייער קללה האט געהאלפן סיחון; די גמרא טייטשט אז דאס זענען די וואס זענען מושל ביצרם און זאגן "בואו ונחשב חשבונו של עולם". דער תרגום יונתן ברענגט דעם דרש, און דער משגיח פרעגט וואס פאר א שייכות ער האט מיטן פשט. ער שילדערט בלעמ'ס שנאה צו אידן, ברענגט אז בלעם איז לבן, און ווייזט אז דורכן שעלטן מואב פאר געלט האט ער נאר געמאכט אז אידן זאלן שפעטער נעמען יענעם לאנד: בלעם, א בעל תאוה, האט נישט געזען וואס עס וועט שפעטער זיין. דאס איז דער דרש וואס די תורה לערנט דורך בלעם. דערנאך ברענגט ער עס צו צו די געפאלענע טעג פון תמוז, די מרגלים און כלב'ס תפילה אין חברון, און צום בעל שם טוב'ס תיבה פון תפילה. מיטן רמב"ן און א בריוו וועגן דאווענען מוטיגט ער צו דאווענען הויך און צוזאמען, צו מאכן א חשבון אין די לעצטע צייטן, און צו זיין א טייל פון א גוטע חבורה.

ענינים: בלק, בלעם און פנחס · תשובה · דאווענען מיט'ן ציבור און דער בית הכנסת

סדר השיעור

  1. 0:00 סיחון, מואב און די צוויי פשטים אין "המושלים" שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח דערציילט ווי סיחון האט צוגענומען א שטיק לאנד פון מואב כדי אידן זאלן עס קענען נעמען פון אים, ערקלערט אז לויטן פשט זענען די מושלים בלעם און בעור, און ברענגט דעם דרש פון דער גמרא אז דאס זענען די מושלים ביצרם וואס רופן צו מאכן א חשבון.

  2. 4:08 דער תרגום יונתן און בלעמ'ס שנאה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח מערקט אן אז דער תרגום יונתן, וועמענס דרשות האבן געווענליך א שייכות מיטן פשט, ברענגט דעם דרש, און פרעגט וואס פאר א שייכות ער האט מיט בלעם. דערנאך שילדערט ער בלעמ'ס טיפע שנאה צו אידן: בלק האט זיי געוואלט פארטרייבן, בלעם האט זיי געוואלט פארניכטן, און ער האט געמיינט אז ער קען כאפן דעם רבונו של עולם.

  3. 8:30 בלעם איז לבן, און זיין נארישע קללה אויף מואב

    דער משגיח ברענגט פונעם תרגום יונתן אז בלעם איז לבן, און ערקלערט בלעמ'ס וועלן בענטשן דורך דעם וואס רבקה איז געווען אן עקרה נאך לבנ'ס ברכה. דערנאך פרעגט ער פארוואס בלעם, וואס האט געוואוסט די צוקונפט, האט געשאלטן מואב ווען דאס האט נאר געמאכט אז אידן זאלן נעמען דאס לאנד, און לייגט צו אז דאס לאנד איז פון קיני קניזי וקדמוני, וואו קללות ווערן איבערגעדרייט לברכות.

  4. 13:58 ווי אזוי דער דרש וואקסט ארויס פונעם פשט שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז בלעם, וואס האט ליב געהאט געלט און געזען נאר דעם היינט, האט זיך נישט געקענט איינהאלטן; די תורה דערציילט די מעשה צו ווייזן די פחיתות פון א בעל תאוה, און דערפון לערנט דער דרש אז די מושלים ביצרם לעבן מיט א חשבון, הפסד מצוה כנגד שכרה.

  5. 17:26 די געפאלענע טעג פון תמוז און די מרגלים

    דער משגיח זאגט אז די וואך פון חוקת בלק איז מסוגל צו מאכן א חשבון הנפש. ער שילדערט די טעג פון תמוז ווי געפאלענע טעג, ווען די מרגלים האבן נישט געמאכט קיין חשבון און זענען געפאלן, און כלב און יהושע זענען גאר דערהויבן געווארן; די טעג וועלן אמאל ווערן איבערגעדרייט לשמחה, און יעדעס יאר שטייט מען פאר דער זעלבער בחירה.

  6. 21:45 כלב אין חברון, די נפילים און עוג'ס תיבה

    דער משגיח שילדערט ווי כלב איז געגאנגען קיין חברון זיך משתטח זיין אויף קברי אבות, און פרעגט פארוואס דער פסוק דערמאנט אחימן ששי ותלמי. ער ערקלערט אז די ענקים שטאמען פון די נפילים, געפאלענע מלאכים, און אז עוג איז געבליבן לעבן ביים מבול ווייל ער האט זיך אנגעכאפט אין דער תיבה, וואס דער בעל שם טוב טייטשט אויף א ווארט פון תפילה.

  7. 26:16 זיך אנכאפן אין דער פנימיות פון דער תיבה

    דער משגיח ערקלערט אז עוג האט זיך אנגעכאפט נאר אין דער חיצוניות פון דער תיבה, בשעת נח איז געווען אינעווייניג און געדאווענט און געלערנט; ווען כלב האט געזען די ענקים האט ער פארשטאנען ווי אזוי מ'האלט זיך אין א דור פון נפילים: מ'כאפט זיך אן אין דער פנימיות פון דער תיבה, די ווערטער פון תפילה וואס לייכטן ווי א דימענט. דערנאך רעדט ער וועגן דעם ציבור ווי א מקום קדוש און א תיבה אין אזא צייט.

  8. 31:55 דער רמב"ן סוף פרשת בא: פארוואס מ'דאווענט הויך

    דער משגיח לערנט דעם רמב"ן סוף פרשת בא: די מזוזה און אלע מצוות דערמאנען די יסודות פון אמונה, און די כוונה פון דער בריאה איז אז מענטשן זאלן לויבן דעם באשעפער. דערפון ערקלערט דער רמב"ן פארוואס מ'הייבט אויף דאס קול אין בית הכנסת און מ'דאווענט צוזאמען, מיט א ירושלמי וועגן א שטארק קול און די אנשי נינוה, און דער משגיח לייגט צו אז מ'שרייט כדי מיר אליין זאלן הערן.

  9. 37:21 זיך אויפוועקן: א בריוו וועגן דאווענען צוזאמען

    דער משגיח ווארנט אז מ'קען אלעמאל געפינען א שיטה זיך צו פטרן, אזוי ווי ביים אריז"ל וועגן מקוה ערב שבת, אבער א מבקש השם ווייסט וועלכע שטימע איז פונעם יצר הרע. ווייל היינט שלאפן אלע, דארף מען שרייען כדי זיך אליין אויפצווועקן, און ער לייענט א בריוו וואס מוטיגט חסידים צו דאווענען צוזאמען, ווארט ביי ווארט, בקול רם, נישט צו לאנג און נישט צו קורץ.

  10. 43:14 זינגען ווי די מלאכים; קללה ווערט ברכה

    דער משגיח ברענגט די מלאכים וואס זינגען מיט א קול רעש גדול, אלע ווי איינס, און דעם תרגום יונתן אויף דער שירה לעתיד, און שילדערט די שיינקייט ווען א גאנצער ציבור הייבט אן צוזאמען. דערנאך פארבינדט ער פרשת בלק, פאר שבעה עשר בתמוז, מיט איבערדרייען קללה לברכה, וואס געשעט בעיקר ביי תפילה, און מוטיגט צו יגיעה ביים דאווענען אן מורא פון די וואס לאכן.

  11. 49:51 ר' זושא'ס היי און די צייט פון חשבון

    דער משגיח זאגט אז א צדיק קוקט אויף וואס עס וועט שפעטער זיין און נישט אויפן היינט, און אז היינט, נאענט צום סוף, איז יעדע געשעעניש א רמז פון הימל. ער דערציילט די מעשה מיט ר' זושא און דעם גוי'ס אראפגעפאלענעם היי, ער מערקט אן אז קאמפיוטערס מאכן גרויסע חשבונות ווי א סימן צו מאכן אן אינווענטאר, און ער רעדט פון דעם שבת וואס איז משפיע אויף שבעה עשר בתמוז.

  12. 54:22 טוב לצדיק טוב לשכנו: דער כח פון א גוטע חבורה

    דער משגיח ברענגט רש"י אז שבט יששכר, וואס איז געלעגן נעבן משה, האט געהאט צוויי הונדערט ראשי סנהדראות, פרעגט וואס איז דא דער חידוש, און ענטפערט אז דער פסוק רעדט פון דער צייט פון בית שני, א טויזנט יאר שפעטער. ער שליסט אז מ'דארף זיך מתחבר זיין צו א גוטע חבורה, און בענטשט מיט א ליכטיגן שבת און אז די קללה זאל ווערן א ברכה.

דער שיעור, אויסגעשריבן

סיחון, מואב און די צוויי פשטים אין "המושלים"

1:08

דער משגיח עפנט מיט סיחונ'ס מלחמה מיט מואב. אידן האבן נישט געטארט מלחמה האלטן מיט מואב, אבער וויבאלד סיחון האט צוגענומען א שטיק פון מואב'ס לאנד, האבן אידן עס געקענט נעמען פון אים. לויטן פשט, ווי רש"י ערקלערט, זענען די מושלים וואס האבן געזאגט "באו חשבון" בלעם און בעור, וועמענס קללה האט געהאלפן סיחון. ה,ב,א

3:06

די גמרא אין בבא בתרא טייטשט אנדערש: די מושלים זענען די מושלים ביצרם, און זיי זאגן "בואו ונחשב חשבונו של עולם", הפסד מצוה כנגד שכרה. דער משגיח מערקט אן אז דער גאנצער מסילת ישרים איז געבויט אויף דעם דרש. ג,ד

דער תרגום יונתן און בלעמ'ס שנאה

4:17

דער תרגום יונתן ברענגט געווענליך דרשות וואס האבן א שייכות מיטן פשט, און דא ברענגט ער דעם דרש וואס קלעפט זיך דאכט זיך גארנישט צו בלעם. פרעגט דער משגיח: וואס איז די שייכות? ז

5:51

קודם שילדערט ער בלעמ'ס שנאה. בלק האט נאר געוואלט פארטרייבן אידן פונעם לאנד, אבער בלעם, ווי רש"י ווייזט, האט גערעדט פון פארטרייבן זיי פון דער וועלט, און איז געווען גרייט אוועקצוגעבן זיין לעבן כדי זיי צו פארניכטן. ווען דער אייבערשטער האט אים נישט געלאזט שעלטן, ווייל זיי דארפן נישט זיין ברכה, האט ער געמיינט אז ער קען כאפן דעם רבונו של עולם, און געוואלט בענטשן. ח,ט

בלעם איז לבן, און זיין נארישע קללה

8:35

דער תרגום יונתן זאגט אז בלעם איז לבן, דער "ארמי אובד אבי" פון דער הגדה וואס האט געוואלט פארניכטן יעקב. די גמרא זאגט אז רבקה איז געווען אן עקרה צוליב לבנ'ס ברכה, מ'זאל נישט זאגן אז אידן זענען געבענטשט דורך אים. דאס האט בלעם געזען, זאגט דער משגיח, און געהאפט אז זיין ברכה וועט אויך אפהאלטן אידנ'ס ברכה. י,כ,ל

11:16

פון דעסטוועגן האט בלעם, וואס האט געוואוסט די צוקונפט, געשאלטן מואב פאר סיחון, וואס האט נאר געמאכט אז אידן זאלן שפעטער נעמען יענעם לאנד. דער משגיח לייגט צו אז דאס לאנד געהערט צו קיני קניזי וקדמוני, קעגן בינה, וואו די דינים ווערן נמתק, און בלעמ'ס קללה איז געווארן א ברכה.

ווי אזוי דער דרש וואקסט ארויס פונעם פשט

13:58

דער תירוץ איז אז בלעם איז נישט געווען קיין בעל הבית ביי זיך. ווי רש"י זאגט, האט ער געגליסט צו געלט, און ווען בלק האט עס אים געוויזן האט ער זיך נישט געקענט איינהאלטן; ער האט געזען נאר דעם היינט. די תורה דערציילט עס צו ווייזן די פחיתות פון אזא מענטש, און דערפון לערנט דער דרש אז די מושלים ביצרם מאכן א חשבון וואס עס וועט שפעטער זיין. מ

די געפאלענע טעג פון תמוז

17:31

דער משגיח זאגט אז די וואך פון חוקת בלק איז מסוגל צו א חשבון הנפש. דאס זענען די טעג פון תמוז, ווען די מרגלים זענען געגאנגען קיין ארץ ישראל, נישט געמאכט קיין חשבון און זענען געפאלן; ס'זענען געפאלענע טעג, ווי דער פסוק זאגט "השליך משמים ארץ". לעתיד וועלן די טעג ווערן איבערגעדרייט לשמחה. נ,ע

20:41

אין די זעלבע טעג האבן כלב און יהושע זיך געהאלטן און זענען גאר דערהויבן געווארן. יעדעס יאר קומען די זעלבע טעג צוריק, און יעדער האט די בחירה צו זיין ווי די מרגלים אדער ווי כלב און יהושע.

כלב אין חברון און די נפילים

22:07

כלב האט געשפירט אז ער פאלט מיט זיינע חברים, איז ער געגאנגען קיין חברון, ווי רש"י זאגט, און זיך משתטח געווען אויף קברי אבות, דער ארט פון תפילה, און געבעטן רחמים. פ

23:51

פרעגט דער משגיח: פארוואס דערציילט דער פסוק אז אחימן ששי ותלמי זענען דארט געווען? זיי שטאמען פון די נפילים, מלאכים וואס זענען אראפגעפאלן אויף דער ערד. עוג איז געבליבן לעבן ביים מבול ווייל ער האט זיך אנגעכאפט אין דער תיבה, און דער בעל שם טוב לערנט אז א תיבה איז א ווארט פון תפילה. צ,ק

די פנימיות פון דער תיבה

26:32

עוג האט זיך אנגעכאפט נאר אין דער חיצוניות פון דער תיבה, בשעת נח איז געווען אינעווייניג און געדאווענט, געלערנט און געזונגען שירות. ווען כלב האט געזען די ענקים, האט ער פארשטאנען ווי מ'האלט זיך אין א דור פון נפילים: מ'כאפט זיך אן אין דער פנימיות פון דער תיבה. "צהר תעשה לתיבה" טייטשט דער משגיח אויף צוויי אופנים, מאכן דאס ווארט ליכטיג און לייגן אין אים א איידלשטיין, ווייל יעדעס ווארט פון תפילה איז א דימענט. ר

29:30

דערנאך רופט ער דעם ציבור א תיבה און א מקום קדוש, מענטשן וואס וויינען איבער א וועלט וואס שווימט אין אפיקורסות. מ'לערנט און מ'דאווענט ברוך השם גוט, זאגט ער, כאטש עס קען זיין בעסער.

דער רמב"ן סוף פרשת בא

32:20

דער משגיח לערנט דעם רמב"ן סוף פרשת בא. א מזוזה טאר נישט זיין א מעכאנישע זאך; מ'דארף זיך אפשטעלן און טראכטן פון די יסודות פון אמונה וואס שטייען דערין. די כוונה פון אלע מצוות, און פון דער בריאה, איז אז מענטשן זאלן גלייבן אין און לויבן דעם באשעפער. ש

34:34

דערפאר, זאגט דער רמב"ן, הייבט מען אויף דאס קול און מ'קלייבט זיך צוזאם אין בית הכנסת: מ'זאל בפרהסיא לויבן דעם אייבערשטן, און אלע קולות זאלן ווערן איין קול. ער ברענגט דעם ירושלמי אז תפילה דארף א קול, פון די אנשי נינוה וואס האבן גערופן "בחזקה". דער משגיח לייגט צו אז מ'שרייט נישט כדי דער אייבערשטער זאל הערן, נאר כדי מיר זאלן הערן. ש,ת,אא

זיך אויפוועקן: א בריוו וועגן דאווענען

37:39

מ'קען אלעמאל געפינען איינעם וואס זאגט אנדערש. דער אריז"ל זאגט אז מ'באקומט נישט די נשמה יתירה אן מקוה ערב שבת, און מ'קען געפינען וואס זאגן אז מ'דארף נישט; אבער א מבקש השם ווייסט וועלכע שטימע איז פונעם יצר הרע. היינט שלאפן אלע, ווי מ'וואלט באקומען א שפריץ, און א שלאפנדיגן וועקט מען מיט שרייען, דארף מען שרייען צו זיך אליין.

39:55

דער משגיח לייענט א בריוו וואס מוטיגט חסידים צו דאווענען צוזאמען, מילה במילה און בקול רם, נישט צו לאנג און נישט צו קורץ, שטייענדיג נאענט ארום דעם בעל תפילה. אין אן אנדער בריוו בעט מען אז יונגעלייט זאלן דאווענען ערך א שעה.

זינגען ווי די מלאכים; קללה ווערט ברכה

43:30

די מלאכים פעלט זיכער נישט אין אמונה, און פון דעסטוועגן האט יחזקאל געהערט ווי זיי זינגען מיט א "קול רעש גדול". דער תרגום יונתן זאגט אז ווען משיח וועט קומען וועלן אידן זינגען ווי ליל פסח. די שיינקייט פון דאווענען, זאגט דער משגיח, איז אז אלע ווערן איינס, ווי די מלאכים. אב,אג

45:18

אלע זאלן קומען אין צייט און אנהייבן צוזאמען, ווי סאלדאטן וואס געבן כבוד א מלך; דאס איז א כבוד פארן אייבערשטן און פאר כלל ישראל.

46:47

פרשת בלק, וואס מ'ליינט פאר שבעה עשר בתמוז, דערציילט ווי דער אייבערשטער האט איבערגעדרייט די קללה לברכה, און דער משגיח האפט אז דער תענית וועט ווערן א שמחה. דער עיקר ארט פון איבערדרייען איז די תפילה, ווי בלעמ'ס "מה טובו אהליך". אנשטאט די תעניות פון אמאל דארף מען זיך מאטערן ביים דאווענען, און, ווי דער שולחן ערוך הייבט אן, זיך נישט שעמען פון די וואס לאכן. אד,ע,אה,או

ר' זושא'ס היי און די צייט פון חשבון

49:51

א צדיק קוקט אויף וואס עס וועט זיין, נישט אויפן היינט. היינט, נאענט צום סוף, איז יעדע זאך א רמז פון הימל. א גוי האט געבעטן ר' זושא ער זאל אים העלפן אויפהייבן אראפגעפאלענעם היי; ר' זושא האט געזאגט ער קען נישט, און דער גוי האט געזאגט אז ער קען, נאר ער וויל נישט. ר' זושא האט זיך צעוויינט, ווייל ער האט דערהערט די עבודה פון אויפהייבן דעם געפאלענעם ה' פונעם שם.

51:56

קאמפיוטערס, זאגט דער משגיח, ווייזן אז ס'איז צייט צו מאכן אן אינווענטאר. דער קומענדיגער שבת איז משפיע אויף שבעה עשר בתמוז, און ער דארף זיין א שבת פון תורה און תפילה צוזאמען.

טוב לצדיק טוב לשכנו

54:27

רש"י זאגט אז שבט יששכר, וואס איז געלעגן נעבן משה, האט זוכה געווען צו צוויי הונדערט ראשי סנהדראות. פרעגט דער משגיח: וואס איז די ראיה, אין מדבר זענען דאך געווען פיל מער? ער ענטפערט אז דער פסוק רעדט פון דער צייט פון בית שני, א טויזנט יאר שפעטער, ווען די תורה איז שוין געווען פארגעסן. אז,אח

57:09

די השפעה פון א גוטע חבורה שפירט מען נאך א טויזנט יאר שפעטער, דערפאר דארף מען זיך אנשטרענגען זיך צו איר מתחבר צו זיין. ער בענטשט אז די קללה זאל ווערן א ברכה און די תעניות זאלן ווערן ימים טובים.

מראי מקומות

תורה

  1. א Bamidbar 21:27 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:08
  2. ה לכאורה Devarim 2:9 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:08
  3. ס Bamidbar 13:20 19:23 טעקסט מפתח
  4. צ Bamidbar 13:22 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 23:51
  5. ק Bamidbar 13:33 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 23:51
  6. ר Bereishis 6:16 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 26:32
  7. אד Devarim 23:6 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 46:47
  8. אה Bamidbar 24:5 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 46:47

נביאים

  1. ע Zechariah 8:19 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 17:31, 46:47
  2. ת Yonah 3:8 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 34:34
  3. אב Yechezkel 3:12 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 43:30

כתובים

  1. נ Eichah 2:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 17:31
  2. אח לכאורה Divrei Hayamim I 12:33 מפתח אינעם אויסשרייב: 54:27

תרגום

  1. ז לכאורה Targum Yonasan on Bamidbar 21:27 מפתח אינעם אויסשרייב: 4:17
  2. י לכאורה Targum Yonasan on Bamidbar 22:5 מפתח אינעם אויסשרייב: 8:35
  3. אג לכאורה Targum Yonasan on Yeshayahu 30:29 מפתח אינעם אויסשרייב: 43:30

תלמוד בבלי

  1. ג Bava Basra 78b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 3:06
  2. ו Gemara (מקום נישט באשטימט) 1:36 מפתח
  3. ל Gemara (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 8:35

תלמוד ירושלמי

  1. אא Talmud Yerushalmi (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 34:34

ראשונים

  1. ב לכאורה Rashi on Bamidbar 21:27 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:08
  2. ח לכאורה Rashi on Bamidbar 22:11 מפתח אינעם אויסשרייב: 5:51
  3. ט לכאורה Rashi on Bamidbar 22:12 מפתח אינעם אויסשרייב: 5:51
  4. מ לכאורה Rashi on Bamidbar 22:18 מפתח אינעם אויסשרייב: 13:58
  5. פ לכאורה Rashi on Bamidbar 13:22 מפתח אינעם אויסשרייב: 22:07
  6. ש Ramban on Shemos 13:16 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 32:20, 34:34
  7. אז לכאורה Rashi on Bamidbar 3:38 מפתח אינעם אויסשרייב: 54:27

אחרונים און חסידות

  1. ד Mesillas Yesharim (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 3:06
  2. או לכאורה Shulchan Aruch, Orach Chaim 1:1 מפתח אינעם אויסשרייב: 46:47

תפילה און פיוט

  1. כ Pesach Haggadah (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 8:35

עיקרי הדברים

  1. 1:53 לויטן פשט זענען די מושלים פונעם פסוק בלעם און בעור, און די גמרא טייטשט אז דאס זענען די מושלים ביצרם, וואס רופן צו מאכן א חשבון פון הפסד מצוה כנגד שכרה און שכר עבירה כנגד הפסדה.
  2. 12:03 בלעם, וואס זיין תאוה צו געלט האט אים איבערגענומען, האט געשאלטן מואב פאר סיחון און נישט געזען אז דערמיט וועלן אידן שפעטער נעמען דאס לאנד; דער דרש וואקסט ארויס פון דעם בילד פון א מענטש וואס איז נישט קיין בעל הבית ביי זיך.
  3. 18:25 די טעג פון תמוז זענען געפאלענע טעג אין וועלכע די מרגלים זענען געפאלן, אבער כלב און יהושע זענען אין זיי גאר דערהויבן געווארן, און יעדעס יאר שטייט א מענטש פאר דער זעלבער בחירה.
  4. 36:06 לויטן רמב"ן און די שירה פון די מלאכים לייגט דער משגיח אויף א דגש צו דאווענען הויך און צוזאמען, אז אלע קולות זאלן זיך צוזאמגיסן אין איין קול.
  5. 46:47 פרשת בלק, וואס מ'ליינט פאר שבעה עשר בתמוז, טראגט דעם כח פון איבערדרייען קללה לברכה, און דער עיקר ארט פאר דעם איבערדרייען איז די תפילה אין בית הכנסת.
  6. 56:34 א גוטע חבורה האט א השפעה וואס מ'שפירט נאך א טויזנט יאר שפעטער, אזוי ווי ביים שבט יששכר וואס איז געלעגן נעבן משה רבינו.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 4:33 וואס פאר א שייכות האט דער דרש פון דער גמרא, אז די מושלים זענען די מושלים ביצרם, מיטן פשט וועגן בלעם?

    תירוץ: 16:15 די תורה דערציילט בלעמ'ס נארישע קללה צו ווייזן איינעם וואס זעט נישט ווייטער פון זיין תאוה; דער דרש ציט דערפון ארויס אז די מושלים ביצרם מאכן א חשבון פון וואס עס וועט שפעטער זיין.

  2. קשיא: 9:28 וויבאלד דער אייבערשטער האט בלעם נישט געלאזט שעלטן, פארוואס האט ער געוואלט בענטשן?

    תירוץ: 9:51 אלס לבן האט ער געזען אז זיין ברכה צו רבקה האט אפגעהאלטן איר ברכה, און ער האט געהאפט אז זיין ברכה וועט אויך אפהאלטן אידנ'ס ברכה.

  3. קשיא: 11:16 פארוואס האט בלעם, וואס האט געוואוסט די צוקונפט, געשאלטן מואב, ווען דאס האט נאר געמאכט אז אידן זאלן שפעטער נעמען יענעם לאנד?

    תירוץ: 13:58 בלעם איז נישט געווען קיין בעל הבית ביי זיך; זיין תאוה צו געלט האט אים פארבלענדט אז ער זאל נישט זען ווייטער פונעם היינט.

  4. קשיא: 23:57 פארוואס דערציילט דער פסוק אז אחימן ששי ותלמי זענען געווען אין חברון ווען כלב איז אהין געקומען?

    תירוץ: 27:17 דאס איז געווען א סימן פאר כלב: די אייניקלעך פון די נפילים זענען געבליבן ווייל זיי האבן זיך אנגעכאפט אין דער תיבה, און ער האט פארשטאנען אז מ'האלט זיך אין א געפאלענע צייט ווען מ'כאפט זיך אן אין דער פנימיות פון דער תיבה, די תפילה.

  5. קשיא: 34:34 פארוואס הייבן אידן אויף דאס קול ביי תפילה און קומען זיך צוזאם דאווענען, אנשטאט אז יעדער זאל דאווענען שטיל פאר זיך?

    תירוץ: 34:57 לויטן רמב"ן, כדי מענטשן זאלן זיך צוזאמקלייבן און בפרהסיא לויבן דעם באשעפער, און אלע קולות זאלן זיך צוזאמגיסן אין איין גרויס קול.

  6. קשיא: 55:05 ווי אזוי איז עס א ראיה פאר טוב לצדיק וואס שבט יששכר האט געהאט צוויי הונדערט ראשי סנהדראות, ווען אין דור המדבר זענען געווען פיל מער?

    תירוץ: 55:30 דער פסוק רעדט פון דער צייט ווען אידן זענען צוריקגעקומען צום בית שני, א טויזנט יאר שפעטער, נאכדעם וואס די תורה איז פארגעסן געווארן אין בבל, ווען צוויי הונדערט איז געווען א גרויסע זאך.

מעשיות

  1. 50:45 ר' זושא און דער אראפגעפאלענער בינטל היי

    א גוי מיט א וואגן היי האט פארלוירן א בינטל, און ער האט גערופן ר' זושא ער זאל אים העלפן עס אויפהייבן. ר' זושא האט געענטפערט אז ער קען נישט, ס'איז צו שווער. האט אים דער גוי געזאגט אז ער קען יא, נאר ער וויל נישט. ר' זושא האט זיך צעוויינט, ווייל ער האט דערהערט דערין א רוף פון הימל וועגן אויפהייבן דעם אראפגעפאלענעם ה' פונעם שם, וואס דאס איז די גאנצע עבודה אויף דער וועלט.

    אין דער מעשה: רבי זושא אניפאליער

    דערציילט אין נאך 2 שיעורים ←

געדאנקען

  1. 12:03 דער דרש איז דער עומק פונעם פשט: די תורה דערציילט ווי בלעם האט נאריש געשאלטן מואב פאר געלט, וואס האט נאר אויסגעגלייכט דעם וועג פאר אידן, כדי צו ווייזן די פחיתות פון א בעל תאוה; דער דרש ציט ארויס דאס פארקערטע, אז די מושלים ביצרם מאכן א חשבון וואס עס וועט שפעטער זיין.
  2. 9:45 וויבאלד בלעם איז לבן, האט ער געוואוסט אז צוליב לבנ'ס ברכה צו רבקה האט דער אייבערשטער אפגעהאלטן אירע קינדער, כדי מ'זאל נישט זאגן אז אידן זענען געבענטשט פון לבן; דערפאר האט בלעם געוואלט בענטשן, אז אידנ'ס ברכה זאל אויך ווערן אפגעהאלטן.
  3. 12:32 דאס לאנד וואס סיחון האט צוגענומען פון מואב געהערט צו קיני קניזי וקדמוני, וואס איז קעגן בינה, דער ארט וואו די דינים ווערן נמתק, און דערפאר איז בלעמ'ס קללה אויף מואב געווארן א ברכה פאר אידן.
  4. 26:32 עוג, וואס שטאמט פון די נפילים, איז געבליבן לעבן ביים מבול ווייל ער האט זיך אנגעכאפט אין דער חיצוניות פון דער תיבה, בשעת נח איז געווען אינעווייניג; ווען כלב האט געזען די ענקים אין חברון האט ער פארשטאנען אז אין א דור פון נפילים האלט מען זיך נאר ווען מ'כאפט זיך אן אין דער פנימיות פון דער תיבה, די ווערטער פון תפילה.
  5. 28:14 דער משגיח טייטשט דעם "צהר תעשה לתיבה" אויף צוויי אופנים: מאכן דאס ווארט ליכטיג, און לייגן אין אים א איידלשטיין, ווייל יעדעס ווארט פון תפילה לייכט און איז א דימענט.
  6. 37:10 מ'שרייט ביי תפילה נישט כדי דער רבונו של עולם זאל הערן, נאר כדי מיר זאלן הערן; אין א צייט ווען אלע שלאפן, איז דאס שרייען וואס וועקט אויף א מענטש.
  7. 55:35 די צוויי הונדערט ראשי סנהדראות פון שבט יששכר זענען פון דער צייט פון בית שני, נאכדעם וואס די תורה איז פארגעסן געווארן אין גלות בבל, און דערמיט זעט מען די השפעה פון זיין נעבן משה רבינו א טויזנט יאר פריער.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 15:59 דער משגיח זאגט אז מ'דארף זיין א בעל חשבון, און מאכן א חשבון פון הפסד מצוה כנגד שכרה און שכר עבירה כנגד הפסדה.
  2. 27:50 דער משגיח זאגט אז אין די געפאלענע טעג דארף מען זיך אנכאפן אין דער פנימיות פון דער תיבה, די ווערטער פון תפילה, כדי זיך צו האלטן.
  3. 40:50 דער משגיח מוטיגט צו דאווענען צוזאמען, שטיין נאענט איינער צום אנדערן, ווארט ביי ווארט און הויך, און אנהייבן אין איין צייט.
  4. 48:27 דער משגיח זאגט אז מ'זאל זיך מאטערן ביים דאווענען און זיך נישט לאזן אפהאלטן פון חברים וואס לאכן.
  5. 57:19 דער משגיח זאגט אז מ'דארף זיך אנשטרענגען זיך מתחבר צו זיין צו א גוטע חבורה און זיין א מיטגליד דערפון.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען בלעם, בלק, בעור, דער הייליגער אר"י, דער הייליגער בעל שם טוב, דער רמב"ן, יהושע בן נון, יצחק אבינו, כלב בן יפנה, לבן, משה רבינו, נח, נחמיה, סיחון, עוג מלך הבשן, עזרא הסופר, קרח, רבי זושא אניפאליער, רבקה אמנו, רש"י

ערכים בין המצרים, המתקת הדינים, נפילים, נשמה יתירה, קיני קניזי וקדמוני, שבעה עשר בתמוז, תאוה, תיבה

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט