פרה אדומה - ביטול מלכות אדום; ביאור חטא מי מריבה

קאטאלאג: פרשת השבוע חקת נומ׳ ⁨2⁩ פאקעט גייד ז׳ 12 תשנ"ג (1992–93) אידיש 31 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 31 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז פרה אדומה, דער שורש פון אמונה וואס איז העכער פון שכל אין יעדע מצוה, איז מבטל מלכות אדום, און ער טייטשט דעם חטא פון מי מריבה אז משה רבינו'ס ענוה האט אים נישט געלאזט טון אין זיין אייגענעם זכות; דערפון לערנט ער אז א איד דארף גלייבן אין השם יתברך, אין די צדיקים און אין זיך אליין אלס א שליח פונעם רבונו של עולם.

דער משגיח עפנט מיט א מדרש וואס רבינו בחיי ברענגט, אז פרה אדומה האט א שייכות צו מבטל זיין מלכות אדום. ער ערקלערט אז יעדע מצוה האט אין זיך א נקודה וואס איז העכער פון שכל, און דער חוק פון פרה אדומה שפרייט זיך אויס אין אלע מצוות. דערנאך ערקלערט ער פארוואס אידן פארן ארום אין תמוז און אב: דאס זענען די טעג פון די מרגלים'ס נסיעה, און א נסיעה מיט אמונה איז מתקן זייער חטא, ווייל יעדע נסיעה איז א שליחות פונעם רבונו של עולם. א מעשה מיט צוויי אידן וואס זענען געפארן מיט דער פארקערטער באן, און רש"י ביי הגר, ווייזן אז א מאמין בלאנדזשעט קיינמאל נישט. לויט דעם שם משמואל זענען די מרגלים דורכגעפאלן ווייל זיי זענען געגאנגען אלס שלוחים פונעם עולם. ביי מי מריבה ערקלערט ער אז אן דעם זכות פון מרים האט משה געדארפט ברענגען וואסער מיט זיין ווארט ווי א מלך, נאר זיין ענוה האט עס נישט דערלאזט. פון שלח, קרח און חקת לערנט ער אויס דריי סארטן אמונה, און ער ענדיגט מיט דעם באהאלטענעם גוטס פון די חדשים, מיט דעם ווי מ'זאל נוצן דעם זומער פאר עבודת השם, און מיט ברכות.

ענינים: טעמי המצוות און דער כח פון א מצוה

סדר השיעור

  1. 0:00 פרה אדומה און דער חוק אין יעדע מצוה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח עפנט מיט דעם מדרש וואס רבינו בחיי ברענגט, אז פרה אדומה איז מבטל מלכות אדום. דערנאך ערקלערט ער "זאת חוקת התורה": אלע מצוות זענען פארבונדן, און יעדע מצוה, אפילו די וואס מ'פארשטייט, האט אין זיך א בחינה פון פרה אדומה וואס איז העכער פון שכל.

  2. 3:25 די זומער נסיעות אלס א שליחות פון אויבן

    דער משגיח ערקלערט אז די נסיעות אין תמוז און אב זענען מתקן די נסיעה פון די מרגלים, און אז יעדע נסיעה איז בהשגחה פרטית פאר א תכלית וואס מ'ווייסט אפשר קיינמאל נישט, און ער ברענגט דעם בעל שם טוב. ער דערציילט א מעשה מיט צוויי אידן אין רוסלאנד וואס זענען געפארן מיט דער פארקערטער באן, ברענגט רש"י ביי הגר, און לערנט ארויס אז א מאמין בלאנדזשעט קיינמאל נישט, ווייל יעדער איד איז א שליח פונעם רבונו של עולם.

  3. 10:08 וועמענס שלוחים זענען די מרגלים געווען?

    דער משגיח ברענגט די קשיא פונעם שם משמואל ווער עס האט געשיקט די מרגלים, דער אייבערשטער דורך משה אדער די אידן, און זיין תירוץ אז זיי זענען דורכגעפאלן ווייל זיי זענען געגאנגען אלס שלוחים פונעם עולם. ער שילדערט ווי מענטשן לויפן אויף 13טער עוועניו און ווייסן נישט וועמענס שליח זיי זענען, און שטעלט אנטקעגן די מרגלים וואס משה האט געשיקט קיין יעזר, לויט תרגום יונתן כלב און פנחס, וואס האבן מצליח געווען ווייל זיי האבן געוואוסט ווער עס שיקט זיי.

  4. 14:33 מי מריבה: א מלך און א פאליציאנט שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז דער חטא פון מי מריבה איז שווער צו פארשטיין, און דער אור החיים קען אפשלאגן אסאך פשטים. ער ערקלערט מיט צוויי סארטן הערשאפט, א מלך וואס הערשט מיט זיין ווארט און א פאליציאנט וואס דארף א שטעקן: מיט דעם זכות פון מרים איז משה געווען א שליח און האט געשלאגן דעם שטיין, אבער נאך איר פטירה האט ער געדארפט באפעלן אין זיין אייגענעם זכות, און זיין ענוה האט עס נישט דערלאזט. דערנאך ברענגט ער ר' שמשון רפאל הירש אויפן שייכות פון שלח צו קרח, אמונה אין השם יתברך און אין משה רבינו.

  5. 20:28 אמונה אין זיך אליין און די באהאלטענע ליכטיגקייט פון תמוז

    דער משגיח לייגט צו א דריטע אמונה וואס פרשת חקת לערנט: גלייבן אין זיך אליין, וואס משה רבינו האט געפעלט ביים שטיין. ער ברענגט ספרים הקדושים אז תמוז און אב זענען באמת ליכטיגע טעג פון גאולה, ווי זכריה הנביא זאגט, נאר יעצט זענען זיי איבערגעצויגן מיט מדת הדין צוליב די מרגלים ווי מיט אן ערלה, און ער זאגט אז חקת הייבט אן כיבוש הארץ, ווען יעדער איד אלס שליח קען מתקן זיין זיין חלק.

  6. 24:20 וויאזוי צו נוצן דעם זומער, און ברכות שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז דער זומער איז נישט קיין צייט פון הפקרות, נאר א צייט צו זען דעם רבונו של עולם'ס בריאה, און ער ברענגט דעם רמב"ם אז דורך די נפלאות פון דער בריאה קומט מען צו אהבת השם; מ'זאל זיך אנשעפן כוחות אויפן גאנצן יאר מיט'ן וויסן אז מ'איז א שליח, און אזוי מבטל זיין מלכות אדום מיט'ן כח פון פרה אדומה. ער פאסט צוזאם אז אמונה איז דער שורש פון די מצוות, העכער פון שכל, אין השם יתברך, אין די חכמים און אין זיך אליין, און ענדיגט מיט ברכות פאר די וואקאציע, מיט דער גמרא אין ברכות.

דער שיעור, אויסגעשריבן

פרה אדומה און דער חוק אין יעדע מצוה

0:11

דער משגיח עפנט מיט א מדרש וואס רבינו בחיי ברענגט, אז פרה אדומה האט אן ענין צו מבטל זיין מלכות אדום. דערנאך טייטשט ער "זאת חוקת התורה": אלע מצוות זענען פארבונדן איינע מיט די אנדערע, און יעדע מצוה, אפילו די וואס מ'פארשטייט, האט אין זיך א נקודה העכער פון שכל. די נקודה איז פרה אדומה, דער חוק פון דער גאנצער תורה, פון וואנעט אלע מצוות שעפן. א,ג

די זומער נסיעות אלס א שליחות

3:58

דער משגיח מערקט אן אז ווען עס קומט פרשת חקת און תמוז, פארט יעדער איינער אוועק. ער זאגט אז דאס זענען די טעג פון די מרגלים'ס פערציג טעג נסיעה, וואס האבן מקלקל געווען די אמונה, ממילא זענען תמוז און אב חדשים פון נסיעה, כדי אידן זאלן עומד זיין אין די נסיונות און מתקן זיין זייער חטא. מ'ווייסט קיינמאל נישט פארוואס מ'איז אהין געשיקט: אפשר צו מאכן א ברכה אויף א טייכל, אדער צו לערנען א בלאט גמרא אונטער א בוים וואס ווארט שוין טויזנטער יארן. ווי דער בעל שם טוב לערנט אויף "מה' מצעדי גבר כוננו", מיינט א מענטש ער פארט קיין שיקאגא אויף ביזנעס, און באמת שיקט מען אים דארט פאר א מצוה. ו

7:38

ער דערציילט פון צוויי אידן אין רוסלאנד וואס זענען דריי טעג געפארן מיט דער פארקערטער באן; איינער איז געבליבן רואיג, ווייל ער האט פארשטאנען אז ס'איז נישט קיין צופאל. אזוי זאגט אויך רש"י אז הגר האט "געבלאנדזשעט" צוריק צו עבודה זרה, ווייל א מאמין בלאנדזשעט קיינמאל נישט: יעדער איד איז א שליח פונעם רבונו של עולם. ז

וועמענס שלוחים זענען די מרגלים געווען?

10:08

לויט דעם שם משמואל פרעגט דער משגיח ווער עס האט געשיקט די מרגלים: דער אייבערשטער זאגט צו משה "שלח לך", און אין דברים שטייט אז די אידן האבן געבעטן צו שיקן. ביידע זענען אמת, נאר די מרגלים זענען געגאנגען אלס שלוחים פונעם עולם, נישט פון משה רבינו, און דערפאר האבן זיי נישט מצליח געווען. א מענטש, זאגט ער, דארף וויסן וועמענס שליח ער איז. די מרגלים וואס משה האט געשיקט קיין יעזר, לויט תרגום יונתן כלב און פנחס, זענען אבער געגאנגען מיט אמונה און האבן מצליח געווען. ט,י,כ,ל,מ

מי מריבה: א מלך און א פאליציאנט

14:46

דער משגיח זאגט אז דער חטא פון מי מריבה איז זייער שווער צו פארשטיין; דער אור החיים קען אפשלאגן די פשטים פון די ראשונים. ער פרעגט פארוואס אין בשלח האט משה געדארפט שלאגן דעם שטיין, און דא רעדן צו אים. דער תירוץ איז אז ס'איז פאראן צוויי סארטן הערשאפט: א פאליציאנט פירט דורך די שליחות פונעם מלך מיט א שטעקן, אבער דעם מלך'ס ווארט אליין איז שוין א באפעל. נ,ס,ע

18:04

אין בשלח איז דאס וואסער געקומען אין דעם זכות פון מרים, ממילא איז משה געווען א שליח מיט א שטעקן. נאך איר פטירה האט ער געדארפט ברענגען וואסער אין זיין אייגענעם זכות, מיט'ן ווארט ווי א מלך. זיין גרויסע ענוה האט אים נישט דערלאזט צו טון אין זיין אייגענעם זכות, און ער האט געשלאגן דעם שטיין ווי א פאליציאנט.

19:48

דערנאך ברענגט ער ר' שמשון רפאל הירש, וואס פארבינדט שלח מיט קרח אלס צוויי אמונות: אין השם יתברך און אין משה רבינו.

אמונה אין זיך אליין און די באהאלטענע ליכטיגקייט פון תמוז

20:33

דער משגיח לייגט צו אז פרשת חקת לערנט א דריטע אמונה, גלייבן אין זיך אליין, וואס משה רבינו האט געפעלט ביים שטיין. תמוז און אב, זאגט ער, זענען באמת ליכטיגע טעג פון גאולה, ווי זכריה הנביא זאגט, נאר זיי זענען איבערגעצויגן מיט מדת הדין צוליב די מרגלים, ווי מיט אן ערלה וואס מ'דארף אראפנעמען. חקת הייבט אן כיבוש הארץ, און יעדער איד אלס שליח פונעם רבונו של עולם קען מתקן זיין זיין חלק. ק

וויאזוי צו נוצן דעם זומער, און ברכות

24:47

דער משגיח זאגט אז דער זומער איז נישט קיין צייט פון הפקרות, נאר א צייט צו זען די שיינקייט פונעם רבונו של עולם'ס בריאה, וואס אין שטאט איז זי א גאנץ יאר פארשטעלט, און דאס איז דער וועג צו אהבת השם וואס דער רמב"ם שרייבט. אפילו רוען און זיך שטארקן דעם גוף דארף מען טון מיט'ן וויסן אז מ'איז א שליח, כדי מתקן צו זיין תמוז און אב און מיט'ן כח פון פרה אדומה מבטל זיין מלכות אדום. ת

27:32

ער פאסט צוזאם אז אמונה איז דער שורש פון די מצוות און העכער פון שכל, דער חוק פון דער תורה: גלייבן אין השם יתברך, אין משה רבינו און די חכמים, און אין זיך אליין, ווייל דער אייבערשטער האט נחת רוח פון יעדע גוטע מעשה. מיט דער גמרא אין ברכות, אז די חכמים האבן זיך געבענטשט ביים זיך געזעגענען, ענדיגט ער מיט ברכות פאר די וואקאציע. ג,אב

מראי מקומות

תורה

  1. ג Bamidbar 19:2 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 0:11, 27:32
  2. ד Bamidbar 14:11 5:52 טעקסט מפתח
  3. ה Bamidbar 13:29 6:08 טעקסט מפתח
  4. י Bamidbar 13:2 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 10:08
  5. כ Devarim 1:22 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 10:08
  6. ל Bamidbar 21:32 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 10:08
  7. ס Shemos 17:6 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 14:46
  8. ע Bamidbar 20:8 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 14:46
  9. פ Shemos 4:17 17:08 טעקסט מפתח
  10. צ Shemos 14:31 20:03 טעקסט מפתח

נביאים

  1. ב Yeshayahu 34:6 1:13 טעקסט מפתח
  2. ק Zechariah 8:19 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 20:33

כתובים

  1. ו Tehillim 37:23 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 3:58

תרגום

  1. מ לכאורה Targum Yonasan on Bamidbar 21:32 מפתח אינעם אויסשרייב: 10:08

תלמוד בבלי

  1. אב Berachos 17a טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 27:32

מדרש

  1. ש לכאורה Eichah Rabbah 1:51 22:09 מפתח

ראשונים

  1. א לכאורה Rabbeinu Bachya on Bamidbar 19 מפתח אינעם אויסשרייב: 0:11
  2. ז Rashi on Bereishis 21:14 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 7:38
  3. ת לכאורה Rambam, Hilchos Yesodei HaTorah 2:2 מפתח אינעם אויסשרייב: 24:47
  4. אא לכאורה Rambam, Sefer HaMitzvos, positive commandment 1 27:24 מפתח

אחרונים און חסידות

  1. ח Chiddushei HaRim (מקום נישט באשטימט) 9:51 מפתח
  2. ט לכאורה Shem MiShmuel, Parshas Shelach מפתח אינעם אויסשרייב: 10:08
  3. נ לכאורה Ohr HaChaim on Bamidbar 20:8 מפתח אינעם אויסשרייב: 14:46
  4. ר Derashos Chasam Sofer (מקום נישט באשטימט) 21:54 מפתח

עיקרי הדברים

  1. 2:09 דער משגיח ערקלערט אז יעדע מצוה האט אין זיך א נקודה וואס איז העכער פון שכל, דער חוק פון פרה אדומה, און דערפאר הייסט עס "חוקת התורה".
  2. 3:58 ער ערקלערט אז אידן פארן ארום אין תמוז און אב ווייל דאס זענען די טעג פון די מרגלים'ס נסיעה, און א נסיעה מיט אמונה איז מתקן זייער חטא.
  3. 9:54 יעדער איד איז א שליח פונעם רבונו של עולם, און די הצלחה הענגט אין דעם אז ער געדענקט וועמענס שליח ער איז.
  4. 16:13 דער משגיח ערקלערט מי מריבה: אן דעם זכות פון מרים האט משה געדארפט ברענגען וואסער מיט זיין ווארט ווי א מלך, נאר זיין ענוה האט אים געברענגט צו שלאגן דעם שטיין ווי א פאליציאנט.
  5. 19:57 ער לערנט דריי סארטן אמונה: אין השם יתברך (שלח), אין משה רבינו און די חכמים (קרח), און אין זיך אליין (חקת).
  6. 21:12 תמוז און אב האבן אין זיך א גרויס באהאלטן גוטס, איבערגעצויגן ווי מיט אן ערלה, און א איד אלס שליח פונעם רבונו של עולם דארף עס אראפנעמען.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 3:30 פארוואס פארט יעדער איינער ארום פונקט ווען עס קומט תמוז?

    תירוץ: 4:05 דאס זענען די טעג פון די מרגלים'ס נסיעה, און א נסיעה מיט אמונה, עומד זיין אין אירע נסיונות, איז מתקן זייער חטא.

  2. קשיא: 9:08 פארוואס זאגט רש"י אז הגר איז צוריק צו עבודה זרה, ווען דער פשוט איז אז זי האט פשוט פארבלאנדזשעט?

    תירוץ: 9:20 א איד וואס גלייבט אין רבונו של עולם בלאנדזשעט קיינמאל נישט, ווייל וואו ער קומט אן דארט דארף ער זיין; נאר אוועקגיין פון אמונה הייסט בלאנדזשען.

  3. קשיא: 10:08 ווער האט געשיקט די מרגלים: דער אייבערשטער האט געזאגט צו משה "שלח לך", און אין דברים שטייט אז די אידן האבן געבעטן צו שיקן?

    תירוץ: 11:20 ביידע זענען אמת, אבער די מרגלים זענען געגאנגען אלס שלוחים פונעם עולם און נישט פון משה רבינו, דערפאר האבן זיי נישט מצליח געווען.

  4. קשיא: 15:58 פארוואס האט משה געדארפט שלאגן דעם שטיין אין בשלח און רעדן צו אים אין חקת, און פארוואס האט ער געשלאגן?

    תירוץ: 16:13 מיט דעם זכות פון מרים איז משה געווען א שליח, ווי א פאליציאנט מיט א שטעקן; נאך איר פטירה האט ער געדארפט ברענגען וואסער אין זיין אייגענעם זכות, מיט'ן ווארט ווי א מלך, נאר זיין ענוה האט אים געברענגט צו טון ווי א פאליציאנט.

מעשיות

  1. 7:33 צוויי אידן אויף דער פארקערטער באן

    דער משגיח האט געהערט פון א גברא רבא א מעשה פון צוויי אידן אין רוסלאנד וואס האבן געמאכט א נסיעה פון דריי טעג אויף דער באן. ווען זיי זענען אראפ פון דער באן האבן זיי זיך דערוואוסט אז זיי זענען געפארן אויף דער פארקערטער זייט, צום מערב אנשטאט צום מזרח, און זענען יעצט זעקס טעג אוועק פון זייער ציל. איינער פון זיי, אן איידעלער איד, איז געבליבן רואיג און פארשטאנען אז ס'איז נישט קיין צופאל; דער אנדערער האט זיך אנגעכאפט ביים קאפ און אים געפרעגט פארוואס עס באדערט אים גארנישט.

    דערציילט אין נאך 1 שיעור ←

געדאנקען

  1. 2:48 דער משגיח טייטשט "זאת חוקת התורה" אז פרה אדומה איז דער חוק פון דער גאנצער תורה: יעדע מצוה, אפילו די וואס מ'פארשטייט, האט אין זיך א בחינה העכער פון שכל וואס שעפט פון פרה אדומה.
  2. 3:58 דאס וואס מ'פארט ארום אין תמוז און אב איז א תיקון פאר די פערציג טעג נסיעה פון די מרגלים, וואס האבן מקלקל געווען די אמונה.
  3. 9:08 רש"י זאגט אז הגר האט "געבלאנדזשעט" צוריק צו עבודה זרה און נישט פשוט פארבלאנדזשעט אויפן וועג, ווייל א מאמין בלאנדזשעט קיינמאל נישט; נאר דאס אוועקגיין פון אמונה הייסט בלאנדזשען.
  4. 18:24 משה רבינו האט געשלאגן דעם שטיין ווי א פאליציאנט מיט א שטעקן אנשטאט רעדן ווי א מלך, ווייל זיין ענוה האט אים נישט געלאזט טון אין זיין אייגענעם זכות ווען דער זכות פון מרים איז שוין נישט געווען.
  5. 19:50 אויפבויענדיג אויף ר' שמשון רפאל הירש'ס צוזאמשטעלן שלח מיט קרח, לייגט דער משגיח צו אז חקת לערנט א דריטע אמונה, גלייבן אין זיך אליין.
  6. 13:42 די מרגלים וואס זענען געשיקט געווארן קיין יעזר האבן מצליח געווען, נישט ווי די מרגלים פון שלח, ווייל זיי זענען געגאנגען מיט אמונה און האבן געוואוסט ווער עס שיקט זיי.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 11:51 דער משגיח זאגט אז א מענטש דארף וויסן וועמענס שליח ער איז; ווער עס גייט מיט דער כוונה וועט מצליח זיין.
  2. 24:47 ער זאגט אז מ'דארף נוצן דעם זומער פאר עבודת הבורא: צו זען די שיינקייט פונעם רבונו של עולם'ס בריאה, ווי דער רמב"ם שרייבט דעם וועג צו אהבת השם.
  3. 26:18 ער זאגט אז אפילו רוען און זיך שטארקן דעם גוף אין זומער דארף מען טון מיט "הנני מוכן ומזומן", מיט'ן וויסן אז מ'איז א שליח פונעם רבונו של עולם, כדי זיך אנצושעפן כוחות אויפן גאנצן יאר.
  4. 28:31 ער זאגט אז א איד דארף גלייבן אין זיך אליין, אז אלס שליח פונעם רבונו של עולם האט ער א כח אויפצוטון גרויסע זאכן, און דער אייבערשטער האט נחת רוח פון יעדע גוטע מעשה, דיבור און מחשבה.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען דער הייליגער אור החיים, דער הייליגער בעל שם טוב, דער חידושי הרי"ם, דער חתם סופר, דער רמב"ם, דער שם משמואל, הגר, כלב בן יפנה, מרים, משה רבינו, פינחס, רבי שמשון רפאל הירש, רבינו בחיי, רש"י

ערכים אמונה, השגחה פרטית, מי מריבה, מרגלים, ענוה, ערלה, פרה אדומה, רבונו של עולם, שליחות

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט