ביאור הפטורה - אליהו יתקן נשמות ישראל אפ' הרחוקים ביותר (מצורעים שבדמשק) (פסח)
קאטאלאג: פרשת השבוע תזריע מצורע נומ׳ 3 פאקעט גייד ז׳ 11 תש"ס (1999–2000) אידיש 1 שעה 17 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
דער משגיח ערקלערט אז דער תפקיד פון אליהו הנביא איז מתקן צו זיין אפילו די ווייטסטע אידישע נשמות, די מצורעים פון דמשק ווי גחזי, ביז דמשק אליין וועט ווערן ירושלים, און אז פסח איז די צייט פון אליהו.
דער משגיח עפנט מיט דער הפטרה פון שבת הגדול און פרעגט וואס איז דער תפקיד פון אליהו הנביא. ער ברענגט דעם פרי צדיק אז אליהו האט געדארפט א כפרה פארן מקריב זיין אויפן הר הכרמל, א שחוטי חוץ, און איז דערפאר געשיקט געווארן קיין דמשק, און דעם נועם אלימלך אז א צדיק דארף זיך אראפלאזן כדי אויפצוהייבן די געפאלענע. דערנאך רעדט ער וועגן גחזי, וואס האט נישט קיין חלק לעולם הבא ווייל זיין צרעת גייט קיינמאל נישט אוועק און א מצורע טאר נישט אריין קיין ירושלים, און וועמען אלישע האט געזוכט אין דמשק. לויט דעם מדרש אז ירושלים וועט זיך אויסשפרייטן ביז דמשק, ערקלערט ער אז אליהו, א נשמה פון עולם התיקון, האט קיינמאל נישט געזינדיגט: דער כרמל וועט זיין אין ירושלים, און דמשק, דער שורש פון צרעת עולם, וועט ווערן מקדש. אליהו וועט פארענטפערן אלע תיקו'ס און אריינברענגען גחזי. צום סוף רעדט ער וועגן דער צרעת פונעם דור, לשון הרע און פריצות, און ווי אזוי זיך צוצוגרייטן צו פסח.
ענינים: אליהו הנביא · די נביאים און זייערע צייטן
סדר השיעור
-
0:00 שבת הגדול, דער שבת פון אליהו
דער משגיח עפנט מיט דער הפטרה פון שבת הגדול וואס ענדיגט זיך מיט דער הבטחה צו שיקן אליהו הנביא, און פרעגט וואס איז דער מהות און דער תפקיד פון אליהו. ער ברענגט צוויי רמזים אויף אליהו אין דער פרשה בשם דעם ערשטן בעלזער רב.
-
3:34 אליהו'ס קרבן אויפן כרמל און די אנטלויפעניש קיין דמשק
פונעם איסור פון שחוטי חוץ ברענגט דער משגיח דעם פרי צדיק, אז הגם אליהו האט מקריב געווען אויפן כרמל על פי נביא, האט ער געדארפט א כפרה און מ'האט אים געשיקט קיין דמשק. דערנאך פרעגט ער פארוואס פונקט אליהו וועט פארענטפערן אלע תיקו'ס אין דער גמרא.
-
7:08 א צדיק לאזט זיך אראפ אויפצוהייבן די געפאלענע
דער משגיח ברענגט דעם משל פונעם נועם אלימלך פון איינעם אויפן דאך וואס מוז אראפגיין צו דער גרוב אויפצוהייבן א געפאלענעם: נאר דער וואס האט א שטיקל שייכות צום פגם קען אויפהייבן דעם חוטא. ער ווייזט דאס אין דעם מדרש אויף משה רבינו וואס האט צובראכן די לוחות נאכן עגל.
-
11:16 גחזי און זיין חלק לעולם הבא שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח דערציילט ווי אלישע האט פארשאלטן גחזי מיט דער צרעת פון נעמן אויף אייביג, און ברענגט די משנה אז גחזי האט נישט קיין חלק לעולם הבא. ער ערקלערט מיטן פרי צדיק אז א מצורע לעולם קען קיינמאל נישט אריין קיין ירושלים, און שטעלט אנטקעגן די דורשי רשומות וואס האלטן אז די אלע האבן יא א חלק.
-
17:52 צוויי נוסחאות: "וילך אלישע" און "ויבא אלישע"
דער משגיח מערקט אן אז די גמרא ברענגט "וילך אלישע דמשק", בשעת אין תנ"ך שטייט "ויבא אלישע דמשק". ער זאגט אז ביידע נוסחאות קענען זיין אמת, ווי חילוקים אין כתיבה פון א ספר תורה, און אז "געגאנגען" אן אנקומען גייט לויט דער משנה, און "אנגעקומען" לויט די דורשי רשומות.
-
21:47 א קרבן בחוץ פאר די וואס זענען בחוץ שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז עובדי עבודה זרה, ווי דער שבט דן, ווערן נדחה פון דער מחנה, און אז אליהו האט געמוזט מקריב זיין בחוץ כדי אויפצועפענען א פתח פאר אידן וואס זענען בחוץ. די כפרה דערויף איז געווען ארויסצוגיין פון ארץ ישראל, און ער פרעגט פארוואס פונקט קיין דמשק.
-
26:26 אליהו, א נשמה פון עולם התיקון
דער משגיח זאגט אז אליהו האט באמת נישט געדארפט קיין כפרה: זיין נשמה איז פון פארן חטא פון עץ הדעת און לעבט אין עולם התיקון. דערמיט פארענטפערט ער די קשיא פון תוספות אויף דער גמרא וואו אליהו, א כהן, איז געשטאנען אין א בית הקברות: לעתיד לבוא וועט די הלכה זיין ווי רבי שמעון בן יוחאי, די שבת'דיגע נשמה.
-
31:41 דמשק, דער שורש פון נעמן'ס צרעת שטייט אינעם קאטאלאג
פונעם מדרש אז ירושלים וועט זיך אויסשפרייטן ביז דמשק ערקלערט דער משגיח אז דער כרמל וועט זיין אין ירושלים, ממילא איז עס ביי אליהו נישט געווען בחוץ. דמשק איז דער היפך פון ירושלים, דער שורש פון דער גוי'אישער צרעת פון נעמן; די צרעת איז אריבער אויף גחזי און האט אים געצויגן קיין דמשק, און דערפון ווייסן חז"ל וואוהין אלישע איז געגאנגען. לעתיד לבוא וועט ירושלים קומען צום מצורע.
-
39:41 פון דמשק וועט ווערן מקדש שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט דעם ילקוט אז ירושלים וועט געבויט ווערן אויף פיר בערג, צווישן זיי דער כרמל, און אז מקדש און דמשק זענען די זעלבע אותיות. אליהו האט צונויפגענומען די עובדי הבעל אויפן כרמל און זיי גערופן צו תשובה יעצט, און דער ציווי צו אנטלויפן קיין דמשק האט נאר אויסגעזען ווי גלות; אליהו האט געוואוסט אז דמשק איז ירושלים.
-
45:07 דרמשק מיט א ריש אין דברי הימים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח פרעגט פארוואס נאר אין דברי הימים שטייט דמשק מיט א ריש. ער ערקלערט אז דברי הימים, דער לעצטער פון די כ"ד ספרים, איז די שלימות פון מלכות, אז ריש איז שלום, דער היפך פון צרעת, און אז דרמשק מיט דעם ריש איז בגימטריא "מחנה ישראל".
-
51:30 אלישע, גחזי און דער מבשר טוב שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז אלישע איז דער המשך פון אליהו, און אז דער כוס חמישי, דער כוס של אליהו, איז בגימטריא דמשק. ער ברענגט אז דער שלימות פון גילוי אליהו איז ווען אליהו קומט מיט אלישע און נאכדעם לויפט גחזי נאך, און אז "מבשר טוב" איז בגימטריא אליהו אלישע גחזי; אפילו די אנשי סדום זענען אידישע נשמות וואס וועלן אנקומען צו עולם הבא.
-
56:38 אפגעפרעגטע אידן און אליהו'ס תירוצים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז יעדע קשיא איז א קליפה און יעדער איד איז אן אות אין דער תורה; א תיקו אין גמרא קומט פון אן אפגעפרעגטן איד ביים שורש פון יענער הלכה. אליהו וועט פארענטפערן די קשיות אויף די אידן און דערמיט די קשיות אין דער תורה, און אריינברענגען גחזי אין מחנה ישראל; אלס מלאך הברית באפרייט ער אידן פון צרעת, אויך ביים סדר.
-
1:00:38 א צייט פון גחזי אין אונזער דור
לויט ספר יצירה, עולם שנה נפש, שטעלט דער משגיח ירושלים, אליהו און פסח אנטקעגן דמשק, גחזי און א צייט פון גחזי. ער באשרייבט דעם דור אלס א צייט פון צרעת, פריצות, לשון הרע און מחלוקת, ווען דער בעל דבר ברענגט טומאה אריין אין שטוב פאר ביאת המשיח, און זאגט אז אנטקעגן דעם קומט די צייט פון אליהו, פסח.
-
1:06:15 ברית הלשון און דערציילן די נפלאות
דער משגיח ברענגט פון רבי בונים אז אליהו האט מחבר געווען די הגדה, און ערקלערט אז דער ענין פון אליהו איז קדושת הברית, סיי ברית המעור סיי ברית הלשון. ער ברענגט א מדרש אז די שונמית איז צוריקגעקומען כדי גחזי זאל נישט דערציילן די נפלאות פון אלישע, און זאגט אז מ'דארף רייניגן דאס מויל כדי צו דערציילן די נפלאות פונעם אייבערשטן און איבערגעבן די מסורה ביים סדר.
-
1:13:19 די אקסן אויפן מארק, און דער סיום שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח דערציילט ווי רבי יצחק פון סקווירא האט געשיקט זיין זון צו געפינען אליהו הנביא אין גאס, און דער זון האט פון די אקסן וואס רייסן זיך און די וואס שטייען רואיג פארשטאנען א גוטע מחשבה, וואס איז אויך פון אליהו. ער ענדיגט מיטן רמז פונעם בעלזער רב און מיט דעם וואונטש אז אליהו זאל קומען מיט אלישע און גחזי צוזאמען, ווען דמשק וועט אנקומען קיין ירושלים.
דער שיעור, אויסגעשריבן
שבת הגדול, דער שבת פון אליהו
דער משגיח עפנט מיט דער הפטרה פון שבת הגדול, וואס ענדיגט זיך מיט דער הבטחה פון מלאכי אז דער אייבערשטער וועט שיקן אליהו הנביא. שבת איז משפיע אויף די טעג וואס קומען נאכדעם, ממילא ברענגט דער שבת אריין אליהו אין פסח, ווען ער קומט צו יעדן אידישן סדר. דערפאר פרעגט ער וואס איז דער מהות און דער תפקיד פון אליהו, און דערמאנט צוויי רמזים אויף אליהו אין דער פרשה וואס ער האט געהערט בשם דעם ערשטן בעלזער רב. א
דער קרבן אויפן כרמל
אין פרשת ראה איז אסור מקריב צו זיין חוץ פון דעם מקום וואס דער אייבערשטער וועט אויסקלייבן, אבער על פי נביא מעג מען, אזוי ווי אליהו אויפן הר הכרמל. פונדעסטוועגן ברענגט דער משגיח דעם פרי צדיק אז אליהו האט געדארפט א כפרה, און דערפאר האט אים דער אייבערשטער געשיקט אנטלויפן קיין דמשק און נעמען אויף זיך גלות. דערנאך פרעגט ער: פארוואס פונקט אליהו, פון אלע צדיקים, וועט פארענטפערן אלע תיקו'ס? ב,ג
א צדיק לאזט זיך אראפ
דער משגיח ברענגט דעם נועם אלימלך: איינער וואס שטייט אויפן דאך קען נישט אויפהייבן א מענטש וואס איז אריינגעפאלן אין א גרוב, ער מוז אראפגיין צו אים. אזוי מוז א צדיק זיך אראפלאזן, אדער מ'ווארפט אים אראפ, פון זיין מדריגה. נאר דער וואס האט כאטש א ניצוץ פונעם פגם קען אויפהייבן דעם געפאלענעם, ווייל ווען ער הייבט זיך אויף, שלעפט ער אים מיט. ו
גחזי און עולם הבא
גחזי האט זיך פארזינדיגט קעגן זיין רבי אלישע, ער האט גענומען מתנות פון נעמן נאכדעם וואס ער איז געהיילט געווארן, און אלישע האט אים פארשאלטן אז נעמן'ס צרעת זאל קלעבן אין אים און אין זיינע קינדער לעולם. די משנה אין סנהדרין רעכנט אים צווישן די וואס האבן נישט קיין חלק לעולם הבא, און די גמרא לערנט פון "וילך אלישע דמשק" אז אלישע איז געגאנגען אים מחזיר בתשובה צו זיין און ער האט נישט תשובה געטאן. דער משגיח פרעגט: פון וואנעט ווייסן חז"ל דאס אלעס פונעם פסוק? ח,ט,י
"וילך אלישע" און "ויבא אלישע"
דער משגיח מערקט אן אז די גמרא ברענגט "וילך אלישע דמשק", בשעת אין ספר מלכים שטייט "ויבא אלישע דמשק". ער זאגט אז עס קען זיין אז ביידע נוסחאות זענען אמת, אזוי ווי ביי געוויסע ווערטער אין ספר תורה, וואו ספרדים און אשכנזים שרייבן אנדערש און ביידע זענען כשר. י,נ
"וילך" מיינט אז ער איז געגאנגען אבער נישט אנגעקומען צו זיין תכלית, דאס גייט לויט דער משנה אז גחזי איז נישט מתוקן געווארן. "ויבא" מיינט אז ער האט דערגרייכט וואס ער האט געוואלט, דאס איז די נוסחא פון די דורשי רשומות.
א קרבן בחוץ פאר די וואס זענען בחוץ
דער משגיח ברענגט די גמרא אז דער שבט דן, וואס האט געדינט עבודה זרה, איז נדחה געווארן פון דער מחנה. א קרבן וואס מ'שחט'ט חוץ פון עזרה איז חוץ למקומו, און די עובדי הבעל זענען אויך געווען חוץ למחנה. דערפאר האט אליהו'ס קרבן געמוזט זיין בחוץ: ווען ער איז מקובל געווארן און דאס פייער איז אראפגעקומען, איז דאס געווען א סימן אז די הערצער פון די נדחים האבן זיך געעפנט, און זיי האבן גענומען שרייען "ה' הוא האלקים". ס
פונדעסטוועגן, אפילו ווער עס טוט ריכטיג קען דארפן א כפרה, און אליהו'ס כפרה איז געווען ארויסצוגיין פון ארץ ישראל. דער משגיח פרעגט: פארוואס פונקט קיין דמשק?
אליהו, א נשמה פון עולם התיקון
באמת, זאגט דער משגיח, דארף אליהו נישט קיין כפרה; א חטא קען זיך נישט צוקלעבן צו אים. זיין נשמה געהערט צו אדם הראשון פארן חטא פון עץ הדעת, דערפאר איז ער נישט געשטארבן, און ער לעבט אין עולם התיקון פון ימות המשיח.
דערמיט פארענטפערט ער תוספות אויף דער גמרא וואו רבה בר אבוה האט געטראפן אליהו, א כהן, אין א בית הקברות פון גוים. אליהו איז פינחס הכהן, אזוי ווי דער תרגום יונתן זאגט. דער תפארת שלמה און דער דברי יואל זאגן אז לעתיד לבוא וועט די הלכה זיין ווי רבי שמעון בן יוחאי, א שבת'דיגע נשמה, ווי די גמרא אין מסכת שבת פסק'נט ווי אים. אליהו, פון עולם התיקון, פירט זיך שוין יעצט לויט יענער הלכה. ע,פ,צ,ק,ר,ש
דמשק, דער שורש פון נעמן'ס צרעת
דער מדרש אויף "ראשך עליך ככרמל" און "צופה פני דמשק" לערנט אז ירושלים וועט זיך אויסשפרייטן ביז דמשק, ממילא וועט דער הר הכרמל זיין אינעווייניג. ביי פשוט'ע אידן איז דער כרמל בחוץ, אבער אליהו לעבט העכער די גרעניצן פון עולם הזה, ביי אים איז עס נישט חוץ למקומו. דער מדרש זאגט אז ירושלים וועט גיין נאך ווייטער, פרעגט דער משגיח פארוואס דער פסוק "ודמשק מנוחתו" דערמאנט פונקט דמשק. ת,אא,אב
ער ענטפערט אז דמשק איז דער היפך פון ירושלים. ירושלים איז שלום, און א מצורע, וואס מוז זיצן "מחוץ לאהלו", האט מבטל געווען שלום. א אידישע צרעת האט א רפואה, אבער נעמן'ס גוי'אישע צרעת האט נישט, און נעמן איז געקומען פון דמשק, דער שורש פון יענער קליפה. אג
ווען אלישע האט אויסגעהיילט נעמן, איז דער מלאך פון יענער צרעת געבליבן אן ארבעט, האט אלישע אים מפייס געווען מיט דער קללה אז נעמן'ס צרעת זאל קלעבן אין גחזי. יעדע זאך ווערט געצויגן צו איר שורש, ממילא איז גחזי געצויגן געווארן קיין דמשק, און דערפון ווייסן חז"ל אז אלישע איז אהין געגאנגען צוליב אים. ווען משיח וועט קומען וועט ירושלים דערגרייכן ביז דמשק: דער מצורע קען נישט קומען קיין ירושלים, וועט ירושלים קומען צו אים. ח
פון דמשק וועט ווערן מקדש
דער ילקוט שמעוני זאגט אז ירושלים וועט געבויט ווערן אויף פיר בערג, צווישן זיי דער כרמל, ממילא וועט דער בית המקדש שטיין אויפן כרמל, און אליהו האט דארט געמעגט מקריב זיין. מקדש און דמשק זענען די זעלבע אותיות: די צוויי הפכים וועלן ווערן איין זאך. אויך "ארץ הכרמל" אין ירמיהו מיינט ירושלים. אד,אה
דערפאר האט אליהו צונויפגענומען די עובדי הבעל אויפן כרמל און זיי צוגערופן: איר וועט האבן א תיקון ווען ירושלים וועט דערגרייכן ביז דמשק, פארוואס ווארטן? טוט תשובה יעצט. אנדערע האבן געמיינט אז דער אייבערשטער שיקט אים אין גלות קיין דמשק, אבער אליהו האט געוואוסט אז דמשק איז ירושלים.
דרמשק מיט א ריש
דער משגיח פרעגט פארוואס נאר אין דברי הימים שטייט "דרמשק" מיט א ריש. רש"י ברענגט אז א כלה איז מקושט מיט כ"ד קישוטים, דאס זענען די כ"ד ספרים פון תנ"ך, און די גמרא אין בבא בתרא רעכנט אויס דברי הימים אלס דער לעצטער. אח,אי,אכ
ממילא איז דברי הימים די שלימות פון מלכות; די ערשטע ווערטער, "אדם שת אנוש", זענען בגימטריא "ברוך שם כבוד מלכותו". דארט ווערט דוד געשריבן מיט א יוד, און דער משגיח פארבינדט עס מיטן בני יששכר אז די שלימות פון מלכות וועט זיין ווען ירושלים און דוד וועלן האבן א יוד. אל,אמ
ריש איז שלום, דער היפך פון צרעת. אין דברי הימים גייט דער ריש אריין אין דמשק, און מיט אים איז דמשק בגימטריא "מחנה ישראל": פון דמשק ווערט מחנה ישראל.
אלישע, גחזי און דער מבשר טוב
דער אייבערשטער האט געהייסן אליהו משוח זיין אלישע לנביא אחריו, ממילא איז אלישע דער המשך פון אליהו. דער כוס חמישי ביים סדר, דער כוס של אליהו, איז בגימטריא דמשק. דער משגיח ברענגט אז די שלימות פון גילוי אליהו איז ווען ער קומט מיט אלישע, און נאכדעם לויפט גחזי נאך; גחזי לויפט נאך אלישע ביז היינט און האט אים נאך נישט דערגרייכט. אנ
אפגעפרעגטע אידן און אליהו'ס תירוצים
ס'זענען דא אידן וואס לויט ווי מ'פארשטייט אין עולם הזה זאגט די משנה אז זיי האבן נישט קיין חלק. יעדע קשיא איז א קליפה, און יעדער איד איז אן אות אין דער תורה. דער אות פון אן אפגעפרעגטן איד טראגט א קשיא, ממילא ווען די גמרא קען נישט ענטפערן, איז דער שורש פון יענער הלכה אזא איד.
ווען אליהו וועט פארענטפערן די קשיות אויף די אידן, וועלן ממילא פארענטפערט ווערן די קשיות אין דער תורה, און ער וועט אריינברענגען גחזי אין מחנה ישראל. אליהו, דער מלאך הברית, באפרייט אידן פון צרעת. דער אריז"ל זאגט אז דער וואס טוט נישט תשובה ביים סדר געהערט צום ערב רב.
א צייט פון גחזי
לויט ספר יצירה געפינט מען יעדע זאך אין מקום, זמן און נפש. ירושלים איז א מקום און אליהו איז איר נפש, דמשק איז א מקום און גחזי איז איר נפש. פסח איז דער זמן פון אליהו, און ס'איז אויך דא א זמן פון גחזי: דער ירושלמי זאגט אז גחזי איז געווען א פרוץ בעריות, ווי מ'זעט פונעם פסוק "ויגש גחזי להדפה". אק,אר,אש
דער משגיח זאגט אז מ'דארף זיך נישט מתבונן זיין כדי צו זען אז די לופט פון דעם דור איז צרעת און פריצות, צוזאמען מיט לשון הרע און מחלוקת. פאר ביאת המשיח ראנגלט זיך דער בעל דבר פאר זיין לעבן, און ער ברענגט טומאה אריין אין שטוב דורך טעלעוויזיע און אינטערנעט. אנטקעגן דעם קומט די צייט פון אליהו, פסח.
ברית הלשון
רבי בונים האט געזאגט אז אליהו הנביא האט מחבר געווען די הגדה, ווי מ'זעט פונעם סגנון אין תנא דבי אליהו. דער ענין פון אליהו איז קדושת הברית, סיי ברית המעור סיי ברית הלשון. דער אריז"ל זאגט אז מילה איז בגימטריא "פה", און ווער עס רעדט לשון הרע, בפרט אויף צדיקים, איז דאס א סימן אויף א פגם הברית. את
דערפאר, יעצט ווען מחלוקת שוועבט איבער דער מחנה, זאגט דער משגיח אז מ'דארף אנווענדן אלע כוחות נישט אריינגעצויגן צו ווערן; די גמרא גיט תורה אלס רפואה פארן לשון. פאר פסח דארף מען נישט נאר שייערן די שטוב, נאר אויך אויסרייניגן דאס מויל און די מחשבה. בג
א מדרש זאגט אז דער מלך האט געבעטן גחזי דערציילן די נפלאות פון אלישע, און מ'האט צוריקגעברענגט די שונמית אז זי זאל עס דערציילן, ווייל דער אייבערשטער האט נישט געוואלט הערן די נפלאות פון גחזי'ס מויל. ביים סדר דערציילט מען די נפלאות פונעם אייבערשטן און מ'גיט איבער די מסורה פון אמונה, ווי דער בני יששכר זאגט, דערפאר דארף דאס מויל זיין ריין. בד,בז
די אקסן אויפן מארק
רבי יצחק פון סקווירא האט געזאגט זיין זון אז אליהו הנביא איז אין גאס. דער זון האט נאר געזען אקסן ביים עסן-צייט, טייל רייסן זיך פון די שטריק און טייל שטייען שטיל, און האט זיך געוואונדערט פארוואס זיי רייסן זיך, מ'וועט זיי דאך סיי ווי ברענגען עסן. דער טאטע האט געזאגט אז אזא גוטע מחשבה איז אויך פון אליהו.
מראי מקומות
תורה
נביאים
- א Malachi 3:23-24 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 0:24
- ד לכאורה Melachim I 19:15 5:09 מפתח
- ה Melachim I 18:39 5:54 טעקסט מפתח
- ח Melachim II 5:27 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 11:43, 36:23
- מ Shmuel II 14:14 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 16:21
- נ Melachim II 8:7 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 18:04
- אב Zechariah 9:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 31:43
- אה Yirmiyahu 2:7 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 39:57
- אז Shmuel II 8:6 43:49 טעקסט מפתח
- אנ Melachim I 19:16 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 51:41
- אס Yeshayahu 52:7 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 54:22, 1:15:32
- אש Melachim II 4:27 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:00:53
- בה לכאורה Melachim II 8:4 1:10:28 מפתח
כתובים
תרגום
משנה
תלמוד בבלי
- י Sanhedrin 107b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 11:43, 18:04
- ל לכאורה Sanhedrin 104b מפתח אינעם אויסשרייב: 16:21
- ס Gemara (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 21:57
- ע לכאורה Bava Metzia 114b מפתח אינעם אויסשרייב: 28:11
- ש Gemara Shabbos (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 28:11
- אכ Bava Basra 14b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 45:12
- בג לכאורה Arachin 15b מפתח אינעם אויסשרייב: 1:08:12
תלמוד ירושלמי
מדרש
- ז Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 10:24
- אא Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 31:43
- אד לכאורה Yalkut Shimoni on Yeshayahu 2:2 מפתח אינעם אויסשרייב: 39:57
- את Tanna d'Vei Eliyahu (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:06:17
- בד Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 1:10:13
זוהר און קבלה
ראשונים
אחרונים און חסידות
- ג Pri Tzaddik (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 3:57
- ו לכאורה Noam Elimelech, Shemos מפתח אינעם אויסשרייב: 7:49
- כ Pri Tzaddik (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 13:51
- ק Tiferes Shlomo (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 28:11
- ר Divrei Yoel (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 28:11
- אמ Bnei Yissaschar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 48:07
- בז Bnei Yissaschar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:10:13
עיקרי הדברים
- 0:44 שבת הגדול און דער גאנצער פסח זענען משפיע דעם ענין פון אליהו הנביא, וואס קומט צו יעדן אידישן סדר.
- 8:31 א צדיק דארף זיך אמאל אראפלאזן פון זיין מדריגה, און האבן א שטיקל שייכות צום פגם פונעם געפאלענעם, כדי אים אויפצוהייבן.
- 14:20 גחזי האט נישט קיין חלק לעולם הבא לויט דער משנה, ווייל זיין צרעת איז אויף אייביג און א מצורע קען נישט אריין קיין ירושלים, וואס איז כנגד עולם הבא.
- 27:41 אליהו איז א נשמה פון עולם התיקון; דער הר הכרמל וועט זיין אינעווייניג אין דער צוקונפטיגער ירושלים, ממילא איז זיין קרבן דארט קיינמאל נישט געווען באמת בחוץ.
- 35:33 דמשק, דער שורש פון א צרעת אן א רפואה, וועט ווערן מקדש ווען ירושלים וועט זיך אויסשפרייטן ביז אהין, און די נשמות וואס זענען דארט פארווארפן וועלן האבן א תיקון.
- 58:41 אליהו וועט פארענטפערן די תיקו'ס ווייל ער וועט פארענטפערן די קשיות אויף די אפגעפרעגטע אידן, און אריינברענגען אפילו גחזי אין מחנה ישראל.
- 1:06:59 כדי צו באגעגענען אליהו פסח דארף מען זיך אויסרייניגן אין די צוויי חלקים פון ברית, דאס מויל און דער גוף, פון לשון הרע, מחלוקת און פריצות.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 7:05 פארוואס פונקט אליהו וועט פארענטפערן אלע תיקו'ס?
תירוץ: 58:41 ווייל די קשיות אין דער תורה האבן א שורש אין אפגעפרעגטע אידן; ווען אליהו פארענטפערט די קשיות אויף זיי און מאכט פון דמשק און פון גחזי ירושלים, ווערן ממילא פארענטפערט די קשיות אין דער תורה.
-
קשיא: 26:15 פארוואס האט מען אליהו געשיקט פונקט קיין דמשק ארויסצוגיין פון ארץ ישראל?
תירוץ: 44:42 ווייל דמשק וועט ווערן א טייל פון ירושלים; עס האט נאר אויסגעזען פאר אנדערע ווי גלות, אבער אליהו האט געוואוסט אז דמשק איז ירושלים.
-
קשיא: 13:30 פון וואנעט ווייסן חז"ל אז אלישע איז געגאנגען קיין דמשק מחזיר בתשובה צו זיין גחזי, ווען דער פסוק זאגט גארנישט דערפון?
תירוץ: 37:50 וויבאלד גחזי האט געטראגן נעמן'ס צרעת עולם, וואס איר שורש איז אין דמשק, האבן חז"ל פארשטאנען אז די קליפה האט אים געצויגן אהין, און ממילא איז אלישע געגאנגען קיין דמשק צוליב גחזי.
-
קשיא: 18:26 די גמרא ברענגט "וילך אלישע דמשק", און אין תנ"ך שטייט "ויבא אלישע"; ווי אזוי?
תירוץ: 20:27 ביידע נוסחאות קענען זיין אמת; "געגאנגען" אן אנקומען גייט לויט דער משנה אז גחזי איז נישט מתוקן געווארן, און "אנגעקומען" לויט די דורשי רשומות אז ער איז יא.
-
קשיא: 28:54 תוספות פרעגט: ווי אזוי האט אליהו, א כהן, געמעגט שטיין אין א בית הקברות, אז די הלכה איז נישט ווי רבי שמעון בן יוחאי אז קברי גוים זענען נישט מטמא באהל?
תירוץ: 31:13 אליהו געהערט צו עולם התיקון, און לעתיד לבוא וועט די הלכה זיין ווי רבי שמעון בן יוחאי, די שבת'דיגע נשמה.
-
קשיא: 45:39 פארוואס שטייט דמשק מיט א ריש נאר אין דברי הימים?
תירוץ: 50:45 דברי הימים איז די שלימות פון מלכות, עולם התיקון; ריש איז שלום, און מיט אים ווערט דמשק "מחנה ישראל".
מעשיות
-
28:11 רבה בר אבוה טרעפט אליהו אין א בית הקברות
דער משגיח דערציילט די גמרא אז רבה בר אבוה האט געטראפן אליהו הנביא אין א בית הקברות פון גוים און אים געפרעגט שאלות אין הלכה, און אליהו האט אים געענטפערט. דערנאך האט רבה בר אבוה געפרעגט ווי אזוי ער, א כהן, שטייט אין א בית הקברות, און אליהו האט געענטפערט אז קברי גוים זענען נישט מטמא באהל.
אין דער מעשה: רבה בר אבוה, אליהו הנביא
-
1:10:13 גחזי דערציילט דעם מלך די נפלאות פון אלישע
דער משגיח ברענגט דעם מדרש אויפן פסוק וואו דער מלך ישראל האט געבעטן גחזי ער זאל אים דערציילן די גדולות פון אלישע. ווען גחזי האט אנגעהויבן דערציילן וועגן דעם קינד וואס אלישע האט מחיה געווען, איז געקומען די אשה פון דעם קינד, וואס איז געווען זיבן יאר אוועק, צו בעטן איר פעלד, און זי אליין האט דערציילט דעם מלך דעם נס. דער מדרש זאגט אז מ'האט זי געבראכט פון ווייטן כדי גחזי זאל נישט דערציילן די נפלאות.
אין דער מעשה: גיחזי, אלישע הנביא
-
1:13:22 דעם סקווירער'ס זון זוכט אליהו הנביא
דער משגיח דערציילט, ווי ער האט געהערט פון א סלאנימער צדיק וואס האט געהאט מעשיות פון צדיקים איש מפי איש, אז רבי יצחק פון סקווירא האט אמאל געזאגט זיין זון אז אליהו הנביא געפינט זיך יעצט אין גאס. דער זון איז ארויס און האט אים נישט געטראפן, נאר ער האט געזען א מארק פון אקסן צוגעבונדן צו קלעצער ביים עסן-צייט: טייל האבן זיך געריסן פון די שטריק, און טייל זענען געשטאנען שטיל. ער האט געטראכט: פארוואס רייסן זיי זיך, מ'וועט זיי דאך סיי ווי ברענגען עסן? ווען ער האט געזאגט דעם טאטן אז ער האט נישט געטראפן אליהו, האט דער טאטע געענטפערט אז א גוטע מחשבה וואס א איד באקומט איז אויך פון אליהו הנביא.
אין דער מעשה: רבי איציקל סקווירער
געדאנקען
- 23:35 אליהו'ס קרבן בחוץ אויפן כרמל האט געמוזט זיין אויף אזא אופן: אידן וואס זענען נדחה געווארן פון דער מחנה צוליב עבודה זרה האט מען נאר געקענט אויפהייבן מיט א קרבן וואס איז אליין בחוץ, און וואס ער איז מקובל געווארן האט געוויזן אז דער פתח איז אפן פאר זיי.
- 26:53 אליהו האט קיינמאל נישט געזינדיגט און האט נישט געדארפט קיין כפרה; ווייל ער לעבט אין עולם התיקון, וואו ירושלים דערגרייכט ביז דמשק און נעמט אריין דעם כרמל, האט זיין קרבן און זיין גלות קיין דמשק נאר אויסגעזען ווי בחוץ און גלות פאר פשוט'ע אויגן.
- 40:44 מקדש און דמשק זענען די זעלבע אותיות: די צוויי הפכים וועלן ווערן איין זאך, און פון דמשק, דער שורש פון צרעת, וועט ווערן מקדש.
- 48:07 דמשק ווערט געשריבן מיט א ריש נאר אין דברי הימים, דער ספר פון דער שלימות פון מלכות; ריש איז שלום, די רפואה פאר צרעת, און דמשק מיט דעם ריש איז בגימטריא "מחנה ישראל".
- 57:56 א תיקו אין גמרא האט א שורש אין אן אפגעפרעגטן איד וואס זיין אות אין דער תורה טראגט א קשיא; אליהו פארענטפערט די קשיות פון דער גמרא דורכדעם וואס ער פארענטפערט די קשיות אויף די אידן.
- 54:50 "מבשר טוב" איז בגימטריא אליהו אלישע גחזי: די אמת'ע בשורה טובה איז ווען אליהו קומט צוזאמען מיט אלישע און מיט א מתוקן'עם גחזי.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 1:09:52 דער משגיח זאגט אז כדי צוצוגיין צו פסח דארף מען נישט נאר שייערן און כשר'ן, נאר זיך אויך אויסרייניגן דאס מויל, דעם גוף און די מחשבה.
- 1:08:11 דער משגיח זאגט אז אין אזא צייט ווען מחלוקת שוועבט איבער דער מחנה, דארף מען אנווענדן אלע כוחות נישט אריינגעצויגן צו ווערן, און נישט צו רעדן אויף גדולי ישראל.
- 1:00:10 דער משגיח זאגט אז ביים סדר דארף א איד גלייבן באמונה שלמה אז אליהו הנביא קומט אריין, און טאן תשובה.
- 1:12:38 דער משגיח זאגט אז פסח ביינאכט איז די צייט איבערצוגעבן די מסורה פון אמונה פון טאטע צו זון, און אז מ'דארף זיין די וואס גיבן איבער די מסורה צום קומענדיגן דור.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אברהם אבינו, אליהו הנביא, אלישע הנביא, גיחזי, דער הייליגער אר"י, דער רבי ר' בונם, דער רבי ר' מלך, דער שר שלום פון בעלזא, משה רבינו, נעמן, פינחס, רבה בר אבוה, רבי איציקל סקווירער, רבי צדוק הכהן פון לובלין, רבי שמעון בר יוחאי
ערכים אליהו הנביא, בשורה טובה, דורשי רשומות, מחנה, מלאך הברית, מצורע, עולם התיקון, קושיא, קליפה