שמחים בפורים שלכל עומק שנופל יהודי' מכל מקום הוא חלק מה' (שייכות לפרשת זכור ותצוה)

קאטאלאג: זמנים פורים נומ׳ ⁨9⁩ פאקעט גייד ז׳ 24 תשל"א (1970–71) אידיש 1 שעה 16 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 1 שעה 16 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז פורים איז דער יום טוב פון די נחשלים, די אידן וואס זענען אמטיפסטן געפאלן, ווייל ווי טיף א איד זאל נישט פאלן בלייבט ער א חלק פונעם אייבערשטן, און פורים דארף ער זיך דערמיט פרייען.

דער משגיח עפנט מיט פרשת תצוה, וואס מ'לייענט אין דער וואך פון פרשת זכור, וואו משה רבינו'ס נאמען שטייט נישט. המן האט אויסגעקליבן אדר ווייל ער האט געמיינט אז משה'ס זכות האט זיך געענדיגט, אבער ביי אידן איז נישטא קיין מיתת משה: עס קומט אלעמאל א יהושע וואס טראגט ווייטער די תורה. עמלק האט אטאקירט די נחשלים וואס דער ענן האט ארויסגעווארפן פון מחנה, אידן וואס די תורה רופט "ולא ירא אלקים", און דאך פירט דער אייבערשטער פאר זיי א מלחמה. דער חושך איז די שטארקסטע פונקט פאר עמוד השחר, אזוי ווי אין מצרים, אין בבל און פאר משיח. פורים איז געקומען דורך א גורל, אן הארעוואניע, א סימן אז יעדער איד איז דעם אייבערשטנס חלק; א קינד פון א מלך וואס פאלט אריין אין בלאטע בלייבט זיין קינד. די מגילה איז אן אגרת, א בריוו צו יעדן איד באזונדער, וואס ווייטער אלץ מער. נאך מעשיות און די תפילות פון פורים, ווארנט דער משגיח קעגן ליצנות און ענדיגט מיט אהרן, וואס האט זוכה געווען צום חושן ווייל ער האט זיך געפרייט מיט זיין ברודערס גדלות.

ענינים: פורים · דעם אייבערשטנס אהבה צו כלל ישראל · די מעלה פון יעדן איד

סדר השיעור

  1. 0:00 פרשת תצוה אן משה רבינו'ס נאמען שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח מערקט אן אז פרשת תצוה, וואס מ'לייענט אין דער וואך פון פרשת זכור, איז די פרשה וואו משה רבינו'ס נאמען ווערט נישט דערמאנט. ער ערקלערט אז "זכור" געדענקען, גייט אויף א זאך וואס פלעגט פארגעסן ווערן.

  2. 4:06 אחשורוש'ס סעודה און די האפענונג פון א איד שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח שילדערט דעם סוף פון די זיבעציג יאר גלות בבל, ווען אסאך האבן געמיינט אז די גאולה וועט נישט קומען, און אחשורוש האט געפראוועט זיין חשבון. ער ערקלערט מיטן זוהר אין פרשת וישב אז די שנאה פון די גוים קומט פון דער האפענונג פון א איד, און אז מלכים זענען גרייט צו געבן אידן אלעס, נאר נישט ירושלים.

  3. 7:20 ביי אידן איז נישטא קיין מיתת משה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז המן האט אויסגעקליבן אדר, דעם חודש פון משה'ס הסתלקות, מיינענדיג אז זיין זכות האט זיך געענדיגט, אבער ביי אידן איז נישטא קיין מיתת משה: נאך אים קומט אלעמאל א יהושע וואס טראגט די תורה. ער פארבינדט זכור מיט דער סכנה פון שכחת התורה, ברענגט די גמרא פון חזר'ן הונדערט און איינס מאל, און מערקט אן אז אין פרשת זכור אליין שטייט יהושע.

  4. 13:46 די דרויסנדיגע אידן און יעקב'ס מתנה צו עשו שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח רעדט וועגן גאר פשוטע אידן וואס שטייען ווי אינדרויסן פונעם משכן, און זאגט אז דער אייבערשטער וועט זיך נישט אפזאגן פון קיין איד. ער ברענגט דעם מדרש אז די בהמות וואס יעקב האט געשיקט צו עשו זענען געווען אידישע נשמות, וואס משיח וועט צוריקנעמען, און אז אפילו נשמות וואס דער נחש האט געכאפט בלייבן פארבונדן מיט משה רבינו.

  5. 19:11 עמלק און די וואס זענען ארויסגעווארפן פון מחנה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז עמלק האט זיך געשטעלט קעגן דעם כבוד פונעם אייבערשטן, און דאך איז דער אייבערשטער מוחל זיין אייגענעם כבוד, אזוי ווי די גמרא ביי ירבעם ווייזט. עמלק האט געשלאגן די נחשלים וואס דער ענן האט ארויסגעווארפן פון מחנה, וועמען דער פסוק רופט "ולא ירא אלקים", און דאך פירט דער אייבערשטער צוליב זיי מלחמה מיט עמלק.

  6. 23:30 דער פינצטערסטער חלק פארן עמוד השחר שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז אפילו א איד וואס אברהם אבינו דערקענט נישט אלס זיין קינד, איז ביים אייבערשטן חשוב גענוג צו פירן פאר אים מלחמה. ער ערקלערט אז אדר ענדיגט דאס יאר, איינגעהילט אין טבע, און אז דער חושך ווערט די שטארקסטע אויפן סוף פון יעדן גלות: אין מצרים, אין בבל, און פאר משיח. פון דעם חושך האט אסתר געשריגן, און דער אייבערשטער האט זיך נישט אפגעזאגט אפילו פון די אידן וואס האבן הנאה געהאט פון אחשורוש'ס סעודה.

  7. 30:30 פורים דורך א גורל: דער איד אלס חלק השם שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח שטעלט אנטקעגן די אנדערע ימים טובים, וואס פאדערן הכנה, מיט פורים, וואס איז געקומען דורך א גורל. א גורל ווייזט וואס איז באמת אייגנס אן הארעוואניע, און אידן זענען דעם אייבערשטנס חלק. ער ערקלערט אז יום כיפור איז "כפורים", אז קיין עבירה קען נישט מאכן אז דער אייבערשטער זאל זיך אפזאגן פון א איד, און אז א קינד פון א מלך וואס פאלט אריין אין שמוץ בלייבט זיין קינד.

  8. 36:30 פורים געהערט צום געפאלענעם איד שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז די גרעסטע שמחה פון פורים איז צו וויסן אז מ'איז א קינד פונעם אייבערשטן ווי טיף מ'זאל נישט זיין געפאלן, און אז דער וואס האט א גאנץ יאר גוט געלערנט און געדאוונט האט כביכול נישט קיין באזונדערע שייכות מיט פורים, דעם יום טוב פון די נחשלים. דער אייבערשטער זאגט צום יצר הרע אז ער האט נישט קיין רעכט זיך צו טשעפען מיט א אידישער נשמה. ער פארבינדט דאס מיט אסתר'ס געשריי פון אילת השחר און מיט מתנות לאביונים, דעם אייבערשטנס מתנות צו די אביונים.

  9. 41:07 די שושנה און שושנת יעקב שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז די קאלירן זענען מרמז אויף מדות, רויט איז דין און ריחוק. א שושנה איז רויט, און דאך שמעקט זי זיס אפילו פון דער ווייטנס, און אידן בלייבן אפגעטיילט אפילו ווען זיי זענען ווייט. ער שילדערט די שמחה פון שושנת יעקב, וואס מ'געהערט צום פאלק וואס נעמט אויף מלכות שמים, און זאגט אז פורים ווערט נתגלה די מדה פון "רב חסד", וואס איר קאליר איז ווייס.

  10. 45:22 די מגילה אלס ספר און אלס אגרת שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט די גמרא אז די מגילה הייסט סיי ספר און סיי אגרת, און ערקלערט דעם חילוק: א ספר איז פאר ווער עס וויל, א בריוו איז אדרעסירט צו איין מענטש. א איד קען מיינען אז א ספר תורה איז נישט פאר אים, אבער קיינער זאגט זיך נישט אפ פון א בריוו פונעם מלך מיט זיין אייגענעם נאמען; די מגילה איז אזא בריוו צו יעדן איד, וואס ווייטער ער איז אלץ מער.

  11. 49:45 די בריוו פון פורים צו יעדן איד און די עבודה פון פורים שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט פונעם חידושי הרי"ם אז פורים קען מען אויסבעטן אלעס, נאר מ'דארף האבן שכל, און דערציילט פון א איד וועמענס ברכות זענען אלע מקוים געווארן ביז מן השמים האט מען אים געמאכט פאר א שיכור. פורים איז געמאכט פאר די שיכורים און פאר די נחשלים; דער מלך שיקט זיינע בריוו צו אלע מדינות. ער ערקלערט אז די הכנה צו פסח הייבט זיך אן פון פורים, און אז די עבודה פון פורים איז נישט א טאג פון מקוה און תהלים, נאר זיך פרייען אלס א געפאלענער איד מיט זיין נקודה פון אידישקייט.

  12. 55:34 רבי אלעזר פון אמסטערדאם און דער צעבראכענער דאם מעשה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח דערציילט די מעשה וואס די ספרים ברענגען פון רבי אלעזר פון אמסטערדאם: ווען א דאם איז געפלאצט פורים, האט די מלכה געשיקט בעטן זיין תפילה, און ער האט געטרונקען, געטאנצט און זיך געפרייט, און די סכנה איז דורכגעגאנגען. ער ערקלערט אז אידן האבן א דעה אין הימל ווייל זיי טוען דעם רצון השם, און פורים איז דער רצון השם משתה ושמחה.

  13. 58:49 די תפילה פון תענית אסתר און דאס ליכט וואס ווערט נתגלה פורים שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח זאגט אז מ'דארף קומען צום מלך אזוי ווי אסתר, און אז תענית אסתר זאל מען געפינען צייט צו זאגן דעם קאפיטל אילת השחר. ער לייענט פון א ספר פון איינעם פון די קדמונים מקובלים אז א באהאלטענע וועלט וואס איז באשאפן געווארן אין די טעג פון מרדכי און אסתר ווערט נתגלה ביי קריאת המגילה, א ליכט פון "רב חסד" וואס שבת ווערט נתגלה נאר אויף א רגע. ווייל די קדושה איז אזוי גרויס, ערקלערט ער, קען מען זי נאר מקבל זיין דורך שכרות.

  14. 1:04:43 נישט קיין טאג פאר ליצנות; יום כיפור און פורים שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ווארנט אז פורים איז א הייליגער טאג פון מחילה און אחדות, נישט קיין צייט פאר שטותים, ליצנות אדער צו באליידיגן א צווייטן און דעם כבוד התורה, וואס אנשי כנסת הגדולה האבן קיינמאל נישט געמיינט. ער לערנט דעם סוף פון פרשת תצוה, וואו "אחת בשנה" שטייט צוויי מאל, אז דאס איז מרמז אויף צוויי כפרות: די עבודה פון יום כיפור און די "עבודה אן עבודה" פון פורים, א יום טוב פאר די נחשלים.

  15. 1:08:13 אהרן'ס חושן: שמחה מיט א צווייטנס גדלות שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז אהרן האט זוכה געווען צום חושן אויף זיין הארץ ווייל ער האט זיך געפרייט מיט דער גדלות פון זיין יונגערן ברודער משה. פורים איז א צייט פון ליבשאפט, אן קנאה און אן פארשעמען, ווען יעדער איד פרייט זיך מיט זיין אייגענער נקודה. א מנהיג פון כלל ישראל, אזוי ווי משה וואס איז פונעם בארג גלייך געגאנגען צום פאלק און אהרן וואס האט געטראגן זייער משפט אויף זיין הארץ, טאר נישט האבן זיך אליין אין זינען. ער ענדיגט מיט א ווארט פון רבי מרדכי פון לעכאוויטש וועגן א שמחה וואס מאכט די נשמה אויפלייכטן.

דער שיעור, אויסגעשריבן

פרשת תצוה אן משה רבינו'ס נאמען

0:28

דער משגיח עפנט מיט פרשת תצוה, וואס מ'לייענט אין דער וואך פון פרשת זכור, און פונעם אנהייב ביזן סוף פון דער פרשה ווערט משה רבינו'ס נאמען נישט דערמאנט. "זכור", ערקלערט ער, גייט אויף א זאך וואס פלעגט פארגעסן ווערן: מ'דארף זיך מטריח זיין צו געדענקען דאס וואס גליטשט זיך אוועק, און די וואך פון זכור איז א צייט ווען עס דאכט זיך אז משה רבינו איז פארגעסן.

אחשורוש'ס סעודה און די האפענונג פון א איד

4:09

ער שילדערט דעם סוף פון די זיבעציג יאר גלות בבל, ווען אסאך האבן געמיינט אז די גאולה וועט נישט קומען. אחשורוש האט געמאכט זיין חשבון, אזוי ווי די גמרא אין מגילה דערציילט, און געפראוועט אז דער בית המקדש וועט נישט געבויט ווערן. דער משגיח ערקלערט מיטן זוהר אויף וישב אז די שנאה פון די גוים וואקסט פון דער האפענונג וואס יעדער איד טראגט, און אז מלכים געבן אידן אלעס, נאר נישט ירושלים. ב,ג

ביי אידן איז נישטא קיין מיתת משה

7:46

המן'ס גורל איז געפאלן אויף אדר, דעם חודש וואס משה רבינו איז נפטר געווארן, ווייל ער האט געמיינט אז משה'ס זכות האט זיך געענדיגט. אבער, זאגט דער משגיח, ער האט נישט געוואוסט אז ביי אידן איז נישטא אזא זאך ווי מיתת משה. נאך משה קומט יהושע: נישט גלייך צו משה, נאר איינער וואס טראגט ווייטער די תורה און די מסורה.

9:36

זכור קומט אין א צייט ווען עס דאכט זיך אז די תורה ווערט פארגעסן, און געדענקען מיינט חזר'ן נאכאמאל און נאכאמאל; ער ברענגט די גמרא אז דער וואס חזר'ט הונדערט און איינס מאל איז נישט גלייך צו דעם וואס חזר'ט הונדערט מאל. אין פרשת זכור אליין, ביי דער מלחמה מיט עמלק, שטייט יהושע: אפילו ווען משה זעט זיך נישט, וועלן מנהיגי התורה ווייטער פירן כלל ישראל ביזן סוף. ד

די דרויסנדיגע אידן און יעקב'ס מתנה צו עשו

14:37

דער משגיח רעדט וועגן גאר פשוטע אידן וואס זעען אויס ווי זיי האבן פארלוירן זייער שייכות מיט כלל ישראל, ווי זיי שטייען אינדרויסן פונעם משכן, און זאגט אז דער אייבערשטער וועט זיך נישט אפזאגן פון קיין איד אויף דער וועלט. ער ברענגט דעם מדרש אויף וישלח אז די בהמות וואס יעקב האט געשיקט צו עשו זענען געווען אידישע נשמות, וואס משיח וועט אמאל צוריקנעמען. אפילו נשמות וואס דער נחש האט געכאפט, זאגט ער, בלייבן פארבונדן מיט משה רבינו. ו

עמלק און די וואס זענען ארויסגעווארפן פון מחנה

19:39

עמלק, ערקלערט דער משגיח, האט זיך געשטעלט קעגן דעם כבוד פונעם אייבערשטן, און דאך איז דער אייבערשטער מוחל אויף זיין אייגענעם כבוד, אזוי ווי די גמרא ביי ירבעם ווייזט. עמלק האט געשלאגן די נחשלים וואס דער ענן האט ארויסגעווארפן פון מחנה, און דער פסוק רופט זיי "ולא ירא אלקים". פונדעסטוועגן, פונקט צוליב די אידן מאכט דער אייבערשטער מלחמה מיט עמלק. ז,ח

דער פינצטערסטער חלק פארן עמוד השחר

24:08

די ענני הכבוד זענען געקומען אין זכות פון אהרן, און פריער אין זכות פון אברהם, וואס האט געלאזט זיינע געסט אויסרוען אונטערן בוים. די גמרא זאגט אז אברהם זיצט ביים פתח פון גיהנום און לאזט נישט אריין קיין איד, חוץ די וואס ער דערקענט נישט אלס זיינע. און דאך איז אפילו אזא איד ביים אייבערשטן חשוב גענוג אז ער פירט פאר אים מלחמה. ט,י,כ

25:46

אדר, דער לעצטער חודש פונעם יאר, איז אינגאנצן איינגעהילט אין טבע, און דער חושך פונעם גלות איז אלעמאל די שטארקסטע אויפן סוף: אין מצרים ווען די גאולה איז שוין געווען נאענט, אין בבל ביים סוף פון די זיבעציג יאר, און פאר משיח. דער פינצטערסטער חלק פון דער נאכט איז פונקט פארן עמוד השחר, און דערפאר האט אסתר געשריגן מיט אילת השחר. אפילו די אידן וואס האבן הנאה געהאט פון אחשורוש'ס סעודה, וואס די גמרא ברענגט אלס סיבה פאר דער גזירה, זענען נישט פארלאזט געווארן. ל,מ

פורים דורך א גורל: דער איד אלס חלק השם

30:46

יעדער יום טוב דארף הכנה, זאגט דער משגיח: פסח דארף מען אויסראמען דעם חמץ, שבועות ציילט מען צו קבלת התורה, ראש השנה און יום כיפור דארף מען תשובה. פורים דארף נישט קיין הכנה, ווייל עס איז געקומען דורך א גורל. א גורל ווייזט וואס איז באמת אייגנס אן הארעוואניע, און אידן זענען דעם אייבערשטנס חלק, אזוי ווי דער פסוק זאגט. נ

34:20

וויבאלד די תיקונים רופן יום כיפור "כפורים", קען קיין עבירה נישט מאכן אז דער אייבערשטער זאל זיך אפזאגן פון א איד. א מלך קען לאזן זיינע אוצרות פאלן אין בלאטע, אבער אז זיין קינד פאלט אהין, בלייבט עס זיין קינד. ע

פורים געהערט צום געפאלענעם איד

36:56

דאס איז די גרעסטע שמחה פון פורים: צו וויסן אז ווי טיף מ'זאל נישט זיין געפאלן, איז מען א קינד פונעם אייבערשטן. דער וואס האט א גאנץ יאר גוט געלערנט און געדאוונט, זאגט דער משגיח, האט כביכול נישט קיין באזונדערע שייכות מיט פורים, דעם יום טוב פון די נחשלים. דער אייבערשטער זאגט צום יצר הרע אז ער האט נישט קיין רעכט זיך צו טשעפען מיט א אידישער נשמה. אסתר האט געשריגן מיט אילת השחר, און דער קאפיטל זאגט אז דער אייבערשטער פאראכט נישט דעם געשריי פונעם עני; ער גיט מתנות צו די אביונים. ל,פ

די שושנה און שושנת יעקב

41:09

די קאלירן זענען מרמז אויף מדות, זאגט דער משגיח, און רויט איז דין און ריחוק. א שושנה איז רויט, און דאך שמעקט זי זיס אפילו פון דער ווייטנס, און אידן בלייבן אפגעטיילט אפילו ווען זיי זענען ווייט. דערפאר זינגט מען שושנת יעקב, מ'פרייט זיך וואס מ'געהערט צום פאלק וואס נעמט אויף מלכות שמים, און פורים ווערט נתגלה די מדה פון "רב חסד", וואס איר קאליר איז ווייס. צ

די מגילה אלס ספר און אלס אגרת

45:22

די גמרא זאגט אז די מגילה הייסט סיי ספר און סיי אגרת. א ספר, ערקלערט דער משגיח, ווערט ארויסגעגעבן פאר ווער עס וויל, און א איד קען מיינען אז א ספר תורה איז נישט פאר אים. אבער קיינער זאגט נישט אויף א בריוו פונעם מלך מיט זיין אייגענעם נאמען אז ער איז נישט פאר אים. די מגילה איז אזא בריוו צו יעדן איד, און וואס טיפער ער איז געפאלן, אלץ מער איז זי צו אים אדרעסירט. ק

די עבודה פון פורים

49:48

דער משגיח ברענגט פונעם חידושי הרי"ם אז פורים קען מען אויסבעטן אלעס, נאר מ'דארף האבן שכל, און דערציילט פון א איד וועמענס ברכות זענען אלע מקוים געווארן, ביז מן השמים האט מען אים געמאכט פאר א שיכור. פורים, זאגט ער, איז געמאכט פאר די שיכורים און פאר די נחשלים; דער מלך שיקט זיינע בריוו צו אלע מדינות, צו יעדן איד, נאענט אדער ווייט. ר

53:28

די הכנה צו פסח הייבט זיך אן פון פורים: צו וויסן אז אויך די נחשלים געהערן צום אייבערשטן. ממילא איז די עבודה פון פורים נישט א טאג פון מקוה און תהלים, נאר זיך פרייען אלס א געפאלענער איד מיט זיין נקודה פון אידישקייט.

רבי אלעזר פון אמסטערדאם און דער צעבראכענער דאם

55:39

די ספרים דערציילן אז ווען א דאם איז געפלאצט פורים און די מדינה איז געווען אין סכנה, האט די מלכה געשיקט צו רבי אלעזר פון אמסטערדאם ער זאל מתפלל זיין. ער האט געהייסן ברענגען פעסער וויין, און אלע האבן געטרונקען, געטאנצט און זיך געפרייט, און די סכנה איז דורכגעגאנגען. ער האט ערקלערט אז אידן האבן א דעה אין הימל ווייל זיי טוען דעם רצון השם, און פורים איז זיין רצון שמחה.

תענית אסתר און דאס ליכט וואס ווערט נתגלה פורים

58:49

מ'דארף קומען צום מלך אזוי ווי אסתר, זאגט דער משגיח, און תענית אסתר זאל מען געפינען צייט צו זאגן דעם קאפיטל אילת השחר. ער לייענט פון א ספר פון א מקובל פון די קדמונים אז א באהאלטענע וועלט, וואס איז באשאפן געווארן אין די טעג פון מרדכי און אסתר, ווערט נתגלה ביי קריאת המגילה: דאס ליכט פון "רב חסד" וואס דער אריז"ל רעדט דערפון, וואס שבת ווערט עס נתגלה נאר אויף א רגע, און פורים א גאנצן טאג. ל

1:03:39

דערפאר איז פורים א צייט פון שכרות: די וועלט איז אזוי הייליג אז מ'קען זי נישט מקבל זיין ביי פולן באוואוסטזיין, אזוי ווי געוויסע זאכן קען א מענטש נאר אויסהאלטן אונטער נארקאז.

נישט קיין טאג פאר ליצנות

1:06:22

פורים איז א הייליגער טאג פון אחדות, אזוי ווי יום כיפור, ווארנט דער משגיח, נישט קיין צייט פאר שטותים, ליצנות אדער צו באליידיגן א חבר און דעם כבוד התורה. אויפן סוף פון תצוה שטייט צוויי מאל "אחת בשנה": איינס פאר דער עבודה פון יום כיפור, און איינס פאר פורים'ס עבודה אן עבודה, א יום טוב פאר די נחשלים. ש

אהרן'ס חושן: שמחה מיט א צווייטנס גדלות

1:08:37

ווען דער אייבערשטער האט געשיקט משה, דעם יונגערן ברודער, קיין מצרים, האט ער צוגעזאגט אז אהרן וועט אים זען און זיך פרייען אין הארצן, און אין דעם זכות, ערקלערט דער משגיח, האט אהרן'ס הארץ געטראגן דעם חושן. פורים איז א צייט פון ליבשאפט, אן קנאה און אן פארשעמען א צווייטן, ווען יעדער איד פרייט זיך מיט זיין אייגענער נקודה. ת,אא

1:11:56

דער וואס טראגט דעם משפט פון בני ישראל אויף זיין הארץ טאר נישט האבן זיך אליין אין זינען. משה איז פונעם בארג גלייך געגאנגען צום פאלק, נישט צו זיינע אייגענע עסקים. א הארץ וואס איז פול מיט זיך אליין קען נישט האלטן כלל ישראל. אב,אג

1:15:10

ער ענדיגט מיט א ווארט פון רבי מרדכי פון לעכאוויטש: א איד מעג זיין צובראכן אינעווייניג, אבער מיט שמחה, אז די נשמה זאל אויפלייכטן און זיך פרייען מיט איר אידישער נקודה.

מראי מקומות

תורה

  1. א לכאורה Shemos 32:32 0:48 מפתח
  2. ח Devarim 25:17-18 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 19:39
  3. נ Devarim 32:9 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 30:46
  4. ש Shemos 30:10 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:06:22
  5. ת Shemos 4:14 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:08:37
  6. אג לכאורה Shemos 28:30 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:11:56

כתובים

  1. ל לכאורה Tehillim 22:1 מפתח אינעם אויסשרייב: 25:46, 36:56, 58:49
  2. ס לכאורה Tehillim 16:5 32:20 מפתח
  3. פ לכאורה Tehillim 22:25 מפתח אינעם אויסשרייב: 36:56
  4. ר לכאורה Esther 1:22 מפתח אינעם אויסשרייב: 49:48

תלמוד בבלי

  1. ב לכאורה Megillah 11b מפתח אינעם אויסשרייב: 4:09
  2. ד לכאורה Chagigah 9b מפתח אינעם אויסשרייב: 9:36
  3. ז לכאורה Sanhedrin 101b מפתח אינעם אויסשרייב: 19:39
  4. ט לכאורה Taanis 9a מפתח אינעם אויסשרייב: 24:08
  5. י לכאורה Bava Metzia 86b מפתח אינעם אויסשרייב: 24:08
  6. כ לכאורה Eruvin 19a מפתח אינעם אויסשרייב: 24:08
  7. מ לכאורה Megillah 12a מפתח אינעם אויסשרייב: 25:46
  8. ק לכאורה Megillah 19a מפתח אינעם אויסשרייב: 45:22
  9. אא לכאורה Shabbos 139a מפתח אינעם אויסשרייב: 1:08:37

מדרש

  1. ו Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 14:37

זוהר און קבלה

  1. ג Zohar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 4:09
  2. ע Tikkunei Zohar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 34:20

ראשונים

  1. אב לכאורה Rashi Shemos 19:14 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:11:56

אחרונים און חסידות

  1. ה Yismach Moshe (מקום נישט באשטימט) 16:14 מפתח

תפילה און פיוט

  1. צ Shoshanas Yaakov (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 41:09

עיקרי הדברים

  1. 8:19 ביי כלל ישראל איז נישטא קיין מיתת משה: נאך משה קומט אלעמאל א יהושע וואס טראגט ווייטער די תורה.
  2. 22:49 אפילו א איד וואס איז ארויסגעווארפן געווארן פון מחנה און זעט אויס ווי "ולא ירא אלקים", איז ביים אייבערשטן אזוי חשוב אז ער פירט צוליב אים מלחמה מיט עמלק.
  3. 26:08 דער חושך איז די שטארקסטע אויפן סוף פון יעדן גלות, פונקט פארן עמוד השחר, און אזוי איז עס אין דער צייט פאר משיח.
  4. 31:11 פורים איז געקומען דורך א גורל, אן הארעוואניע, וואס ווייזט וואס איז באמת אייגנס: יעדער איד איז דעם אייבערשטנס חלק, און קיין עבירה קען נישט מאכן אז ער זאל זיך אפזאגן פון זיין קינד.
  5. 36:56 פורים איז דער יום טוב פון די נחשלים, און א איד דארף זיך דעמאלט פרייען מיט זיין נקודה פון אידישקייט, וויסנדיג אז ער איז א קינד פונעם אייבערשטן ווי טיף ער זאל נישט זיין געפאלן.
  6. 1:06:29 פורים איז א הייליגער טאג פון ליבשאפט און אחדות, נישט קיין צייט פאר ליצנות אדער צו פארשעמען א צווייטן איד.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 7:46 פארוואס איז המן'ס גורל געפאלן אויף אדר?

    תירוץ: 8:19 ער האט געמיינט אז משה'ס זכות ענדיגט זיך אין חודש פון זיין פטירה, און ער האט נישט געוואוסט אז ביי אידן איז נישטא קיין מיתת משה, ווייל א יהושע טראגט אלעמאל ווייטער די תורה.

  2. קשיא: 30:46 פארוואס דארף פורים נישט קיין הכנה, נישט אזוי ווי די אנדערע ימים טובים?

    תירוץ: 31:17 ווייל פורים איז געקומען דורך א גורל, און א גורל ווייזט וואס געהערט צו א איד אן הארעוואניע: ער איז דעם אייבערשטנס חלק.

  3. קשיא: 46:48 וואס איז דער חילוק צווישן א ספר און אן אגרת?

    תירוץ: 46:52 א ספר ווערט ארויסגעגעבן פאר ווער עס וויל, און א בריוו איז אדרעסירט צו א געוויסן מענטש; ממילא קען קיינער נישט זאגן אז די מגילה איז נישט פאר אים.

  4. קשיא: 53:28 וואספארא הכנה צו פסח הייבט זיך אן פורים, ווען מ'קען דאך נישט רייניגן ווען מ'איז שיכור?

    תירוץ: 53:40 צו וויסן אז אפילו די נחשלים געהערן צום אייבערשטן.

  5. קשיא: 1:08:32 מיט וואס האט אהרן זוכה געווען צום חושן?

    תירוץ: 1:08:49 ווייל ער האט זיך געפרייט אין הארצן מיט דער גדלות פון משה, זיין יונגערן ברודער, אן קנאה.

מעשיות

  1. 55:39 רבי אלעזר פון אמסטערדאם און דער צעבראכענער דאם

    דער משגיח דערציילט, פון די ספרים, אז רבי אלעזר פון אמסטערדאם איז געווען חשוב ביים קעניגליכן הויף, און די מלכה פלעגט אים בעטן ער זאל מתפלל זיין ווען מ'האט געדארפט א ישועה. איינמאל פורים איז א דאם געפלאצט און די גאנצע מדינה איז געווען אין א גרויסער סכנה, האט די מלכה געשיקט שלוחים ער זאל בעטן. ער איז געזעסן ביי דער סעודה פון פורים, האט געהייסן ברענגען פעסער מיט וויין, און אלע האבן געטרונקען, געטאנצט און זיך געפרייט. דורך נאטירליכע מיטלען האט מען פארריכט דעם דאם און די סכנה איז דורכגעגאנגען. ווען די שלוחים זענען געקומען אים באדאנקען און געזען אלעמען שיכור, האט ער ערקלערט אז אידן האבן א דעה אין הימל ווייל זיי טוען דעם רצון השם, און פורים איז דער רצון השם משתה ושמחה.

    אין דער מעשה: רבי אלעזר פון אמסטערדאם

    דערציילט אין נאך 3 שיעורים ←

  2. 49:59 דער איד וועמענס ברכות זענען אלע מקוים געווארן

    ביים ווארט פונעם חידושי הרי"ם דערציילט דער משגיח פון א געוויסן איד וואס האט, אין זכות פון א גרויסע טובה וואס ער האט געטון א צדיק, באקומען א ברכה אז אלע זיינע ברכות זאלן מקוים ווערן. מן השמים האט מען נישט געוואלט אז ער זאל פריי טיילן ברכות, האט מען אים געמאכט פאר א שיכור, און נאכדעם האט ער נישט געקענט געבן קיין ברכות חוץ אין איינצלנע פאלן.

געדאנקען

  1. 7:46 המן האט אויסגעקליבן אדר מיינענדיג אז משה'ס זכות האט זיך געענדיגט מיט זיין פטירה, אבער ביי אידן עקזיסטירט נישט קיין מיתת משה: עס קומט אלעמאל א יהושע וואס טראגט ווייטער די תורה, און משה'ס כח הערט קיינמאל נישט אויף.
  2. 21:08 די נחשלים וואס עמלק האט געשלאגן זענען ארויסגעווארפן געווארן דורכן ענן, און דער פסוק רופט זיי "ולא ירא אלקים", און פונקט צוליב זיי מאכט דער אייבערשטער אן אייביגע מלחמה מיט עמלק; דאס ווייזט ווי טייער אפילו אזא איד איז.
  3. 31:11 פורים, נישט אזוי ווי די אנדערע ימים טובים, דארף נישט קיין הכנה ווייל עס איז געקומען דורך א גורל, און א גורל ווייזט וואס איז אייגנס אן הארעוואניע: דעם אידנס קשר מיטן אייבערשטן, וואס האט אים אויסגעקליבן פאר זיין חלק.
  4. 48:03 די מגילה הייסט אן אגרת ווייל זי איז א פערזענליכער בריוו פונעם מלך צו יעדן איד ביים נאמען, און וואס ווייטער א איד איז, אלץ מער איז ער אדרעסירט צו אים.
  5. 1:03:39 שכרות פורים איז נויטיג ווייל די קדושה וואס ווערט דעמאלט נתגלה איז צו גרויס צו מקבל זיין ביי פולן באוואוסטזיין, אזוי ווי געוויסע זאכן קען א מענטש נאר אויסהאלטן אונטער נארקאז.
  6. 1:07:34 די צוויי מאל "אחת בשנה" אויפן סוף פון פרשת תצוה זענען מרמז אויף צוויי כפרות: די עבודה פון יום כיפור און די "עבודה אן עבודה" פון פורים, א יום טוב געמאכט פאר די נחשלים.
  7. 1:09:19 אהרן האט זוכה געווען צום חושן, וואס טראגט דעם משפט פון בני ישראל אויפן הארץ, ווייל ער האט זיך געפרייט מיט זיין יונגערן ברודערס גדלות; נאר איינער אן פערזענליכע נגיעות קען האלטן כלל ישראל אין הארצן.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 36:49 דער משגיח זאגט אז פורים דארף א איד זיך פרייען מיט דעם וואס ער איז א קינד פונעם אייבערשטן, ווי טיף ער זאל נישט זיין געפאלן.
  2. 52:57 ער זאגט אז מ'דארף זיך אנכאפן אין די נקודות פון אידישקייט וואס מ'האט און זיך מיט זיי פרייען, און נישט זיין פעסימיסטיש.
  3. 59:41 ער זאגט אז תענית אסתר זאל מען געפינען צייט אין טאג צו זאגן דעם קאפיטל אילת השחר.
  4. 1:06:31 ער ווארנט אז מ'טאר נישט פארפאטשקען פורים מיט שטותים, ליצנות אדער באליידיגן א חבר אדער דעם כבוד התורה.
  5. 1:09:37 ער זאגט אז פורים איז א צייט צו ליב האבן איינער דעם אנדערן, נישט צו פארשעמען אדער מקנא זיין א צווייטן, נאר זיך פרייען מיט די אייגענע נקודה.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען אברהם אבינו, אהרן הכהן, אחשורוש, אסתר המלכה, דער הייליגער אר"י, דער חידושי הרי"ם, המן, יהושע בן נון, יעקב אבינו, ירבעם בן נבט, מרדכי הצדיק, משה רבינו, עשו, רבי אלעזר פון אמסטערדאם, רבי מרדכי לעכאוויטשער

ערכים אגרת, אחשורוש, גורל, מתנות לאביונים, נחשלים, עמלק, ענני הכבוד, שכחה, תענית אסתר

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט