מטרת החסידות
לעבודת ה' ולאהבת חברים ולא להתחלק למפלגות.
קאטאלאג: שונות נומ׳ 9 פאקעט גייד ז׳ 35 אידיש 41 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
דער משגיח לערנט אז דער תפקיד פונעם דור פון עקבתא דמשיחא איז צו דינען דעם רבונו של עולם מיט אמת, און אז אמת'ע חסידות מיינט אהבת חברים און אהבת ישראל, נישט זיך צוטיילן אויף מפלגות.
פאר א חבורה אינגעלייט וואס זענען זיך צוזאמגעקומען צו זוכן יראת שמים, מערקט דער משגיח אן אז אמת איז דאס לעצטע ווארט פון קריאת שמע, כנגד דעם עקב, דעם נידריגסטן דור פאר משיח. דאס ווארט אמת שטייט נישט אין די פסוקים, מ'דארף עס אליין צולייגן, און דער תפקיד פון היינטיגן דור איז אמת, כאטש די גמרא זאגט אז דעמאלט וועט דער אמת פעלן. אמת איז נאר איינס, און ווען עס ווערט עדרים עדרים, יעדער מיט זיין אייגענעם אמת, איז דאס שקר. דער בעל שם טוב האט אוועקגעשטעלט חסידות אויף מדת האמת, נאר דער כח איז שוין שטארק אפגעשוואכט געווארן. ער לערנט פונעם שומר אמונים אז דער עיקר חסידות איז אהבת הצדיק, אהבת חברים און אהבת ישראל; יעדע גרופע האט איר שורש, אבער פיינט האבן א צווייטע גרופע איז א מעשה שטן. חברים פון איין שורש דארפן זיך אננעמען איינער פארן אנדערן, און אפילו טראכטן שלעכט אויף א חבר, ווי א מעשה ביים בעל שם טוב ווייזט, גיט כח צום מקטרג.
ענינים: אהבת ישראל און אחדות · די עבודה פונעם לעצטן דור
סדר השיעור
-
0:00 אמת, דאס לעצטע ווארט פון קריאת שמע שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח עפנט מיט יעקב אבינו און דער מדה פון אמת. יעדעס פון די רמ"ח ווערטער פון קריאת שמע איז כנגד אן אבר, ממילא איז דאס לעצטע ווארט, אמת, כנגד דעם עקב, וואס דער תניא גלייכט צום נידריגסטן דור, עקבתא דמשיחא.
-
3:42 אונזער דור דארף צולייגן דעם אמת שטייט אינעם קאטאלאג
דאס ווארט אמת שטייט נישט אין דער פרשה פון קריאת שמע, מ'לייגט עס אליין צו, ווייל יעדער דור האט זיין תפקיד, און דער תפקיד פונעם לעצטן דור איז אמת. ער ברענגט אז פאר משיח וועט דער אמת פעלן, אז אמת איז דער חותם פונעם רבונו של עולם, און אז אמת איז נאר איינס, ממילא זענען עדרים עדרים פון אמת'ן נישט קיין אמת, מיט א משל פון א זייגער.
-
8:53 חסידות געבויט אויף אמת, און ווי עס איז אפגעשוואכט געווארן שטייט אינעם קאטאלאג
דער בעל שם טוב האט אוועקגעשטעלט חסידות אויף מדת האמת, אבער פאר משיח וועט שקר זיך פארשפרייטן, ממילא איז די עבודה פון יונגע און עלטערע היינט צו דינען דעם רבונו של עולם מיטן אמת. ער הייבט אן לערנען פונעם שומר אמונים און שילדערט די הונדערט און פופציג יאר פונעם דרך הבעש"ט, די גרויסע צדיקים, און ווי עס איז אפגעשוואכט געווארן, בפרט נאך די צוויי מלחמות, און עס איז געבליבן נאר א רושם צו זיך אנכאפן.
-
14:18 דער עיקר חסידות: אהבת חברים שטייט אינעם קאטאלאג
פונעם שומר אמונים לערנט דער משגיח אז דער עיקר חסידות איז אהבת הצדיק, אהבת חברים און אהבת כלל ישראל, און אז עס דארף זיין שלום צווישן די מפלגות החסידים. מיטן חתם סופר וועגן די צוועלף שבטים און צוועלף שערים, און די ספרדים און אשכנזים וואס גייען נאכן מחבר און נאכן רמ"א, ערקלערט ער אז יעדער שורש מעג האבן זיין אייגענעם וועג און זיין אייגענעם רבי'ן.
-
18:43 געהערן צו א טיעם שטייט אינעם קאטאלאג
מיטן סטייפלער ערקלערט דער משגיח אז יעדער מענטש וויל זיין גרויס, און ווער עס קען נישט, ווערט גרויס דורך זיין טיעם, אזוי ווי די וואס האלטן מיט א באל טיעם. אזוי באהאנדלט מען היינט אסאך מאל חסידות; דער צאנזער רב האט אפגעשטויסן חסידים וואס זאגן אז זייער רבי איז גרעסער, און דער שומר אמונים זאגט אז פיינט האבן א איד ווייל ער איז נישט פון די אייגענע חסידים איז נישט קיין חסידות.
-
22:02 יעדע שנאה איז שקר שטייט אינעם קאטאלאג
ווייטער אינעם שומר אמונים לערנט דער משגיח אז מ'דארף ליב האבן יעדן איד, בפרט שומרי מצוות, און אין דעם פינסטערן דור אויסקושן די פיס פון יעדן מאמין אמיתי. יעדע שנאה איז שקר און א מעשה פונעם שטן; דער בעל שם טוב, דער גרעסטער אוהב ישראל, האט קיינמאל נישט געמיינט אז זיין דרך זאל צוטיילן אידן. דאס, זאגט דער משגיח, איז דער אמת וואס איז געווארן עדרים עדרים.
-
26:50 די נאנטע אין נשמה קומען פריער שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח זאגט צו די צוהערער אז זיי זיצן נישט צוזאמען בדרך מקרה: זיי האבן איין שורש הנשמה און זענען געשטאנען נאנט איינער צום אנדערן ביים הר סיני. אזוי ווי א קרוב קומט פריער ביי צדקה, קומען די נאנטע פריער, און דאך דארף מען ליב האבן יעדן איד. דינען דעם רבונו של עולם מיט אמת מיינט ליב האבן דעם אייבערשטן, אידן און די תורה; יעדער איד איז אן אות אין ספר תורה און יעדע גרופע א פרשה, אלע פארבונדן.
-
31:48 זיך אננעמען פאר א חבר, און די מעשה מיט טאביק שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח שילדערט אהבת חברים למעשה: זיך אינטערעסירן ווי עס גייט דעם חבר, דאווענען און קלייבן געלט פאר אים, זיך משמח זיין ביי זיין שמחה און אים מנחם זיין, און מקבל זיין די מצוה פון ואהבת לרעך כמוך פארן דאווענען, ווי דער אריז"ל זאגט. ער דערציילט פון א תלמיד פונעם בעל שם טוב וואס האט זיך געשטערט אז א חבר שמעקט טאביק אינמיטן דאווענען, ביז ער האט פארשטאנען אז יענער האט געדארפט חיזוק, און שפעטער האט מען אים געזאגט אז ער איז געווען א מקטרג.
-
36:11 א מחשבה דערגרייכט העכער ווי דיבור שטייט אינעם קאטאלאג
פונעם חפץ חיים ערקלערט דער משגיח אז רעדן אויף א איד גיט כח צום מקטרג אויבן, און חסידישע ספרים טייטשן אזוי דעם פסוק אל תשת ידך עם רשע. שלעכט טראכטן איז נאך ערגער, ווייל א מחשבה דערגרייכט העכערע עולמות ווי דיבור און מעשה; ממילא דארף מען טראכטן, רעדן און טאן גוטס פאר יענעם, בפרט פאר חברים פון זיין שורש. ער ענדיגט מיט א האפענונג ווייטער צו רעדן וועגן אהבת חברים.
דער שיעור, אויסגעשריבן
אמת, דאס לעצטע ווארט פון קריאת שמע
פאר אינגעלייט וואס זענען זיך צוזאמגעקומען צו זוכן יראת שמים, הייבט דער משגיח אן מיט יעקב אבינו, וועמענס מדה איז אמת. לויטן שולחן ערוך איז יעדעס פון די רמ"ח ווערטער פון קריאת שמע כנגד אן אבר, דאס ערשטע כנגד דעם ראש און דאס לעצטע, אמת, כנגד דעם עקב. ווי עס שטייט אין תניא גייען אויך די דורות פון ראש ביזן עקב, און דער נידריגסטער איז דער דור פון עקבתא דמשיחא, וואס דוד המלך דערמאנט. א,ב,ג
אונזער דור דארף צולייגן דעם אמת
דאס ווארט אמת, מערקט דער משגיח אן, שטייט נישט אין דער פרשה, וואס ענדיגט זיך מיט אני ה' אלקיכם; מ'לייגט עס אליין צו, ווייל יעדער דור האט זיין תפקיד, און דער תפקיד פונעם לעצטן דור איז צושטעלן דעם אמת. די גמרא אין סוטה זאגט אבער אז דעמאלט וועט דער אמת פעלן. אמת איז דער חותם פונעם רבונו של עולם, די אונטערשריפט פונעם בריוו, און אן דעם א' בלייבט נאר מת. ד,ה
חסידות געבויט אויף אמת
דער בעל שם טוב און זיינע תלמידים, זאגט דער משגיח, האבן אוועקגעשטעלט חסידות אויף מדת האמת, אבער פאר משיח וועט דער שקר זיך אנטון אין אלע סארטן מלבושים. ממילא איז די עבודה פון יונגע און עלטערע היינט צו דינען דעם רבונו של עולם מיטן אמת, נישט מיט אנדערע כוונות.
דערנאך לערנט ער פונעם שומר אמונים: דער דרך פונעם בעל שם טוב האט געבליט הונדערט און פופציג יאר, מיט מורא'דיגע צדיקים וואס האבן אריינגעבלאזן א רוח חיים אין זייערע חסידים. נאכדעם איז געבליבן נאר א ספיחין; רבי יחזקאל שינאווער האט שוין געשריבן אז דער אמאליגער כח איז מער נישטא, און נאך די צוויי מלחמות איז עס נאך מער אפגעשוואכט געווארן. פון דעסטוועגן איז געבליבן א רושם פון די צדיקים זיך אנצוכאפן. ח
דער עיקר חסידות: אהבת חברים
דער עיקר חסידות, זאגט ווייטער דער שומר אמונים, איז אהבת הצדיק, אהבת חברים און אהבת כלל ישראל, און צווישן די מפלגות החסידים דארף זיין שלום. יעדער איד האט זיין שורש אויבן; ווי דער חתם סופר זאגט, זענען די צוועלף שבטים אריינגעגאנגען דורך צוועלף שערים, ממילא מעג יעדער גיין אין זיין וועג, אזוי ווי ספרדים גייען נאכן מחבר און אשכנזים נאכן רמ"א. יעדער דארף א רבי'ן וואס פאסט צו זיין שורש. ח
געהערן צו א טיעם
דער סטייפלער ערקלערט אין חיי עולם אז יעדער מענטש וויל זיין גרויס, און ווער עס קען נישט, ווערט א חלק פון א טיעם און פילט זיך גרויס ווען דער טיעם געווינט, אזוי ווי די וואס האלטן מיט א באל טיעם. אזוי, קלאגט דער משגיח, באהאנדלט מען היינט אסאך מאל חסידות. דער צאנזער רב האט געזאגט אז ער וועט אפשטויסן א חסיד וואס זאגט אז זיין רבי איז גרעסער פון אן אנדערן. ט
יעדע שנאה איז שקר
דער שומר אמונים לערנט אז מ'דארף ליב האבן יעדן איד, בפרט שומרי מצוות, אפילו ער איז א חסיד פון אן אנדער רבי'ן; אין דעם פינסטערן דור דארף מען אויסקושן די פיס פון יעדן מאמין אמיתי. יעדע שנאה איז שקר און א מעשה פונעם שטן. דער בעל שם טוב, דער גרעסטער אוהב ישראל, האט קיינמאל נישט געמיינט אז זיין דרך זאל צוטיילן אידן. מאכן די אייגענע מפלגה פאר'ן עיקר, זאגט דער משגיח, איז דער אמת וואס ווערט עדרים עדרים. ח,ז
די נאנטע אין נשמה קומען פריער
די וואס זיצן דא צוזאמען, זאגט דער משגיח, זענען נישט געקומען בדרך מקרה: זיי האבן איין שורש הנשמה און זענען געשטאנען נאנט איינער צום אנדערן ביים הר סיני. אזוי ווי די גמרא זאגט אז א קרוב קומט פריער ביי צדקה, קומען די נאנטע פריער, און דאך דארף מען ליב האבן יעדן איד; דער בית אהרן האט געזאגט אז מ'האט ליב יעדן, נאר דאס העמד איז נענטער צום לייב. י
דינען דעם רבונו של עולם מיט אמת מיינט ליב האבן דעם אייבערשטן, אידן און די תורה צוזאמען. יעדער איד איז אן אות אין ספר תורה, יעדע גרופע א פרשה, און אלעס איז פארבונדן.
זיך אננעמען פאר א חבר, און די מעשה מיט טאביק
אהבת חברים מיינט זיך אננעמען ווי פאר א ברודער: דאווענען פארן חבר, קלייבן געלט פאר אים, קומען צו זיין שמחה, אים מנחם זיין. דער אריז"ל זאגט אז א תפילה ווערט אנגענומען ווען זי איז מיט אחדות, דערפאר נעמט מען אויף זיך פארן דאווענען די מצוה פון ואהבת לרעך כמוך.
דער משגיח דערציילט פון איינעם פון די חברים פונעם בעל שם טוב וואס האט זיך געשטערט אז א חבר שמעקט טאביק אינמיטן דאווענען, ביז ער האט פארשטאנען אז יענער האט עס געדארפט פאר חיזוק. שפעטער האט מען אים געזאגט אז ער איז געווען א גרויסער מקטרג, נאר מיט טראכטן.
א מחשבה דערגרייכט העכער ווי דיבור
דער חפץ חיים שרייבט אז רעדן אויף א איד גיט כח צום מקטרג אויבן, און חסידישע ספרים טייטשן אזוי דעם פסוק אל תשת ידך עם רשע להיות עד חמס. שלעכט טראכטן איז נאך ערגער, ווייל מעשה, דיבור און מחשבה דערגרייכן אלץ העכערע עולמות. כ,ל
ממילא, ענדיגט דער משגיח, דארף מען טראכטן, רעדן און טאן גוטס פאר יענעם, בפרט פאר חברים פון זיין שורש, און ער האפט ווייטער צו רעדן וועגן אהבת חברים א צווייטע מאל.
מראי מקומות
תורה
נביאים
כתובים
תלמוד בבלי
מדרש
אחרונים און חסידות
- א לכאורה Shulchan Aruch, Orach Chaim 61 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:13
- ב Tanya (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:13
- ח Shomer Emunim (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 10:11, 14:22, 22:23
- ט Chayei Olam (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 18:43
- כ Chofetz Chaim (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 36:17
עיקרי הדברים
- 2:08 אמת, דאס לעצטע ווארט פון קריאת שמע, איז כנגד דעם עקב, דעם דור פון עקבתא דמשיחא, וועמענס תפקיד איז צו ברענגען דעם אמת.
- 7:47 אמת איז נאר איינס; ווען יעדע גרופע האט איר אייגענעם אמת, ווי עס שטייט אז דער אמת וועט ווערן עדרים עדרים, איז דאס נישט קיין אמת.
- 9:37 די עבודה היינט איז צו דינען דעם רבונו של עולם מיטן אמת, נישט צוליב אנדערע כוונות.
- 14:22 דער עיקר חסידות איז אהבת הצדיק, אהבת חברים און אהבת ישראל; מחלוקת צווישן חסידישע גרופעס איז שקר און א מעשה פונעם שטן.
- 16:49 יעדע גרופע מעג האבן איר אייגענעם רבי'ן לויט איר שורש, אבער מ'דארף ליב האבן א צווייטן איד אפילו ער איז א חסיד פון אן אנדער רבי'ן.
- 26:53 די וואס זיצן צוזאמען זענען פון איין שורש הנשמה און דארפן זיך צו ערשט אננעמען איינער פארן אנדערן, און דאך ליב האבן יעדן איד.
- 37:44 שלעכט טראכטן אויף א איד איז נאך ערגער ווי שלעכט רעדן, ווייל א מחשבה דערגרייכט העכער.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 3:57 פארוואס שטייט דאס ווארט אמת, וואס מ'זאגט צום סוף פון קריאת שמע, נישט אין דער פרשה אין דער תורה?
תירוץ: 4:17 ווייל מ'דארף אליין צושטעלן דעם אמת: יעדער דור האט זיין תפקיד, און דער תפקיד פונעם לעצטן דור איז צו ברענגען דעם אמת.
-
קשיא: 7:41 וואס מיינט עס אז פאר משיח וועט דער אמת ווערן עדרים עדרים?
תירוץ: 7:47 יעדער וועט האבן זיין אייגענעם אמת, אבער אמת איז נאר איינס, ממילא איז דאס א סימן אז דער אמת פון היינטיגן דור איז נישט קיין אמת.
מעשיות
-
34:01 דער טאביק אינמיטן דאווענען
איינער פון די חברים פונעם בעל שם טוב האט געזען ווי א צווייטער נעמט ארויס א טאביק פושקע און שמעקט טאביק אינמיטן דאווענען. ער האט געהאט א טענה אויף אים, און ער איז אזוי צעמישט געווארן אז ער האט נישט געקענט דאווענען. טראכטנדיג האט ער פארשטאנען אז מ'קען זיך מחזק זיין מיט א שמעק טאביק, און אז אין טאביק זענען דא ניצוצות קדושה וואס האבן אן עליה ווען א איד שטארקט זיך דערמיט, ממילא האט זיין חבר גארנישט שלעכטס געטון. שפעטער האט מען ביים בעל שם טוב געזאגט אז ער איז געווען א גרויסער מקטרג, כאטש ער האט גארנישט גערעדט, נאר געטראכט.
אין דער מעשה: דער הייליגער בעל שם טוב
געדאנקען
- 1:58 אמת, דאס לעצטע פון די רמ"ח ווערטער פון קריאת שמע, איז כנגד דעם עקב, ממילא איז דער דור פונעם עקב פאר משיח דער וואס האט דעם תפקיד פון אמת.
- 3:57 דאס ווארט אמת שטייט נישט אין דער פרשה אין דער תורה, מ'לייגט עס אליין צו, א רמז אז דער לעצטער דור דארף אליין צושטעלן דעם אמת.
- 6:29 אן אמת האט די עבודה קיין חיות נישט: נעמט מען אוועק דעם א' פון אמת, בלייבט נאר מת.
- 7:58 אמת איז פון איר נאטור נאר איינס, אזוי ווי עס איז נאר איין ריכטיגע צייט אויפן זייגער; א סך אמת'ן וואס קריגן זיך איז אליין דער סימן פון שקר וואס איז פאראויסגעזאגט געווארן פאר די לעצטע צייטן.
- 18:47 באהאנדלען די אייגענע חסידות ווי א שפיל טיעם, כדי זיך צו פילן גרויס דורך דער גרופע, איז די גאווה וואס דער סטייפלער שילדערט, און דער פולשטענדיגער היפוך פון חסידות.
- 16:10 די פארשידענע חסידישע וועגן זענען ווי די צוועלף שבטים מיט זייערע צוועלף שערים: באמת'ע חילוקים פון שורש, וואס טארן נישט ווערן קיין שנאה.
- 37:47 א שלעכטע מחשבה אויף א איד איז ערגער ווי שלעכטע רייד, ווייל א מחשבה דערגרייכט העכערע עולמות; לפי זה טוט א גוטע מחשבה אויף אים מער ווי גוטע רייד.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 9:37 דער משגיח זאגט אז די עבודה פון יונגע און עלטערע היינט איז צו דינען דעם רבונו של עולם מיטן אמת, נישט מיט אנדערע כוונות.
- 22:23 ער זאגט אז מ'דארף ליב האבן א איד וואס איז אן עובד השם, אפילו ער איז א חסיד פון אן אנדער רבי'ן.
- 32:04 ער זאגט אז חברים דארפן זיך אינטערעסירן איינער אינעם אנדערן: דאווענען פאר א חבר, קלייבן געלט פאר אים, קומען צו זיין שמחה און אים מנחם זיין.
- 33:14 ער ברענגט אז מ'זאל פארן דאווענען מקבל זיין די מצוה פון ואהבת לרעך כמוך און דאווענען צוזאמען מיט כלל ישראל.
- 39:32 ער זאגט אז מ'דארף טראכטן, רעדן און טאן גוטס פאר יענעם, און נאך מער פאר חברים פון זיין אייגענעם שורש.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען דוד המלך, דער בית אהרן, דער דברי חיים, דער צאנזער רב, דער הייליגער אר"י, דער הייליגער בעל שם טוב, דער חפץ חיים, דער חתם סופר, דער סטייפלער, דער שינאווער רב, יעקב אבינו
ערכים אהבת חברים, אהבת ישראל, אמת, לשון הרע, ניצוצות, עקבתא דמשיחא, קטרוג, קריאת שמע, רבונו של עולם, שורש הנשמה