The Significance of the 4 Methods of Destroying חמץ

קאטאלאג: ZMANIM (English) פסח נומ׳ ⁨5⁩ פאקעט גייד ז׳ 67 תשס"ג (2002–03) ענגליש 1 שעה 2 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 1 שעה 2 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז די פיר אופנים ווי מ'איז מבער חמץ זענען קעגן די פיר יסודות, און דורך זיי זענען אידן מבטל די ארבע מלכיות און דעם יצר הרע, אזוי ווי אברהם אבינו האט מיט עפר מנצח געווען די פיר מלכים.

דער משגיח עפנט מיט א חיילים-רב וואס פארט צו די אידישע סאלדאטן אין איראק, און מיט דער אידישער היסטאריע פון באגדאד, פון רב'ס ישיבה ביז די טייכן פון בבל וואו די לויים האבן געוויינט. דערנאך רעדט ער וועגן ראש חודש ניסן, ראש השנה למלכים: ניסן איז א חודש פון מלכות, און פסח איז דער יום טוב פון אברהם אבינו, וועמענס הצלחות זענען אלע געווען אויף פסח, ביז די מלחמה מיט די פיר מלכים וואס ער האט געוואונען מיט עפר. די פיר אותיות פון שם הוי"ה זענען די פיר יסודות, און קעגן זיי שטייען פיר קליפות, די ארבע מלכיות וואס האבן גענומען מלכות ישראל, און זיי טוישן פארמען. חמץ איז דער יצר הרע, און די פיר אופנים פון ביעור חמץ אין דער משנה זענען מיט רוח, מים, אש, און דורך ביטול מיט עפר. דער וועג פון אברהם איז צו איגנארירן דעם יצר הרע. ער פארבינדט חמץ און שאור מיט אדום און ישמעאל, די ארבע כוסות, און די צוועלף נשיאים קעגן די צוועלף נשיאים פון ישמעאל.

ענינים: חמץ און די הכנה צו פסח · די גלותן און די מלכיות · אברהם אבינו · קדושה און קליפה

סדר השיעור

  1. 0:00 א חיילים-רב פארט צו אידישע סאלדאטן אין איראק

    דער משגיח דערציילט פון א טעלעפאן פון א געוועזענעם תלמיד, היינט א רב אין מיליטער, וואס איז געפארן קיין איראק מיט מצות פאר איבער טויזנט אידישע סאלדאטן. ער זאגט אז דאס גיט א נייעם בליק אויף די געשעענישן דארט, און מ'דארף מתפלל זיין פאר די סאלדאטן.

  2. 4:24 באגדאד, בבל און דער נייער נבוכדנצר

    דער משגיח שילדערט די אידישע עבר פון באגדאד: רב'ס ישיבה דערנעבן, דער וויג פון תלמוד בבלי, און די קברים פון צדיקים. ער זאגט אז דער איראקער הערשער האט זיך אויסגערופן פאר א נייעם נבוכדנצר וואס וועט מחריב זיין ארץ ישראל, און ברענגט די הבטחה אז יעדער כלי וואס ווערט געמאכט קעגן אידן וועט נישט מצליח זיין.

  3. 10:07 על נהרות בבל

    דער משגיח ערקלערט דעם קאפיטל תהלים וועגן די טייכן פון בבל, וואו די לויים האבן נישט געוואלט זינגען שיר ה' פאר זייערע שונאים און האבן געוויינט. ער שטעלט אוועק דעם געשריי איבער איראקער קרבנות ביי א קאנטראל-פונקט קעגן דער אכזריות פון בבל ביים חורבן, און לערנט דעם סוף פונעם קאפיטל אלס א גזירה וואס וועט זיך מקיים זיין דורך עמיצן.

  4. 18:19 ראש חודש ניסן, ראש השנה למלכים

    דער משגיח ברענגט די משנה אז אחד בניסן איז ראש השנה למלכים, און ערקלערט אז ניסן איז א חודש פון מלכות. ער דערציילט פונעם חוזה פון לובלין'ס העפט פאר'ן יאר, פארבינדט ניסן מיט יהודה און נחשון בן עמינדב, טייטשט "אביב" אלס אב פון צוועלף, און מעורר אז מ'זאל נוצן דעם טאג מיט תורה, תפילה און בטחון.

  5. 24:38 פסח, דער יום טוב פון אברהם אבינו

    דער משגיח שטעלט די דריי ימים טובים קעגן די אבות, און ערקלערט אז פסח געהערט צו אברהם אבינו און די מדת החסד, וואס מ'שפירט אין פרילינג. ער רעכנט אויס אברהם'ס געשעענישן וואס זענען געווען אויף פסח, ביז זיין מלחמה מיט די פיר מלכים וואס ער האט מנצח געווען מיט עפר.

  6. 29:10 פיר יסודות, פיר קליפות, ארבע מלכיות

    דער משגיח ערקלערט אז די פיר אותיות פון שם הוי"ה זענען דער שורש פון די פיר יסודות, און קעגן זיי זענען פיר קליפות, די ארבע מלכיות וואס האבן גענומען די ניצוצות פון מלכות ישראל און וועלן זיי מוזן אומקערן צו משיח. ער ברענגט דעם מהר"ל פארוואס ישמעאל ווערט נישט גערעכנט, און דעם רמב"ן אז די פיר מלכים פון אברהם זענען קעגן די ארבע מלכיות.

  7. 35:09 די קליפות טוישן פארמען; חמץ איז דער יצר הרע שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ווייזט די פיר קליפות אין אנדערע פארמען: די פיר הייטלעך ביי מילה, די ארבע מראות נגעים, די פיר יאר ערלה, וואו די פערטע, אדום, האט קדושה וואס מ'הייבט אויף. דערנאך ברענגט ער די קשיא פון תוספות פארוואס חמץ איז אזוי חמור, און דעם רדב"ז וואס ענטפערט פונעם זוהר אז חמץ איז דער יצר הרע.

  8. 38:56 די פיר אופנים פון ביעור חמץ שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח לייגט אוועק די פיר אופנים פון ביעור חמץ אין דער משנה: רוח, מים, אש, און דורך ביטול עפר, און ערקלערט אז אברהם אבינו'ס עפר איז געווען אזא ביטול. ער זאגט אז מ'טאר זיך נישט טענה'ן מיטן יצר הרע נאר אים איגנארירן, אזוי ווי אידן איגנארירן די גוי'אישע קולטור אין גלות, און לייגט צו אז די פערטע קליפה, עשו, האט גוטס, ווייל גרים ווי רבי עקיבא און רבי מאיר זענען פון איר ארויסגעקומען.

  9. 45:23 די ארבע כוסות, מצרים און ישמעאל

    דער משגיח ברענגט די צוויי מקורות פאר די ארבע כוסות, די כוסות אין פרשת וישב און די ארבע לשונות של גאולה, און ערקלערט אז יעדער כוס האט א גוטן חלק און א שלעכטן חלק: ביי די מכות איז דער אויסגעגאסענער וויין א כוס התרעלה פאר מצרים, און די אנגעפילטע כוסות זענען כוסות פון גאולה. ישמעאל, וואס האט אנגעהויבן דעם גלות מיטן קויפן יוסף, איז מצרים'ס שותף, און ער לערנט אז רבי יהודה'ס סימנים צילן אויך אויף ישמעאל.

  10. 51:30 חמץ און שאור: אדום און ישמעאל שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז חמץ, וואס איז ראוי לאכילה, איז אדום, און שאור, וואס איז נישט, איז ישמעאל, ממילא איז ארויסשאפן חמץ א מלחמה קעגן זיי, אזוי ווי אברהם האט מיט באקן מצות מנצח געווען די פיר מלכים, ווי דער מדרש אויף עוג ווייזט. ער זאגט אז יעדעס רייבן ביים פסח-פוצן שלאגט די שונאי ישראל, גלייכט שריפת חמץ צו ערבב'ן דעם שטן מיטן שופר, און דערציילט פון רבי לוי יצחק וואס האט געזען ווייבער שייערן כלים.

  11. 55:57 צוועלף נשיאים קעגן ישמעאל; מלכות שמים

    דער משגיח ברענגט דעם תרגום יונתן אז די צוועלף אילים פון די נשיאים זענען קעגן די צוועלף נשיאים פון ישמעאל, וואס זאלן פארלוירן ווערן, און מעורר צו נוצן די צוועלף טעג מיט תורה, תפילה, צדקה און העלפן גרייטן צו פסח. ער ענדיגט מיט דער דרשה פונעם ישמח משה אויף ראש השנה, ווי משיח בעט זיין מלכות, און אז ניסן איז די צייט פון מלכות שמים.

דער שיעור, אויסגעשריבן

א חיילים-רב פארט צו אידישע סאלדאטן אין איראק

0:00

דער משגיח עפנט מיט א טעלעפאן וואס ער האט באקומען פון רבי האראוויץ, א געוועזענער תלמיד פון דער ישיבה וואס איז היינט א רב אין מיליטער, פונקט פאר'ן פליען קיין איראק. ער האט אים דערציילט אז דארט דינען איבער טויזנט אידישע סאלדאטן, און ער פארט זיי מחזק זיין און נעמט מיט מצות. דער משגיח זאגט אז דאס גיט א נייעם בליק אויף די געשעענישן: עס זעט אויס אז דער רבונו של עולם האט זיי אויסגעקליבן פאר דער מצוה צו מחריב זיין בבל, און מ'דארף פאר זיי מתפלל זיין מיט פיל מער התלהבות ווי פריער.

באגדאד, בבל און דער נייער נבוכדנצר

5:00

באגדאד, ערקלערט דער משגיח, האט א גרויסע אידישע היסטאריע. רב איז געקומען פון ארץ ישראל קיין בבל און האט דארט אויפגעשטעלט זיין ישיבה, און מיט רב און שמואל האט זיך אנגעהויבן דער תלמוד בבלי, ממילא איז דארט דער וויג פון דער גמרא. אין דער געגנט ליגן קברי צדיקים און די מערה פון א נביא.

8:14

דער היינטיגער הערשער פון איראק, זאגט ער, האט אויסגערופן ביי זיין איינשווערונג אז ער איז נבוכדנצר מלך בבל, און זיין שליחות איז מחריב צו זיין ארץ ישראל, און ער האט צוגעגרייט ראקעטן און כעמישע און ביאלאגישע וואפן דערקעגן. דער משגיח ענטפערט מיט דער הבטחה אין ישעיה נ"ד י"ז אז יעדע כלי וואס ווערט געמאכט קעגן אידן וועט ווערן אומזיסט. ג

על נהרות בבל

10:38

באגדאד ליגט ביי פרת און חדקל, טייכן וואס די גמרא רעכנט צווישן די פיר וואס פליסן ארויס פון גן עדן. ווען נבוכדנצר האט חרוב געמאכט ירושלים און פארטריבן די אידן קיין בבל, זענען זיי געזעסן ביי די טייכן. די בבלים, וואס האבן געוואוסט אז די לויים האבן געזונגען אינעם בית המקדש, האבן געפאדערט א ליד; די לויים האבן אפגעביסן זייערע גראבע פינגער און אויפגעהאנגען זייערע כינורות אויף די ביימער, אזוי ווי דער קאפיטל תהלים "על נהרות בבל" שילדערט, ווי אזוי קען מען זינגען שיר ה' אויף פרעמדער ערד. א

13:35

די ברעגן פון יענע טייכן, זאגט דער משגיח, זענען נאך אלץ אנגעזאפט מיט אידישע טרערן, און דער כוס פון טרערן איז שוין פול. ער דערמאנט די אכזריות פון בבל ביים חורבן ווי די גמרא אין גיטין דערציילט, און שטעלט עס אוועק קעגן דעם היינטיגן געשריי, נאכדעם וואס סאלדאטן ביי א קאנטראל-פונקט האבן געשאסן אויף א וואגן וואס האט זיך נישט אפגעשטעלט און געהרג'עט ווייבער און קינדער. ה

16:30

דער קאפיטל ענדיגט אז אשרי דער וואס וועט בבל באצאלן פאר וואס זי האט געטון, און וועט צעשמעטערן אירע קינדער אויף א פעלז. דער משגיח זאגט אז די אמעריקאנער בעטן מחילה ווען קינדער ווערן געשעדיגט, אבער וואס דוד המלך האט געשריבן מוז געשען; אויב נישט דורך זיי, דאן דורך עמיצן אנדערש. ב

ראש חודש ניסן, ראש השנה למלכים

18:19

די ערשטע משנה אין ראש השנה לערנט אז אחד בניסן איז ראש השנה למלכים. דער משגיח ערקלערט אז יעדער וואס האט שליטה איבער אידן ווערט אויף דעם טאג גע'דן'ט, און דער גאנצער חודש ניסן איז א חודש פון מלכות. ד

21:02

דער בני יששכר, א תלמיד פונעם חוזה פון לובלין, איז מעיד אז זיין רבי האט געהאלטן א העפט: אויף אחד בניסן האט ער אריינגעשריבן וואס וועט זיין אין ניסן, אויפן צווייטן טאג וואס וועט זיין אין אייר, און אזוי ווייטער אלע צוועלף טעג. ו

22:13

יעדער שבט האט זיין חודש, און ניסן געהערט צו יהודה, דער שבט פון מלכות, וועמענס נשיא, נחשון בן עמינדב, האט געברענגט דעם ערשטן קרבן. ניסן הייסט חודש האביב, אב י"ב, דער טאטע פון צוועלף, ממילא באשטימט דער טאג דאס גאנצע יאר, און דער משגיח זאגט אז מ'זאל אים נוצן מיט תורה, תפילה און בטחון.

פסח, דער יום טוב פון אברהם אבינו

24:43

פסח איז דער ראש פון די מועדים, און ניסן דער ראש פון די חדשים. די דריי ימים טובים זענען קעגן די אבות: שבועות איז יצחק'ס מדת הגבורה, ווי די גמרא זאגט "מפי הגבורה שמענום", סוכות איז יעקב, און פסח איז אברהם אבינו מיט דער מדת החסד. ז

25:53

דעם חסד שפירט מען אין פרילינג, ווען די וועלט ווערט באנייט. אלע הצלחות פון אברהם זענען געווען אויף פסח: די בשורה אויף א קינד, די געבורט פון יצחק, און זיין מלחמה מיט די פיר מלכים, וואס ער האט מנצח געווען מיט עפר וואס איז געווארן געווער.

פיר יסודות, פיר קליפות, ארבע מלכיות

29:29

כדי דאס צו ערקלערן לערנט דער משגיח אז די פיר אותיות פון שם הוי"ה זענען דער שורש פון די פיר יסודות, אש, רוח, מים, עפר, פון וועלכע די גאנצע בריאה איז צוזאמענגעשטעלט; אפילו די וויסנשאפטלער רעדן פון ענערגיע, גאז, פליסיגקייטן און הארטע זאכן.

30:55

קעגן זיי שטייען פיר קליפות, די ארבע מלכיות. נבוכדנצר האט גענומען אין געפאנגענשאפט די מלכות פון בית דוד; מדי האט עס גענומען פון בבל, יון פון מדי, און רומי פון יון. דער גאנצער כח פון די אומות איז באמת געפאנגענע ניצוצות פון מלכות ישראל, וואס וועלן מוזן צוריקגיין צו משיח.

33:30

דער מהר"ל ערקלערט פארוואס ישמעאל ווערט נישט גערעכנט: זיין מלכות איז זיין אייגענע, נישט גענומען פון אידן. דער רמב"ן ברענגט אז אברהם'ס פיר מלכים זענען קעגן די ארבע מלכיות, ממילא איז זיין נצחון געווען א נבואה אז אידן וועלן זיי איבערשטארקן. ח

די קליפות טוישן פארמען; חמץ איז דער יצר הרע

35:25

ווי א וואלקן טוישן די קליפות אלעמאל זייער פארעם: ביי מילה זענען זיי די פיר הייטלעך, דריי שניידט מען אפ און די פערטע איז פורע; אין תזריע זענען זיי די ארבע מראות נגעים; אין קדושים די פיר יאר ערלה. די פערטע, אדום, האט אין זיך קדושה וואס מ'וועט ארויסנעמען ווען משיח קומט.

37:47

דא קומט דער משגיח צו חמץ. תוספות אין אנהייב פסחים פרעגט פארוואס די תורה איז אזוי מחמיר דערביי; דער רא"ש און אנדערע געבן תירוצים, אבער דער רדב"ז ווארפט זיי אלע אפ און ענטפערט פונעם זוהר אז חמץ איז דער יצר הרע. ט,י

די פיר אופנים פון ביעור חמץ

39:10

די משנה אין פסחים ברענגט ווי אזוי מ'איז מבער חמץ: מ'מאלט עס און מ'צעשפרייט עס אויפן ווינט, מ'ווארפט עס אין ים, אדער, לויט רבי יהודה, מ'ברענט עס. דער אנגענומענער אופן איז ביטול, צו זאגן אז ער איז כעפרא דארעא. ממילא ווערט חמץ מבוער מיט די פיר יסודות, און אברהם'ס עפר אויף די פיר מלכים איז געווען ביטול. כ,ל

40:50

דער משגיח רופט דאס א וויכטיגע לימוד: מ'טאר זיך נישט טענה'ן מיטן יצר הרע, א גרויסער למדן וואס קען באווייזן אז א מצוה איז אן עבירה, נאר אים איגנארירן ווי ער איז גארנישט. אזוי בלייבט א איד אין גלות, ער איגנארירט וואס די קולטור פון די אומות האט צו פארשלאגן.

43:21

פונדעסטוועגן הייבט מען אויף די פערטע קליפה, עשו, און מ'שניידט זי נישט אפ. דער אור החיים שרייבט אז פון ישמעאל איז קיינמאל נישט געקומען קיין גוטס, אבער פון עשו זענען געקומען רבי עקיבא און רבי מאיר; ביי דער גמרא איז "אחרים" רבי מאיר, וועמען יעקב האט מורא געהאט צו פארלירן אויב ער הרג'עט עשו. מ,נ

די ארבע כוסות, מצרים און ישמעאל

45:23

די ארבע כוסות האבן צוויי מקורות: דאס ווארט "כוס" פיר מאל אינעם חלום פונעם שר המשקים אין פרשת וישב, און די ארבע לשונות של גאולה אין פרשת וארא, וועמענס פינפטע איז דער כוס של אליהו. ס,ע

46:31

ער ברענגט דעם זוהר אז די מכות האבן אויך געברענגט ברכה פאר אידן, און ערקלערט אז יעדער כוס האט א גוטן חלק און א שלעכטן חלק, ווייל וויין קען היילן און קען חרוב מאכן. ביי די מכות גיסן מיר אויס וויין אלס כוס התרעלה פאר מצרים, דערנאך פילט מען אן און מ'טרינקט די כוסות פון גאולה. פ

48:44

מצרים האט געהאט א שותף. דער תרגום יונתן זאגט אז דער גלות האט זיך אנגעהויבן ווען יוסף איז פארקויפט געווארן, און ער איז פארקויפט געווארן צו די ישמעאלים. רש"י ערקלערט אז פנחס האט נוקם געווען נאר אין מדין; פנחס, וואס איז אליהו, דארף נאך אפטון מיט ישמעאל, און רבי יהודה'ס סימנים לייגן צו די ישמעאלים. צ,ק,ר,ש

חמץ און שאור: אדום און ישמעאל

51:36

די גמרא ערקלערט אז חמץ איז ראוי לאכילה און שאור נישט. דער משגיח זאגט אז חמץ איז אדום, פון וועלכן ס'זענען געקומען גרים, און שאור איז ישמעאל, וואס האט קיין שום תועלת; ארויסשאפן חמץ איז א מלחמה קעגן זיי.

52:23

אזוי האט אברהם מיטן באקן מצות מנצח געווען די פיר מלכים: דער מדרש זאגט אז דער "פליט" וואס איז געקומען צו אים איז עוג, אנגערופן נאך די עוגות וואס ער האט געבאקן. יעדעס רייבן ביים פסח-פוצן שלאגט די שונאי ישראל, און שריפת חמץ, ווי דער שופר, ערבב'ט דעם שטן. ת,אא,אב

54:37

רבי לוי יצחק האט אמאל געזען ווייבער אין גאס שייערן און כשר'ן זייערע כלים, און האט דערויף גערעדט מיט שבח, מיט זייערע אייגענע ווערטער: כשר'ן, רייבן, קראצן.

צוועלף נשיאים קעגן ישמעאל; מלכות שמים

56:38

דער משגיח ענדיגט מיט די צוועלף נשיאים. אברהם איז געזאגט געווארן אז ישמעאל וועט געבוירן צוועלף נשיאים, און קעגן זיי שטייען די צוועלף נשיאים וועמענס קרבנות מ'לייענט יעדן טאג פון ניסן. אויפן פסוק וואס רעכנט צוזאמען זייערע צוועלף אילים זאגט דער תרגום יונתן אז זיי זענען קעגן די צוועלף נשיאים פון ישמעאל, וואס זאלן פארלוירן ווערן. אג,אד,אה

58:51

אין די צוועלף טעג, זאגט ער, קען א איד מבטל זיין דעם כח פון ישמעאל, און מ'טאר זיי נישט לאזן פארלוירן גיין: מיט תורה, תפילה, צדקה, גוטע מדות, און העלפן גרייטן צו פסח.

1:00:00

ער דערמאנט די דרשה פונעם ישמח משה אויף ראש השנה: די שרים פון די אומות פאדערן יעדער מער שטח, און ווען משיח בעט זיין מלכות און מ'ענטפערט אים אז זיין צייט איז נאך נישט געקומען, גייט ער ארויס מיט בושה. דער צירוף פון שם הוי"ה פאר ניסן קומט פונעם פסוק "ישמחו השמים", וואס ענדיגט "ה' מלך", ממילא איז ניסן די צייט צו בעטן אז דער אייבערשטער זאל קיניגן. או,אז

מראי מקומות

תורה

  1. ס לכאורה Bereishis 40:11-13 מפתח אינעם אויסשרייב: 45:23
  2. ע Shemos 6:6-8 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 45:23
  3. ק Bereishis 37:27 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 48:44
  4. אא לכאורה Bereishis 14:13 מפתח אינעם אויסשרייב: 52:23
  5. אג Bereishis 17:20 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 56:38
  6. אד Bamidbar 7:87 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 56:38

נביאים

  1. ג Yeshayahu 54:17 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 8:14

כתובים

  1. א Tehillim 137:1-4 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 10:38
  2. ב Tehillim 137:8-9 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 16:30
  3. אז לכאורה Divrei Hayamim I 16:31 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:00:00

תרגום

  1. צ Targum Yonasan (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 48:44
  2. אה לכאורה Targum Yonasan on Bamidbar 7:87 מפתח אינעם אויסשרייב: 56:38

משנה

  1. ד Mishnah Rosh Hashanah 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 18:19
  2. כ Mishnah Pesachim 2:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 39:10

תלמוד בבלי

  1. ה Gemara Gittin (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 13:35
  2. ז לכאורה Makkos 24a מפתח אינעם אויסשרייב: 24:43
  3. נ לכאורה Horayos 13b מפתח אינעם אויסשרייב: 43:21
  4. אב לכאורה Rosh Hashanah 16b מפתח אינעם אויסשרייב: 52:23

מדרש

  1. ת Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 52:23

זוהר און קבלה

  1. י Zohar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 37:47
  2. פ Zohar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 46:31

ראשונים

  1. ח לכאורה Ramban on Bereishis 14:1 מפתח אינעם אויסשרייב: 33:30
  2. ט לכאורה Tosafos, Pesachim 2a מפתח אינעם אויסשרייב: 37:47
  3. ר לכאורה Rashi on Bamidbar 31:6 מפתח אינעם אויסשרייב: 48:44

אחרונים און חסידות

  1. ו Bnei Yissaschar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 21:02
  2. מ Ohr HaChaim (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 43:21
  3. או Yismach Moshe (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:00:00

תפילה און פיוט

  1. ל Bittul Chametz declaration (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 39:10
  2. ש Pesach Haggadah (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 48:44

עיקרי הדברים

  1. 18:40 ניסן איז ראש השנה למלכים, א חודש פון מלכות, און ראש חודש ניסן ווירקט אויפן גאנצן יאר.
  2. 25:37 פסח איז דער יום טוב פון אברהם אבינו און די מדת החסד, און אלע זיינע הצלחות, אויך דער נצחון איבער די פיר מלכים, זענען געווען אויף פסח.
  3. 30:55 די פיר קליפות קעגן די פיר אותיות פון שם הוי"ה זענען די ארבע מלכיות, וואס האבן צוגענומען די מלכות פון אידן און וועלן עס מוזן אומקערן צו משיח.
  4. 38:52 חמץ איז דער יצר הרע, און די פיר אופנים פון ביעור חמץ אין דער משנה זענען קעגן רוח, מים, אש און עפר.
  5. 40:00 ביטול, צו זאגן אז דער חמץ איז ווי דער שטויב פון דער ערד, איז ווי אברהם אבינו האט מנצח געווען די פיר מלכים, און אזוי באהאנדלט מען דעם יצר הרע: מ'איגנארירט אים און מ'טענה'ט זיך נישט מיט אים.
  6. 51:42 חמץ, וואס איז ראוי לאכילה, איז קעגן אדום, פון וועלכן ס'זענען ארויסגעקומען גרים; שאור, וואס איז נישט ראוי לאכילה, איז קעגן ישמעאל.
  7. 56:38 די צוועלף נשיאים פון ניסן שטייען קעגן די צוועלף נשיאים פון ישמעאל, און דערפאר זענען די ערשטע צוועלף טעג פון ניסן א צייט צו מבטל זיין דעם כח פון ישמעאל.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 33:30 פארוואס ווערט ישמעאל נישט גערעכנט צווישן די ארבע מלכיות, ווען ער פייניגט אויך אידן?

    תירוץ: 33:50 דער מהר"ל ענטפערט אז ישמעאל'ס מלכות איז זיין אייגענע, אבער די ארבע מלכיות האבן זייער מלכות גענומען פון אידן.

  2. קשיא: 37:47 פארוואס איז די תורה אזוי פיל מער מחמיר ביי חמץ ווי ביי אנדערע איסורים?

    תירוץ: 38:16 נאכן אפווארפן די אנדערע תירוצים, ענטפערט דער רדב"ז פונעם זוהר אז חמץ איז דער יצר הרע.

  3. קשיא: 44:28 פארוואס האט יעקב מורא געהאט אז ביי עשו וועט ער הרג'ענען "אחרים"?

    תירוץ: 44:50 "אחרים" איז רבי מאיר, וואס איז ארויסגעקומען פון עשו; ווען יעקב וואלט געהרג'עט עשו, וואלט רבי מאיר נישט געקענט ארויסקומען.

  4. קשיא: 51:36 פארוואס דערמאנט די תורה שאור צוזאמען מיט חמץ?

    תירוץ: 51:40 זיי זענען אנדערש: חמץ איז ראוי לאכילה און איז קעגן אדום, און שאור איז נישט ראוי לאכילה און איז קעגן ישמעאל.

  5. קשיא: 52:33 פארוואס ווערט עוג גערופן "הפליט" וואס איז געקומען צו אברהם?

    תירוץ: 52:38 דער מדרש זאגט אז ער איז געקומען ווען אברהם האט געבאקן מצות, און דער נאמען עוג קומט פון "עוגות", די מצות מיט וועלכע אברהם איז מבטל געווען די ארבע מלכיות.

מעשיות

  1. 0:00 דער טעלעפאן פונעם רב פארן פארן קיין איראק

    א געוועזענער תלמיד פון דער ישיבה, רבי האראוויץ, היינט א רב אין מיליטער אין צפון קאראליינע, האט אנגערופן דעם משגיח פאר'ן פליען קיין איראק צו דינען אלס רב פאר די סאלדאטן. ער האט אים דערציילט אז אין איראק זענען איבער טויזנט אידישע סאלדאטן, און ער פארט זיי מחזק זיין און נעמט מיט מצות. די סאלדאטן פילן אויס פראגע-בויגנס צו בעטן א רב פון זייער אמונה.

    אין דער מעשה: Rabbi Horowitz

    דערציילט אין נאך 2 שיעורים ←

  2. 21:02 דעם חוזה פון לובלין'ס העפט

    דער בני יששכר, א תלמיד פונעם חוזה פון לובלין, איז מעיד אז זיין רבי האט געהאלטן א העפט. אויף אחד בניסן האט ער אריינגעשריבן אלעס וואס וועט פאסירן אין ניסן, אויפן צווייטן טאג וואס וועט זיין אין אייר, אויפן דריטן וואס וועט זיין אין סיון, און אזוי ווייטער אלע צוועלף טעג, יעדער טאג קעגן זיין חודש.

    אין דער מעשה: דער לובלינער חוזה, the Bnei Yissaschar

    דערציילט אין נאך 6 שיעורים ←

  3. 54:37 רבי לוי יצחק און די ווייבער וואס שייערן

    רבי לוי יצחק איז אמאל געגאנגען אין גאס פאר פסח, ווען די ווייבער האבן ארויסגעטראגן זייערע חמץ'דיגע כלים און זיי געשייערט און געכשר'ט. ער האט אנגעהויבן זאגן ווערטער פון שבח דערויף, און ווען מ'האט אים געפרעגט פארוואס, האט ער געענטפערט מיט די ווייבערשע ווערטער: כשר'ן, רייבן, קראצן. די גענויע ווערטער פון זיין זאג זענען נישט קלאר צו הערן.

    אין דער מעשה: רבי לוי יצחק בארדיטשובער

    דערציילט אין נאך 1 שיעור ←

געדאנקען

  1. 30:02 די פיר אופנים פון ביעור חמץ זענען קעגן די פיר יסודות וואס קומען פון די פיר אותיות פון שם הוי"ה: צעשפרייטן אויפן ווינט, ווארפן אין ים, פארברענען, און ביטול, וואס מאכט עס ווי עפרא דארעא.
  2. 28:28 דער עפר וואס אברהם אבינו האט געווארפן אויף די פיר מלכים איז געווען אליין ביטול חמץ, מבטל זיין די ארבע מלכיות, און דאס איז געווען אויף פסח.
  3. 31:55 די מלכות פון די אומות איז גענומענע מלכות ישראל, וואס איז אריבער פון בבל צו מדי, יון און רומי, און מ'וועט עס מוזן אומקערן צו משיח; ישמעאל ווערט נישט גערעכנט ווייל זיין מלכות איז זיין אייגענע.
  4. 35:41 די זעלבע פיר קליפות באווייזן זיך אלס די פיר הייטלעך ביי מילה, די ארבע מראות נגעים און די פיר יאר ערלה; די פערטע, אדום, הייבט מען אויף און מ'שניידט זי נישט אפ, ווייל זי האט קדושה.
  5. 51:42 חמץ, וואס איז ראוי לאכילה, איז אדום, פון וועלכן ס'זענען געקומען גרים, און שאור, וואס איז נישט ראוי לאכילה, איז ישמעאל, פון וועלכן ס'איז נישט געקומען קיין גוטס.
  6. 46:44 יעדער פון די ארבע כוסות האט צוויי צדדים: דער וויין וואס מ'גיסט אויס ביי די מכות איז א כוס התרעלה פאר מצרים, און די אנגעפילטע כוסות זענען די כוסות פון גאולה פאר אידן.
  7. 46:12 פנחס, וואס איז אליהו, האט נוקם געווען פאר מכירת יוסף נאר אין מדין; די עיקר מוכרים, די ישמעאלים, בלייבן נאך פאר אים, און דאס פארבינדט דעם כוס של אליהו מיטן חשבון מיט ישמעאל.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 3:42 דער משגיח זאגט אז מ'דארף מתפלל זיין פאר די אידישע סאלדאטן אין איראק מיט מער התלהבות ווי פריער.
  2. 24:01 דער משגיח זאגט אז מ'זאל נוצן ראש חודש ניסן פאר תורה, יראת שמים, תפילה און בטחון, און בעטן דעם רבונו של עולם אויף דער גאולה.
  3. 40:45 דער משגיח זאגט אז מ'זאל זיך נישט טענה'ן מיטן יצר הרע, וואס איז קליגער, נאר אים איגנארירן ווי ער איז גארנישט.
  4. 42:30 דער משגיח זאגט אז א איד אין גלות זאל איגנארירן וואס די קולטור פון די אומות האט צו פארשלאגן, און האלטן ביי זיינע מצוות.
  5. 59:08 דער משגיח זאגט אז מ'זאל נוצן די צוועלף טעג פון די נשיאים מיט תורה, תפילה, צדקה, גוטע מדות און העלפן גרייטן צו פסח.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען אברהם אבינו, אליהו הנביא, בלשאצר, דוד המלך, די בעלי תוספות, דער בני יששכר, דער הייליגער אור החיים, דער ישמח משה, דער לובלינער חוזה, דער מהר"ל פון פראג, דער רא"ש, דער רדב"ז, דער רמב"ן, יוסף הצדיק, יעקב אבינו, יצחק אבינו, ישמעאל, נבוכדנצר, נחשון בן עמינדב, עוג מלך הבשן, עשו, פינחס, רב, רבי האראוויץ, רבי יהודה בר אילעאי, רבי לוי יצחק בארדיטשובער, רבי מאיר, רבי עקיבא, רש"י

ערכים ארבע יסודות, ארבע מלכיות, ביטול, ביעור חמץ, חמץ, יצר הרע, מדת החסד, ניצוצות, נשיאים, פריעה, שלש קליפות הטמאות, שם הוי"ה

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט