The נסים in Current Events

קאטאלאג: ZMANIM (English) פורים נומ׳ ⁨11⁩ פאקעט גייד ז׳ 65 תשס"ח (2007–08) ענגליש 31 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 31 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז אין דעם לעצטן דור, אזוי ווי אין חודש אדר, באהאלט זיך דער אייבערשטער און טוט זיינע ניסים אין טבע, און די מגילה לערנט ווי אזוי צו געפינען זיין האנט אין די געשעענישן פון היינט.

דער משגיח עפנט מיט דעם בנין פון רמ"ח אברים, פון דער גלגולת ביז צום עקב, וואס געפינט זיך ביים מענטש, אין די רמ"ח מצוות עשה, אין דער היסטאריע און אין דער וועלט. דער ערשטער דור, פון יציאת מצרים און מתן תורה, איז דער קאפ; דער לעצטער דור, עקבתא דמשיחא, איז דער עקב, דער פינצטערסטער טייל פונעם גוף, און ער איז זיכער אז דאס איז אונזער דור. אויך דער לוח גייט פון ניסן, דער חודש פון אפענע ניסים, אראפ ביז אדר, וואס מיינט א מאנטל. המן האט זיך געפרייט ווען דער גורל איז געפאלן אין אדר, בפרט אין אדר שני, א צוגאב אזוי ווי די לעצטע אכט פסוקים אין דער תורה וואס זענען געשריבן געווארן מיט טרערן. ער האט נישט געוואוסט אז די וועלט גייט אין א קרייז: נאך אדר קומט ניסן, און דער לעצטער דור ווערט דער קאפ. אין דער מגילה זענען נישטא קיין אפענע ניסים און אפילו נישט השם'ס נאמען; די ניסים זענען באהאלטן אין טבע, ווי דער משל פונעם בני יששכר און די קייט פון געשעענישן אין דער מגילה ווייזן. ווער עס לערנט אזוי די מגילה, זאגט דער משגיח, קען לייענען די צייטונג פון היינט און זען ווי דער אייבערשטער ציט די שטריקלעך.

ענינים: פורים · מגילת אסתר · ניסים און טבע · הסתר פנים און יסורים · השגחה פרטית

סדר השיעור

  1. 0:00 פונעם קאפ ביזן עקב: מענטש, היסטאריע, וועלט

    דער משגיח שילדערט דעם בנין פון רמ"ח אברים, פון דער גלגולת ביזן עקב, ביים מענטש, אין די רמ"ח מצוות עשה, אין די דורות און אין די ערטער פון דער וועלט. דער ערשטער דור איז דער קאפ און אונזער דור, עקבתא דמשיחא, איז דער לעצטער, אבער ווייל די ליניע איז א קרייז וועט דער לעצטער דור ווידער ווערן דער קאפ.

  2. 5:07 ניסן און אדר: התגלות און הסתר

    דער לוח גייט פון ניסן, ווען דער ערשטער דור האט געזען דעם אייבערשטנס ניסים, אראפ ביז אדר, וואס מיינט א מאנטל. המן האט זיך געפרייט ווען זיין גורל איז געפאלן אין אדר, ווייל ער האט געמיינט אז דעמאלט טוט דער אייבערשטער נישט קיין ניסים; דער משגיח ברענגט די גמרא וואו אסתר איז רמוז אין דער תורה, הסתר פנים, און דעם ירושלמי אז דער נס פון פורים איז געווען אין אדר שני.

  3. 11:28 צוגאבן: די לעצטע אותיות פון דער תורה און אדר שני

    דער משגיח ערקלערט אז די ששים ריבוא אותיות פון דער תורה זענען קעגן די ששים ריבוא נשמות פון כלל ישראל, און אז די לעצטע אכט פסוקים, וואס משה רבינו האט געשריבן מיט טרערן, זענען א צוגאב צו דער תורה, אזוי ווי אדר שני צום לוח. המן האט געמיינט אז דער מזל פון אדר איז מיתה, אבער ער האט נישט געוואוסט אז דער קרייז הייבט זיך ווידער אן.

  4. 17:29 באהאלטענע ניסים: דער משל פונעם בני יששכר שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז אונזער דור פון עקבתא דמשיחא לעבט אין א ים פון שנאת ישראל, און דאך זעט מען דעם אייבערשטנס האנט אזוי ווי אין דער מגילה, וואו עס זענען נישטא קיין אפענע ניסים און אפילו נישט זיין נאמען. ער ברענגט דעם משל פונעם בני יששכר פון א שטארבנדיגן חולה וואס די רפואה פון כינע און דער דאקטער פון אמעריקע קומען אן אין די לעצטע מינוט, כדי צו ערקלערן ניסים אין טבע.

  5. 23:17 אלעס פונקט אין צייט אין דער מגילה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח גייט דורך די קייט פון געשעענישן אין דער מגילה, פון דער סעודה פון אחשורוש און ושתי'ס טויט ביז בגתן ותרש און חרבונה'ס ווערטער, יעדע איינע א קלייניגקייט פאר זיך אבער צוזאמען א נס. ער ברענגט דעם משל פונעם חידושי הרי"ם פון א ישיבה וואס וואלט אפגעשטופט די נייעס פון ושתי ווי ליידיגע רייד, און זאגט אז די געשעענישן פון היינט קענען אמאל זיין א טייל פון א קומענדיגע מגילה.

  6. 28:00 לייענען די צייטונג ווי די מגילה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז השם'ס נאמען איז באהאלטן אין די שפאלטן פון דער מגילה און מ'דארף אים זוכן. מיט א משל פון א מאריאנעטן־טעאטער זאגט ער אז די פירער פון דער וועלט זענען ליאלקעס אויף אומזעבארע שטריקלעך, און אז ווער עס לייענט ריכטיג די מגילה קען זען השם'ס נאמען אין דער צייטונג.

דער שיעור, אויסגעשריבן

פונעם קאפ ביזן עקב: מענטש, היסטאריע, וועלט

1:20

דער משגיח שילדערט א בנין פון רמ"ח אברים, פון דער גלגולת ביזן עקב. דער מענטש, באשאפן בצלם אלקים, האט רמ"ח אברים קעגן די רמ"ח מצוות עשה, און דער זעלבער בנין געפינט זיך אין דער היסטאריע און אין דער וועלט: ירושלים הייסט דאס הארץ פון דער וועלט, און מצרים הייסט ערות הארץ. א

3:32

די דורות גייען אראפ פון משה רבינו, דער קאפ, ביזן לעצטן דור, וואס די גמרא רופט עקבתא דמשיחא, און לויט דעם משגיח איז דאס משמעות אונזער דור. אבער א ליניע קען אויך זיין א קרייז וואס איר סוף איז איר אנהייב, ממילא וועט דער לעצטער דור ווידער ווערן דער קאפ. ב

ניסן און אדר: התגלות און הסתר

5:21

אזוי איז אויך דער לוח. ניסן איז דער ראש פון די חדשים: דער ערשטער דור האט אפן געזען דעם אייבערשטן ביי יציאת מצרים, קריעת ים סוף און מתן תורה. אדר, דער לעצטער חודש, טייטשט דער משגיח פון לשון אדרת, א מאנטל: דער אייבערשטער פירט די וועלט אבער באהאלט זיך. המן האט זיך געפרייט ווען זיין גורל איז געפאלן אין אדר, צוועלף חדשים ווייט פון ניסן, ווייל ער האט געמיינט אז דעמאלט וועט מען נישט טון קיין ניסים פאר אידן.

9:57

דער משגיח מודה אז הסתר איז די הנהגה פון אדר. ער ברענגט די גמרא וואס פרעגט וואו אסתר איז רמוז אין דער תורה, און דעם תירוץ פונעם פסוק וואו דער אייבערשטער זאגט אז ווען צרות וועלן קומען אין די לעצטע טעג וועט ער באהאלטן זיין פנים. נאך מער: דער ירושלמי זאגט אז דער נס פון פורים איז געווען אין אדר שני, דער דרייצנטער חודש, א נאך גרעסערער הסתר. ג,ד,ה

צוגאבן: די לעצטע אותיות פון דער תורה און אדר שני

11:48

דער משגיח לייגט צו אז אין דער תורה זענען דא ששים ריבוא אותיות קעגן ששים ריבוא נשמות, און דער נאמען ישראל איז ראשי תיבות דערפון. אז מ'ציילט און געפינט קוים א העלפט, איז דאס ווייל יעדער אות באשטייט פון אנדערע: אן אל"ף איז א וא"ו מיט א יו"ד אויבן און אונטן, זעקס און צוואנציג, די גימטריא פון שם הוי"ה.

14:23

די לעצטע אכט פסוקים, פון משה'ס פטירה, זענען א צוגאב; די גמרא ברענגט די שיטה אז משה האט זיי געשריבן מיט טרערן, און זיי טראגן שכחה, אזוי ווי דריי טויזנט הלכות זענען פארגעסן געווארן ווען ער איז נפטר געווארן. אדר שני איז דער צוגאב פונעם לוח, דערפאר האט המן געמיינט אז דער מזל פון אדר איז מיתה. ער האט נישט געוואוסט אז דער קרייז הייבט זיך ווידער אן. ו,ז,ח

באהאלטענע ניסים: דער משל פונעם בני יששכר

17:43

היינט, זאגט דער משגיח, זענען מיר אינעם עקב און מ'זעט נישט דעם אייבערשטן; מ'לעבט אין א ים פון שנאת ישראל, און דאך זעט מען זיין האנט. אין דער מגילה איז נישטא קיין נס למעלה פון טבע ווי קריעת ים סוף, און השם'ס נאמען ווערט נישט דערמאנט אפילו איין מאל. דאס זענען ניסים אין טבע, און דאס זענען די גרעסטע ניסים.

19:33

ער ברענגט דעם משל פונעם בני יששכר פון א חולה מיט נאך זעקס שעה צו לעבן, וואס זיין רפואה פאדערט א קרייטעכץ פון כינע און א דאקטער פון אמעריקע, ביידע חדשים ווייט. א שיף קומט אן מיט דער רפואה, און דערנאך קלאפט דער דאקטער אין טיר. דורך צופאל קען דאס קיינמאל נישט געשען; דער אייבערשטער קוקט דורך קליינע פענצטערלעך כאטש ער איז באהאלטן. ט

אלעס פונקט אין צייט אין דער מגילה

23:27

אזוי גייט עס אין דער מגילה: יעדע געשעעניש איז א קלייניגקייט, אבער צוזאמען קומען זיי פונקט אין צייט. אידן האבן געזינדיגט ביי דער סעודה פון אחשורוש, און ושתי'ס טויט האט שוין געמאכט פלאץ פאר אסתר; מרדכי האט געהערט בגתן ותרש; חרבונה האט גערעדט פונקט ווען דער מלך איז צוריקגעקומען. י,כ

26:03

דער משגיח ברענגט דעם חידושי הרי"ם: א ישיבה וואלט אפגעשטופט די נייעס פון ושתי ווי ליידיגע רייד, און דאך איז דאס געווען א טייל פונעם נס. די געשעענישן פון היינט, אפילו די וואלן, קענען זיין א טייל פון דער מגילה וואס וועט געשריבן ווערן ווען משיח קומט.

לייענען די צייטונג ווי די מגילה

28:08

השם'ס נאמען איז יא דא אין דער מגילה, זאגט דער משגיח, נאר באהאלטן אין די שפאלטן. אזוי ווי ביי א מאריאנעטן־טעאטער מיט אומזעבארע שטריקלעך, זענען די פירער פון דער וועלט ליאלקעס. ווער עס לייענט ריכטיג די מגילה קען לייענען די צייטונג און זען אז אלעס ווערט געפירט פונעם אייבערשטן.

מראי מקומות

תורה

  1. א לכאורה Bereishis 1:27 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:20
  2. ד לכאורה Devarim 31:18 מפתח אינעם אויסשרייב: 9:57
  3. ז לכאורה Devarim 34:5 מפתח אינעם אויסשרייב: 14:23

כתובים

  1. י לכאורה Esther 2:21-23 מפתח אינעם אויסשרייב: 23:27
  2. כ לכאורה Esther 7:9 מפתח אינעם אויסשרייב: 23:27

תלמוד בבלי

  1. ב לכאורה Sotah 49b מפתח אינעם אויסשרייב: 3:32
  2. ג Chullin 139b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 9:57
  3. ו Bava Basra 15a טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 14:23
  4. ח לכאורה Temurah 16a מפתח אינעם אויסשרייב: 14:23

תלמוד ירושלמי

  1. ה Talmud Yerushalmi (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 9:57

אחרונים און חסידות

  1. ט Bnei Yissaschar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 19:33

עיקרי הדברים

  1. 1:20 דער בנין פון רמ"ח אברים, פונעם קאפ ביזן עקב, געפינט זיך ביים מענטש, אין די מצוות, אין דער היסטאריע און אין דער וועלט.
  2. 2:26 דער ערשטער דור, וואס האט געזען יציאת מצרים און מתן תורה, איז דער קאפ; דער לעצטער דור, עקבתא דמשיחא, איז דער עקב, און דער משגיח איז זיכער אז דאס איז אונזער דור.
  3. 8:47 ניסן איז דער חודש פון אנטפלעקטע ניסים, און אדר, וואס מיינט א מאנטל, איז דער חודש וואס דער אייבערשטער באהאלט זיך.
  4. 5:07 המן'ס טעות איז געווען אז ער האט געמיינט אז די היסטאריע גייט אין א גראדע ליניע; זי גייט אין א קרייז, און נאך אדר קומט ניסן.
  5. 18:29 אין דער מגילה איז נישטא קיין נס למעלה פון טבע און השם'ס נאמען שטייט נישט דערין; אירע ניסים זענען באהאלטן אין טבע.
  6. 30:45 די מגילה איז א איבונג צו געפינען דעם אייבערשטן צווישן די ווערטער, און ווער עס לייענט זי ריכטיג קען זען ווי ער פירט אויך די געשעענישן פון היינט.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 5:33 פארוואס האט המן זיך געפרייט אז זיין גורל איז געפאלן אין אדר?

    תירוץ: 5:44 ער האט געמיינט אז אין אדר, צוועלף חדשים ווייט פון ניסן, באהאלט זיך דער אייבערשטער און טוט נישט קיין ניסים; ער האט נישט געוואוסט אז דער לוח איז א קרייז און נאך אדר קומט ווידער ניסן.

  2. קשיא: 12:02 אויב עס זענען דא ששים ריבוא אותיות אין דער תורה, פארוואס געפינט מען ביים ציילן א ספר תורה קוים א העלפט דערפון?

    תירוץ: 12:16 יעדער אות באשטייט פון אנדערע אותיות: אן אל"ף איז א וא"ו מיט א יו"ד אויבן און א יו"ד אונטן, צוזאמען זעקס און צוואנציג, די גימטריא פון שם הוי"ה.

  3. קשיא: 18:48 אויב אין דער מגילה זענען נישטא קיין אפענע ניסים און אפילו נישט השם'ס נאמען, וואו איז דער אייבערשטער דערין?

    תירוץ: 19:18 אירע ניסים זענען ניסים אין טבע, די גרעסטע פון אלע, און זיין נאמען איז באהאלטן אין די שפאלטן פאר דעם וואס זוכט אים.

געדאנקען

  1. 4:23 די היסטאריע גייט נישט אין א גראדע ליניע נאר אין א קרייז, ממילא וועט דער נידריגסטער דור, דער עקב, ווערן דער קאפ פון אלע דורות.
  2. 8:47 דער נאמען אדר איז פון לשון אדרת, א מאנטל: דער חודש וואס דער אייבערשטער איז דא אבער איינגעוויקלט און מ'זעט אים נישט, היפך פון ניסן, דער חודש פון ניסים.
  3. 15:32 אדר שני איז א צוגאב צום לוח אזוי ווי די לעצטע אכט פסוקים, וואס משה רבינו האט געשריבן מיט טרערן, זענען א צוגאב צום ספר תורה; ביידע טראגן דעם סימן פון מיתה און שכחה, און דערפאר האט המן זיך געפרייט.
  4. 19:18 די גרעסטע ניסים זענען די וואס זענען אין טבע, וואו יעדע געשעעניש פאר זיך איז א קלייניגקייט, און נאר די צייט פון אלע צוזאמען ווייזט אן דעם אייבערשטנס האנט.
  5. 26:30 א מעשה ווי ושתי'ס סירוב, וואס א ישיבה וואלט אפגעשטופט ווי ליידיגע נייעס, איז געווען א טייל פונעם נס וואס מ'לייענט יעדעס יאר; אזוי אויך קענען די געשעענישן פון היינט, אפילו די וואלן, זיין א טייל פון א קומענדיגע מגילה.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 30:47 דער משגיח זאגט אז ווער עס לייענט ריכטיג די מגילה און געפינט דעם אייבערשטן צווישן די ווערטער, וועט קענען לייענען די צייטונג און זען אז אלעס ווערט געפירט פונעם אייבערשטן.
  2. 27:11 דער משגיח זאגט אז די געשעענישן פון היינט, וואס מ'ווייסט נישט זייער באדייט, קענען זיין א טייל פון דער מגילה וואס וועט געשריבן ווערן ווען משיח וועט קומען.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען אהוד אלמערט, אחשורוש, אסתר המלכה, בגתן און תרש, דער בני יששכר, דער חידושי הרי"ם, המן, וולאדימיר פוטין, ושתי, חרבונה, יהושע בן נון, מרדכי הצדיק, משה רבינו

ערכים אדר שני, אדרת, גורל, הסתר פנים, עקבתא דמשיחא, ערות הארץ, צלם אלקים, רבונו של עולם, רמ"ח אברים, שכחה, שם הוי"ה, ששים ריבוא

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט