Purim Katan

קאטאלאג: זמנים פורים קטן נומ׳ ⁨11⁩ תשע"ט (2018–19) אידיש 39 מינ׳

שטייט נישט אינעם פאקעט גייד פון 2012; דער קעפל איז גענומען פונעם פאלדער און פונעם נאמען פונעם פייל.

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 39 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז כאטש מ'ליינט די מגילה אין אדר שני, ליינט מען זי פורים קטן אין הימל אין דער מתיבתא פון רבי יוסי, און אירע אורות קומען ארונטער און צעברעכן דעם הסתר פנים פון אדר ראשון.

דער משגיח עפנט מיט דעם לשון פון דער משנה "מגילה נקראת", און זאגט אז יעדעס ווארט איז מרמז אויף כמה וכמה ענינים. ער ברענגט דעם פסוק פון די צוויי מאורות הגדולים: די לבנה, דער מאור הקטן, איז כנסת ישראל, און זי איז פארקלענערט געווארן אויף צוויי אופנים, אין איר ליכטיקייט און אין איר יאר, וואס איז בערך צען טעג קירצער ווי דאס יאר פון דער חמה. יעדעס יאר ווערט די לבנה מער אפגערוקט, ביז עס קומט א שנה מעוברת, און אין אדר שני גלייכן זיך די צוויי אויס. ממילא איז אדר ראשון די צייט פון ריחוק. די הלכה איז ווי רבן שמעון בן גמליאל אז מ'ליינט די מגילה אין אדר שני, אבער רבי יוסי האלט אדר ראשון, און אלו ואלו דברי אלקים חיים. אין דער מתיבתא דרקיעא פון רבי יוסי ליינט מען די מגילה פורים קטן, און די אורות קומען ארונטער און צעברעכן דעם הסתר. צום סוף רעדט דער משגיח פון פורים ווי א נייע קבלת התורה, פון אחדות, און ער גיט ברכות.

ענינים: פורים קטן און שנת העיבור · חודש אדר · הסתר פנים און יסורים

סדר השיעור

  1. 0:00 פארוואס די משנה זאגט "מגילה נקראת" שטייט אינעם קאטאלאג

    נאך א לאנגן אנהייב וואס איז נישט אויפגעכאפט, פרעגט דער משגיח פארוואס די משנה זאגט "מגילה נקראת" און נישט א לשון פון חיוב. ער ענטפערט על פי פשט אז די בני הכפרים מעגן ליינען פריער ביום הכניסה, און לייגט צו אז יעדעס ווארט איז מרמז אויף כמה וכמה ענינים עד אין סוף.

  2. 8:45 די לבנה וואס איז פארקלענערט געווארן און די שנה מעוברת שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט דעם פסוק פון די צוויי מאורות: די לבנה, כנסת ישראל, איז פארקלענערט געווארן אין איר ליכט און אין איר קירצערן יאר. יעדעס יאר ווערט זי מער אפגערוקט פון דער חמה, כאטש זי וויל זיך מייחד זיין מיטן רבונו של עולם, ביז אדר שני פון דער שנה מעוברת גלייכט עס אויס.

  3. 12:24 אדר ראשון און די שיטה פון רבי יוסי שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז אדר ראשון איז די צייט פון ריחוק. די הלכה איז ווי רבן שמעון בן גמליאל אז מ'ליינט די מגילה אין אדר שני, אבער די שיטה פון רבי יוסי איז אויך אמת, ווי ער ווייזט אן פון רבינו תם'ס תפילין; אין רבי יוסי'ס מתיבתא אין הימל ליינט מען די מגילה אין אדר ראשון.

  4. 16:47 די אורות פון פורים קטן צעברעכן דעם הסתר שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז ווען מ'ליינט די מגילה אין הימל פורים קטן, קומען ארונטער אורות נפלאות וואס צעברעכן דעם הסתר פנים און מבטל זיין גזירות, און עס וועט זיין כפלי כפליים ווען אדר שני קומט. ער ברענגט דעם חתם סופר אויף דעם אור פון קריאת המגילה, און דעם אריז"ל אויף די נייע אורות פון פורים.

  5. 20:24 פורים א נייע מתן תורה; אחדות און ברכות שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז פורים קטן איז א גרויסער טאג פאר אידן, אז פורים איז א נייע מתן תורה וואס ברענגט א ריינע חשק צו תורה און מצוות, און אז דורך אחדות קומט די ישועה. ער ענדיגט מיט ברכות אויף ישועות און אויף התגלות פון דעם אור פון משיח; דערנאך קומט זינגען און טאנצן וואס איז נישט אויפגעכאפט.

דער שיעור, אויסגעשריבן

פארוואס די משנה זאגט "מגילה נקראת"

7:08

נאך אן אנהייב וואס מ'הערט כמעט נישט, נעמט דער משגיח דעם לשון פון דער משנה, "מגילה נקראת". אויב עס איז א חיוב צו ליינען די מגילה, פרעגט ער, וואלט געדארפט שטיין א לשון פון חיוב. על פי פשט, ענטפערט ער, איז דאס נישט קיין קשיא: די בני הכפרים מעגן זיך באנוצן מיט זייער רשות צו ליינען ביום הכניסה, ווען זיי קומען אריין אין שטאט, ממילא ליינט מען אין י"א אדער י"ב, און דערפאר פאסט דער לשון "מגילה נקראת". א

8:30

אבער, לייגט ער צו, יעדעס אזא ווארט האט אין זיך כמה וכמה ענינים און איז מרמז אויף זיי עד אין סוף. דערמיט עפנט ער דעם טיפערן פשט וואס קומט שפעטער.

די לבנה וואס איז פארקלענערט געווארן און די שנה מעוברת

8:45

דער משגיח ברענגט דעם פסוק אין בראשית (א, טז) פון די צוויי מאורות הגדולים, דער גרויסער צו הערשן ביי טאג און דער קליינער ביי נאכט. די לבנה איז די בחינה פון כנסת ישראל, דער מאור הקטן, און זי איז פארקלענערט געווארן אויף צוויי אופנים. ערשטנס איז איר ליכטיקייט נישט ווי די ליכטיקייט פון דער זון, ווייל אין גלות, צוליב הסתר פנים, איז איר אור פארמינערט געווארן. ב

10:14

צווייטנס איז איר יאר פארקירצט געווארן: דאס יאר פון דער חמה איז שס"ה טעג, און דאס יאר פון דער לבנה בערך שנ"ה. ממילא ווערט די לבנה יעדעס יאר מער אפגערוקט פון דער חמה. כנסת ישראל וויל זיך מייחד זיין מיטן רבונו של עולם, זי לויפט אנצוקומען צו דער חמה און קען נישט, און זי בלייבט אלץ מער צוריק, ביז עס קומט א שנה מעוברת. דעמאלט, אין אדר שני, גלייכט זיך אויס דאס יאר פון דער חמה מיט דער לבנה, און א פורים אין אדר שני איז גאר אן אנדער פורים אינגאנצן.

אדר ראשון און די שיטה פון רבי יוסי

12:24

לפי זה ערקלערט דער משגיח אז דער ריחוק איז אין אדר ראשון, ווייל ערשט אין אדר שני הייבט זיך אן דער קירוב; די גזירה פון מאור הקטן איז אין אדר ראשון בכל תוקפה. די הלכה איז ווי רבן שמעון בן גמליאל אז די מגילה מיט אלע אירע מצוות זענען אין אדר שני, אבער רבי יוסי האלט אז מ'ליינט אין אדר ראשון. ג

13:49

אבער ביי א מחלוקת פון תנאים איז אלו ואלו דברי אלקים חיים, ביידע זענען אמת. דער סנהדרין פסק'נט לויט דעם פסוק "אחרי רבים להטות", און אזוי פירט מען זיך מצד קיום המצוות; אבער מצד דעם אמת זענען ביידע אמת. ד,ה

15:07

דער משגיח ווייזט עס אן פון רבינו תם'ס תפילין: מ'איז נישט מחויב צו לייגן רבינו תם'ס תפילין, אבער ווער עס האט זיי קיינמאל נישט געלייגט וועט מען אין הימל נישט אריינלאזן אין רבינו תם'ס היכל, ווייל יעדער תנא און חכם האט זיין היכל וואו מ'לערנט ווי ער האלט. אזוי איז דא א היכל פון רבי יוסי, וואו מ'ליינט די מגילה אין אדר ראשון.

די אורות פון פורים קטן צעברעכן דעם הסתר

17:06

פורים קטן, ערקלערט דער משגיח, ליינט מען די מגילה אין הימל אין רבי יוסי'ס מתיבתא, און עס קומען ארונטער אורות נפלאות פאר אידנס וועגן. זיי צעברעכן דעם גאנצן הסתר פנים פון אדר ראשון, דעם חודש פון הסתר, און ער איז מרמז אויף דער גמרא "אסתר מן התורה מנין". אידן האבן א גרויסע ישועה פורים קטן, און עס וועט ווערן כפלי כפליים ווען אדר שני קומט. ו

18:11

ער ברענגט דעם חתם סופר, און זאגט אז ער האט אלעמאל מורא עס צו זאגן, אז דער אור וואס קומט ארונטער דורך קריאת המגילה איז א מורא'דיגער אור. דער אור קומט ארונטער אויך פורים קטן, כאטש אידן אליין ליינען דעמאלט נישט, און עס ווערן בטל אלע גזירות און דער הסתר פנים.

19:05

דער אריז"ל זאגט אז פורים קומען ארונטער נייע אורות וואס זענען נאך קיינמאל נישט געווען אויף דער וועלט, נישט שבת און נישט יום טוב. די אורות קומען אויך פורים קטן, ווייל אין הימל ליינט מען די מגילה אפילו ווען אידן אליין ליינען נישט. דורכן ליינען די מגילה ווערט נתגלה דער הסתר.

פורים א נייע מתן תורה; אחדות און ברכות

20:24

דער משגיח זאגט אז פורים קטן איז א גרויסער טאג פאר אידן, וואס דארפן האבן גרויסע ישועות. א גוט געפיל פורים קטן, זאגט ער, איז א סימן אז מ'דארף עס האבן, מ'וויל עס האבן און מ'פרייט זיך דערמיט.

22:16

ער שילדערט ווי דער אויבערשטער האט מקרב געווען אידן ביי יציאת מצרים און ביי מתן תורה. פורים איז נאך מער: א נייע מתן תורה, וואס מ'האט נישט זוכה געווען דערצו ביי הר סיני. פורים ברענגט א ריינע חשק צו תורה, צו יראת שמים, צו מצוות און צו קירוב צום רבונו של עולם.

23:18

ער בעט אז דער אויבערשטער זאל העלפן אז אידן, יחידים און משפחות, זאלן האבן גרויסע ישועות און א ליכטיגן פורים קטן, שושן פורים קטן און פורים גדול. די טעג ברענגען אחדות, ווי "לך כנוס את כל היהודים", און ער זאגט אז די שמחה פון פורים איז אלע אינאיינעם, מיט אלע אידן צוזאמען. דורך דעם חיבור ווערט די ישועה נמשך, און ער ענדיגט מיט א ברכה אויף התגלות פון דעם אור פון משיח. ז

מראי מקומות

תורה

  1. ב Bereishis 1:16 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 8:45
  2. ה Shemos 23:2 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 13:49

כתובים

  1. ז לכאורה Esther 4:16 מפתח אינעם אויסשרייב: 23:18

משנה

  1. א Mishnah Megillah 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 7:08

תלמוד בבלי

  1. ג לכאורה Megillah 6b מפתח אינעם אויסשרייב: 12:24
  2. ד Eruvin 13b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 13:49
  3. ו Chullin 139b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 17:06

עיקרי הדברים

  1. 9:02 די לבנה, דער מאור הקטן, איז די בחינה פון כנסת ישראל, און זי איז פארקלענערט געווארן סיי אין איר ליכטיקייט און סיי אין דער לענג פון איר יאר.
  2. 10:49 יעדעס יאר ווערט די לבנה מער אפגערוקט פון דער חמה, ביז עס קומט א שנה מעוברת, און אין אדר שני גלייכט זיך אויס דאס יאר פון דער חמה מיט דער לבנה; אדר ראשון איז די צייט פון ריחוק.
  3. 13:17 כאטש די הלכה איז ווי רבן שמעון בן גמליאל אז מ'ליינט די מגילה אין אדר שני, איז די שיטה פון רבי יוסי אז מ'ליינט אין אדר ראשון אויך אמת, ווייל אלו ואלו דברי אלקים חיים.
  4. 16:16 פורים קטן ליינט מען די מגילה אין הימל, אין דער מתיבתא פון רבי יוסי, און עס קומען ארונטער גרויסע אורות וואס צעברעכן דעם הסתר פנים פון אדר ראשון.
  5. 22:28 פורים איז א נייע מתן תורה, און עס ברענגט א ריינע חשק צו תורה, צו יראת שמים און צו מצוות.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 7:08 אויב קריאת המגילה איז א חיוב, פארוואס זאגט די משנה "מגילה נקראת" און נישט אז מ'מוז ליינען?

    תירוץ: 7:55 על פי פשט, ווייל די בני הכפרים מעגן ליינען פריער ביום הכניסה, קען מען ליינען אין עטליכע טעג; אבער יעדעס ווארט איז אויך מרמז אויף כמה ענינים.

  2. קשיא: 13:17 אויב די הלכה איז ווי רבן שמעון בן גמליאל אז מ'ליינט די מגילה אין אדר שני, וואס איז דא פורים קטן?

    תירוץ: 14:31 ביידע שיטות זענען אמת; אין רבי יוסי'ס מתיבתא אין הימל ליינט מען די מגילה אין אדר ראשון, און אירע אורות קומען ארונטער.

געדאנקען

  1. 11:18 דער משגיח טייטשט די שנה מעוברת ווי די לבנה וואס לויפט נאך דער חמה: יעדעס יאר בלייבט כנסת ישראל מער צוריק אין איר תשוקה זיך מייחד צו זיין מיטן רבונו של עולם, ביז אדר שני גלייכט עס אויס, און דערפאר איז פורים אין אדר שני גאר אן אנדער פורים.
  2. 15:07 יעדער תנא האט זיין היכל אין הימל וואו מ'לערנט ווי ער האלט; אזוי ווי איינער וואס האט קיינמאל נישט געלייגט רבינו תם'ס תפילין וועט מען נישט אריינלאזן אין רבינו תם'ס היכל, אזוי ליינט מען אין רבי יוסי'ס היכל די מגילה אין אדר ראשון.
  3. 18:43 אין הימל ליינט מען די מגילה פורים קטן אפילו ווען אידן אליין ליינען נישט, און ממילא קומען די אורות פון פורים ארונטער אויך פורים קטן.
  4. 17:29 אדר ראשון, די צייט פון ריחוק, איז א חודש פון הסתר פנים, און פורים קטן איז ווען דער הסתר ווערט צעבראכן.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען דער הייליגער אר"י, דער חתם סופר, רבי יוסי בן חלפתא, רבינו תם, רבן שמעון בן גמליאל

ערכים אדר, אדר שני, בית שמאי, הסתר פנים, כנסת ישראל, מאור הקטן, פורים קטן

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט