ביאור על מאמר חז”ל “פתילות ושמנים שאין מדליקין בהם בשבת מדליקין בהם בחנוכה”

קאטאלאג: זמנים חנוכה נומ׳ ⁨2⁩ פאקעט גייד ז׳ 18 תשל"ו (1975–76) אידיש 1 שעה 31 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 1 שעה 31 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז חנוכה, וואס די קינדער פון אהרן האבן געוואונען מיט עזות דקדושה קעגן יון, אנטפלעקט דעם עצם החיבור צווישן דעם רבונו של עולם און כלל ישראל וואס קיין חושך און קיין חטא קען נישט אפרייסן, און דערפאר קען מען אפילו פתילות ושמנים וואס טויגן נישט פאר שבת אנצינדן אום חנוכה.

דער משגיח עפנט מיט דעם צער פון אהרן וואס ער איז נישט געווען ביי די קרבנות פון די נשיאים ביי חנוכת המזבח, וואס די נשיאים האבן געבראכט מיט א געוויסע עזות. יון, דער נמר אין דניאלס חזיון, איז די קליפה פון עזות, און זייער גזירה אז אידן זאלן שרייבן אויפן קרן השור אז זיי האבן נישט קיין חלק באלקי ישראל איז געבויט אויפן חטא העגל. אהרן, וואס איז געווען א בוש, האט מען געזאגט אז זיין צייט וועט קומען: זיינע קינדער, די חשמונאים, וועלן מיט עזות דקדושה מנצח זיין יון. דער משגיח ערקלערט אז דער חיבור פון אידן מיטן רבונו של עולם איז א עצם חיבור, אזוי ווי א פרוי שפירט אז איר מאן לעבט, און דאס איז די מידה פון שבט לוי וואס האט נישט געדינט דעם עגל. חנוכה ווייזט אז דער חיבור בלייבט אפילו אין חושך, און דערפאר מעג מען פתילות ושמנים וואס טויגן נישט פאר שבת אנצינדן אום חנוכה. דערנאך גייט דער שיעור ווייטער מיט ענינים אז מ'זעט נישט דעם גאנצן חשבון פונעם רבונו של עולם, א מעשה, און די כח פון א פסק פון אידן.

ענינים: דער נס חנוכה און די יוונים · דעם אייבערשטנס אהבה צו כלל ישראל

סדר השיעור

  1. 0:00 אהרן און די קרבנות פון די נשיאים

    דער משגיח עפנט מיטן אבני נזר און מיטן צער פון אהרן וואס נישט ער און נישט זיין שבט האבן געבראכט ביי דער חנוכת המזבח פון די נשיאים, און ער דערמאנט דעם רמב"ן אז דער תירוץ איז א רמז אויף די נרות פון חנוכה. ער ברענגט דעם מדרש אויף "אכלתי יערי עם דבשי": די נשיאים האבן געבראכט א חטאת און קטורת, וואס מ'ברענגט נישט בנדבה, און דער רבונו של עולם האט עס אנגענומען פון חיבה צו כלל ישראל.

  2. 5:29 יון דער נמר און די מידה פון עזות

    דער משגיח ערקלערט אז אין דניאלס חזיון איז יון די דריטע חיה, דער נמר, וואס זיין מידה איז עזות, און ער דערציילט די גזירה פון די יוונים אז אידן זאלן שרייבן אויפן קרן השור אז זיי האבן נישט קיין חלק באלקי ישראל. מנצח זיין מיינט צונעמען דעם שלל, און אזוי האבן אידן מקדש געווען די עזות; ער פארבינדט דאס מיטן ציץ אויפן מצח און זאגט אז עזות טאר מען נוצן נאר פאר עבודת השם קעגן די וואס שפעטן.

  3. 11:08 נחושת, דער מצח און אהרנס בושה

    ווייטער פונעם אבני נזר פארבינדט דער משגיח די פיר מעטאלן מיט די ארבע מלכיות, און נחושת איז די עזות פון יון, אזוי ווי "ומצחך נחושה". ער ברענגט רש"י אז אהרן האט זיך געשעמט צוצוגיין צום מזבח און מ'האט אים געזאגט "לכך נבחרת", און ער ערקלערט אז אהרן איז געווען דער היפך פון עזות.

  4. 14:31 אהרנס צייט: די עזות דקדושה פון די חשמונאים

    דער משגיח ערקלערט אז אהרן האט זיך צוריקגעהאלטן פון דער נדבה פון די נשיאים פון צניעות, און דער רבונו של עולם האט אים געזאגט אז זיין צייט וועט קומען ווען זיינע קינדער, די חשמונאים, וועלן קעמפן מיט עזות דקדושה קעגן יון און זוכה זיין צו חנוכה. ער זאגט אז אין שווערע צייטן דארף מען זיך מחזק זיין מיט עזות און לייכטן אפילו בחוץ, און ער ערקלערט אז ווייל אידן האבן מקיים געווען די חוקים זענען זיי זוכה געווען צום אור התורה און צו דער אנטוויקלונג פון תורה שבעל פה.

  5. 20:16 דער קרן השור און דער עצם החיבור

    צוריק צו א שטיקל אבני נזר ערקלערט דער משגיח אז דער "שור" אין דער גזירה איז דער עגל: די יוונים האבן געטענהט אז ווייל אידן האבן אים געדינט האבן זיי נישט קיין חיבור מיטן רבונו של עולם. ער שילדערט דעם חיבור פון כלל ישראל מיטן רבונו של עולם ווי פון א אשה מיט איר בעל, און ער ערקלערט די הלכה פון א אשה וואס האט חתונה געהאט ווייל מ'האט געזאגט אז איר מאן איז געשטארבן: א פרוי וואס איז באמת פארבונדן מיט איר מאן וואלט געשפירט אז ער לעבט.

  6. 27:53 שבט לוי, מעשר און די נקודה פון עשירי

    דער משגיח ערקלערט אז צו שפירן דעם עצם החיבור איז די מידה פון לוי, וואס איז נישט געפאלן ביים עגל און וואס זיין נאמען קומט פון "הפעם ילוה אישי אלי". לוי איז דער מעשר, די נקודה וואס איז אין יעדן איד, און דערפאר א בת לוי וואס האט נישט געשפירט אז איר מאן לעבט ווערט פסול פון מעשר; ער לייגט צו אז א מנין פון צען אנטפלעקט די זעלבע נקודה, און דערפאר מאכן צען רשעים א מנין און ניין צדיקים נישט.

  7. 32:49 חנוכה און לוי זענען איין זאך

    דער משגיח קומט צוריק צו דער נחמה פון אהרן, "שלך גדולה משלהם", און ערקלערט אז די חנוכה פון די חשמונאים איז דער ענטפער אויף דער טענה פון די יוונים: לוי און חנוכה ווייזן ביידע דעם חיבור פון כלל ישראל מיטן רבונו של עולם וואס בלייבט אויף אייביג, אפילו אין חורבן. ער ערקלערט פארוואס מ'מאכט נישט קיין סעודה חנוכה: עס איז דער באהאלטענער עצם החיבור וואס די עבודה אין בית המקדש האט נישט ארויסגעוויזן.

  8. 36:08 חנוכה וואקסט וואס נענטער צו משיח

    דער משגיח מערקט אן אז אין משניות ווערט חנוכה כמעט נישט דערמאנט און אין גמרא נאר עטליכע בלעטער, און פונעם אריז"ל און בעל שם טוב און ווייטער איז עס שטארק אנטוויקלט געווארן, ווייל וואס נענטער צו משיח אלץ מער ווערט איר ליכט נתגלה, אזוי ווי די פינצטערסטע שעה פאר עלות השחר. ער טייטשט דעם לשון "שמונת ימי חנוכה" אז עס איז איין לאנגער וואכעדיגער יום טוב וואס ציט זיך אריין אין טבת, אין די פינצטערסטע צייט פונעם יאר.

  9. 41:00 אנצינדן אין חושך: תפילה, הידור און קוקן

    דער משגיח זאגט אז ווען עס איז פינצטער דארף א איד שפירן דעם חיבור מיטן רבונו של עולם, און ער רופט חנוכה אונזער מלחמה אין גלות, וואס מ'פירט אזוי ווי די חשמונאים מיט תפילה. ער מוטיגט צו דאווענען ביי די ליכט אויף קינדער תלמידי חכמים, צו זיין מהדר מיט א שיינע ריינע מנורה, און צו זיצן און קוקן אויף די ליכט, ווייל יעדער איד איז אליין א חנוכה ליכט און פון זיי שעפט מען אור התורה אויף א גאנץ יאר.

  10. 47:26 פתילות ושמנים וואס טויגן נישט פאר שבת שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט דעם מאמר אז פתילות ושמנים וואס מ'טאר נישט אנצינדן שבת מעג מען אנצינדן חנוכה, און די ספרים אז נשמות וואס קענען נישט לייכטן דורך שבת קען מען אנצינדן אום חנוכה, וואס איר ליכט שטייט למטה מעשרה כדי צו דערגרייכן דעם מקום הקליפות. ער ברענגט ר' צדוק הכהן אז די קאפיטלעך תהלים אויפן סדר פון אלף בית ענדיגן זיך מיט אן עקסטערן פסוק פון פדיון וואס איז למעלה פונעם סדר, אז דער רבונו של עולם לאזט קיינמאל נישט פארלוירן ווערן קיין איד, און אז די אור פון משיח ווערט נתגלה אום חנוכה.

  11. 53:23 אויפהייבן פארלוירענע נשמות; שבת חנוכה

    דער משגיח זאגט אז א איד וואס צינדט שרייט אויס דעם היפך פון דעם געשריי פון די יוונים, אז ער האט יא א חלק באלקי ישראל, און אז די חנוכה ליכט הייבט אויף פארלוירענע נשמות פון צווישן די קליפות, די ניצוצות פון משיח בן דוד און משיח בן יוסף. ער רופט שבת חנוכה דעם עיקר פון חנוכה, מערקט אן אז די יאר הייבט זיך אן און ענדיגט זיך חנוכה מיט שבת, א רמז אויף משיח, און רעדט וועגן אנצינדן ערב שבת פאר נאכט.

  12. 59:21 זיך דערהייבן ביי קדושה און קריאת שמע

    דער משגיח ערקלערט דעם מנהג צו שפרינגען ביי "קדוש" אין קדושה: ווען אידן זאגן קדושה דערהייבן זיך אפילו די נידעריגערע מלאכים צו דער מדריגה פון די העכערע, און דער מענטש ווערט מיט זיי דערהויבן. ער לייגט צו אז ביי קריאת שמע ווערט די אהבה צום רבונו של עולם דערוועקט, און אפילו די נפש הבהמית, וואס איר שורש איז אין די חיות הקודש פון דער מרכבה, זינגט מיט.

  13. 1:06:23 מ'זעט נישט דאס גאנצע בילד

    מיטן דערמאנען שבת מברכים אדר רעדט דער משגיח וועגן אמונה פשוטה אז דער רבונו של עולם פירט די וועלט אפילו ווען מ'זעט עס נישט, און ער ברענגט די גמרא אז די אידן אין מרדכי'ס צייט זענען נענש געווארן ווייל זיי זענען געגאנגען צו דער סעודה פון אחשורוש, און ווי יעקב האט געשיקט יוסף, וואס האט געברענגט גלות מצרים. ער ווענדט דאס אויף חבלי משיח און די זעקס מיליאן, און ברענגט פונעם סאטמארער רבי'ן אז זיי וועלן צוריקקומען און זען דעם בנין בית המקדש.

  14. 1:12:46 צוויי קוויטלעך און די צייט פון געבורט מעשה

    דער משגיח דערציילט פון א רבי וואס האט באקומען צוויי קוויטלעך אויף איינמאל, איינס פאר א מקשה לילד און איינס פאר א גוסס, און האט מסביר געווען אז די נשמה פונעם גוסס דארף אריינגיין אין דעם קינד. פון דעם רעדט ער וועגן פאר'שנעלערן א געבורט דורך דאקטוירים, און ערקלערט אז יעדעס קינד דארף געבוירן ווערן אין א מזל און א רגע וואס איז באשטימט מן השמים, און אז מיר פארשטייען נישט די וועגן פון גלגולים.

  15. 1:16:49 משפטים לעבן דעם מזבח; דער הימל פירט זיך נאך בית דין

    דער משגיח ערקלערט פארוואס די דינים זענען סמוך צום מזבח: דער גוף קומט פונעם מקום המזבח, און א מיתת בית דין איז אליין א תיקון. ער ברענגט רבינו גרשום וואס זיינע תקנות האט מען מקבל געווען אין הימל, און דעם מדרש אויפן משכן ווי א משכון, און ער לערנט ארויס אז וואס אידן פסק'נען על פי התורה פירט מען זיך אזוי אויבן, און אז די עבודה פון אדר איז מגלה צו זיין די באהאלטענע השגחה.

  16. 1:22:39 פארוואס דוד המלך האט אליין גע'פסק'נט

    דער משגיח ברענגט די גמרא אז דוד המלך האט זיך פארנומען ביינאכט מיט שאלות פון טהרה כדי מתיר צו זיין א אשה צו איר בעל, און האט זיך מייעץ געווען מיט מפיבושת. ער פרעגט פארוואס דער מלך האט בכלל געדארפט פסק'נען, און ענטפערט אז דוד'ס נשמה האט דערגרייכט ביז אצילות און ער איז געווען דער מלך פון גאנץ כלל ישראל, ממילא האט זיין פסק גע'פועל'ט אין אלע עולמות און אינעם חיבור פון כלל ישראל מיטן רבונו של עולם.

  17. 1:27:07 משה'ס דיינים און די שאלה פונעם מגיד

    דער משגיח ברענגט די תוכחה פון משה רבינו וועגן מינוי פון די דיינים, און רש"י אז אידן האבן געדארפט וועלן לערנען פון משה אליין. ער דערציילט אז דער מגיד האט געפרעגט זיינע תלמידים ווער איז דער צדיק הדור און זיי האבן געשוויגן; ווען זיי וואלטן געענטפערט וואלט מען עס מקבל געווען אין הימל, ווייל אזוי ווי דער בית דין של מטה פסק'נט פירט זיך דער בית דין של מעלה.

דער שיעור, אויסגעשריבן

אהרן און די קרבנות פון די נשיאים

0:08

דער משגיח עפנט מיט א ווארט פונעם אבני נזר וועגן אהרן, וואס האט געהאט עגמת נפש אז נישט ער און נישט זיין שבט האבן געהאט א חלק אין די קרבנות פון די נשיאים ביי חנוכת המזבח. אזוי ווי דער רמב"ן זאגט, איז דער תירוץ וואס מ'האט אים געגעבן א רמז אויף די נרות פון חנוכה. א,ב

2:42

דערנאך ברענגט ער דעם מדרש אויף "אכלתי יערי עם דבשי": די נשיאים האבן געבראכט א חטאת און קטורת, וואס מ'ברענגט קיינמאל נישט בנדבה, און פונדעסטוועגן האט דער רבונו של עולם עס אנגענומען פון זיין חיבה צו כלל ישראל. ד,ה

יון דער נמר און די מידה פון עזות

6:02

אין דניאלס חזיון, ערקלערט דער משגיח, איז יון די דריטע חיה, דער נמר, און די מידה פונעם נמר איז עזות, אזוי ווי "הוי עז כנמר". די עזות פון די יוונים האט זיך באוויזן אין זייער גזירה, ווי עס שטייט אין מדרש, אז אידן זאלן שרייבן אויפן קרן השור אז זיי האבן נישט קיין חלק באלקי ישראל. ו,ז,ח

7:41

ווען אידן האבן מנצח געווען האבן זיי צוגענומען דעם שלל און מקדש געווען די עזות, ווייל אלעס איז באשאפן געווארן פאר עבודת השם. אויפן מצח, דער ארט פון עזות, איז געלעגן דער ציץ מיט "קודש לה'". עזות, זאגט דער משגיח, געהערט נאר דארט וואו מ'דארף זיך שטעלן קעגן די וואס שפעטן פון עבודת השם.

נחושת, דער מצח און אהרנס בושה

11:08

ווייטער פונעם אבני נזר פארבינדט דער משגיח די פיר מעטאלן מיט די ארבע מלכיות; נחושת, וואס שטייט פאר יון, איז עזות, אזוי ווי "ומצחך נחושה". רש"י ברענגט אז אהרן האט זיך געשעמט צוצוגיין צום מזבח און מ'האט אים געזאגט "לכך נבחרת": אהרן איז געווען דער היפך פון עזות. א,י,כ

אהרנס צייט: די עזות דקדושה פון די חשמונאים

14:42

ווען די נשיאים האבן געבראכט זייערע קרבנות מיט א געוויסע עזות דקדושה, ערקלערט דער משגיח, האט אהרן זיך צוריקגעהאלטן פון צניעות, און ער האט מורא געהאט אז זיין שבט איז צוליב אים אויסגעלאזט געווארן. דער רבונו של עולם האט אים געזאגט אז זיין צייט וועט קומען: ווען די יוונים וועלן מיט זייער עזות וועלן אפרייסן אידן פונעם רבונו של עולם, וועלן זיינע קינדער די חשמונאים קעמפן קעגן דעם נמר מיט עזות דקדושה און זוכה זיין צו חנוכה, וואס אירע נרות זענען לעולם.

17:51

פון דעם זאגט דער משגיח אז אין שווערע פינצטערע צייטן דארף א איד זיך מחזק זיין מיט עזות און לייכטן אפילו בחוץ. די יוונים האבן אויך אראפגעקוקט אויף די חוקים, וואס מ'היט אן פארשטיין; ווייל אידן האבן זיי מקיים געווען זענען זיי זוכה געווען צו ליכט, צו הבנה אין תורה, און פון דעמאלט אן האט זיך אנגעהויבן אנטוויקלען די תורה שבעל פה.

דער קרן השור און דער עצם החיבור

20:18

צוריק צום אבני נזר ערקלערט דער משגיח אז דער "שור" אין דער גזירה איז דער עגל: א פאלק וואס האט געקענט דינען דעם עגל, האבן זיי געטענהט, האט נישט קיין חיבור מיטן רבונו של עולם. אידן זענען פארבונדן מיטן רבונו של עולם ווי א אשה מיט איר בעל, א עצם חיבור וואס די יוונים האבן געוואלט אפשניידן. דער עגל אליין איז געקומען פון חושך און צומישעניש, ווען מ'האט געמיינט אז משה איז געשטארבן. א

26:19

דערנאך ערקלערט ער די משנה אין יבמות פון א אשה וואס מ'האט איר געזאגט אז איר מאן איז געשטארבן איבער'ן ים, זי האט חתונה געהאט, און דערנאך איז דער מאן צוריקגעקומען: זי איז אסור צו ביידע. נישט ווייל זי האט געדארפט בעסער נאכפרעגן ווי דער בית דין, נאר ווייל א אשה וואס איז באמת פארבונדן מיט איר מאן וואלט אינעווייניג געשפירט אז ער לעבט. ל

שבט לוי, מעשר און די נקודה פון עשירי

27:58

דאס אינעווייניגסטע געפיל, זאגט דער משגיח, איז די מידה פון שבט לוי, וואס האט זיך געהאלטן ביים רבונו של עולם אינעם חושך פונעם עגל, "מי לה' אלי", און וואס זיין נאמען קומט פון "הפעם ילוה אישי אלי". דער מדרש זאגט אז יעקב האט אפגעטיילט לוי אלס מעשר, די נקודה וואס איז אין יעדן איד. ממילא א בת לוי וואס האט נישט געשפירט אז איר מאן לעבט ווערט פסול פון מעשר. א מנין אנטפלעקט די זעלבע נקודה: צען רשעים מאכן א מנין, ניין צדיקים נישט. מ,נ,ס

חנוכה און לוי זענען איין זאך

33:09

מ'האט אהרן געזאגט "שלך גדולה משלהם", און דער משגיח טייטשט אז דאס איז די חנוכה פון די חשמונאים. חנוכה און לוי זענען איין זאך: ביידע ווייזן דעם עצם החיבור פון כלל ישראל מיטן רבונו של עולם, וואס בלייבט אפילו אין חורבן. דערפאר, ערקלערט ער, מאכט מען נישט קיין סעודה חנוכה: דער חיבור איז באהאלטן און מ'קען אים נישט ארויסווייזן. ג

חנוכה וואקסט וואס נענטער צו משיח

36:29

דער משגיח מערקט אן אז אין משניות ווערט חנוכה כמעט נישט דערמאנט און די גמרא האט עטליכע בלעטער, אבער פונעם אריז"ל און בעל שם טוב און ווייטער איז עס שטארק געוואקסן, ווייל וואס נענטער צו משיח אלץ מער שיינט איר ליכט, אזוי ווי עלות השחר קומט נאך דער פינצטערסטער שעה. חנוכה איז נישט קיין לידל וועגן דער פארגאנגענהייט. דעם לשון פונעם שולחן ערוך "שמונת ימי חנוכה" טייטשט ער אז עס איז איין לאנגער וואכעדיגער יום טוב וואס ציט זיך אריין אין טבת, די פינצטערסטע צייט. ע

אנצינדן אין חושך

41:00

ווען עס איז פינצטער און אסאך לייקענען אינעם חיבור פון כלל ישראל, זאגט דער משגיח, דארף א איד אים שפירן. חנוכה איז אונזער מלחמה אין גלות, און אזוי ווי די חשמונאים זענען געגאנגען אין מלחמה נאך תפילה, קעמפט מען מיט תפילה; ער מוטיגט צו דאווענען ביי די ליכט אויף קינדער תלמידי חכמים.

43:59

ער מוטיגט צו הידור: א שיינע מנורה, יעדע נאכט אויסגעריינט. יעדער איד איז אליין א חנוכה ליכט, "נר ה' נשמת אדם". מ'זאל זיך אוועקזעצן די ערשטע האלבע שעה און קוקן אויף די ליכט, ווייל זיי לייכטן מיטן אור הגנוז, און פון דארט שעפט מען תורה אויף א גאנץ יאר. ר

פתילות ושמנים וואס טויגן נישט פאר שבת

47:36

יעצט ערקלערט דער משגיח דעם מאמר פון דער גמרא אז פתילות ושמנים וואס מ'טאר נישט אנצינדן שבת מעג מען אנצינדן חנוכה. די ספרים זאגן אז דאס איז א רמז אויף נשמות: עס זענען דא נשמות וואס קענען נישט אנגעצונדן ווערן דורך שבת, אבער חנוכה קען זיי אנצינדן. די חנוכה ליכט שטייט למטה מעשרה, וואו די שכינה איז נישט אראפגעקומען, כדי איר ליכט זאל דערגרייכן דעם מקום הקליפות. ש

49:42

ער ברענגט פון ר' צדוק הכהן אז א קאפיטל תהלים אויפן סדר פון אלף בית, וואו צדיקים ווערן נענה און רשעים באשטראפט, ענדיגט זיך מיט אן עקסטערן פסוק נאכן סדר: "פודה ה' נפש עבדיו". ממש ביים סוף הייבט זיך אן א הנהגה למעלה מן הסדר, וואס דורך איר לאזט דער רבונו של עולם נישט פארלוירן ווערן קיין איד. חנוכה איז אזא צייט, און ווי דער בני יששכר זאגט ווערט אויף איר נתגלה די אור פון משיח. ת,צ

אויפהייבן פארלוירענע נשמות; שבת חנוכה

53:23

ווען א איד צינדט, זאגט דער משגיח, שרייט ער אויס דעם היפך פון דעם געשריי פון די יוונים: איך האב יא א חלק באלקי ישראל. די חנוכה ליכט דערגרייכט פארלוירענע נשמות צווישן די קליפות, ניצוצות וואס זענען פארבונדן מיט משיח בן דוד און משיח בן יוסף, און הייבט זיי אויף.

55:13

שבת חנוכה איז דער עיקר פון חנוכה, ווען איר פלאם הייבט זיך אויף אינעם ליכט פון שבת. דאס יאר, מערקט דער משגיח אן, הייבט זיך חנוכה אן און ענדיגט זיך מיט שבת, א רמז אויף משיח. ער ערקלערט אז ערב שבת צינדט מען נאך ביי טאג, נישט אזוי ווי די אנדערע נעכט.

זיך דערהייבן ביי קדושה און קריאת שמע

59:54

דער משגיח ערקלערט דעם מנהג צו שפרינגען ביי "קדוש" אין קדושה. ווען אידן זאגן קדושה דערהייבן זיך אפילו די נידעריגערע מלאכים, די אופנים און חיות הקודש, צו דער מדריגה פון די העכערע, און דער מענטש ווערט מיט זיי דערהויבן, אויפגעהויבן איבער זיין גוף פון אהבת השם.

1:01:47

אויך ביי קריאת שמע, זאגט ער, וואכט אויף די אהבה צום רבונו של עולם ביי א איד וואס איז ריין פון עבירות, און דער יצר הרע רעדט דעמאלט גארנישט צו אים. אפילו די נפש הבהמית, וואס איר שורש איז אין די חיות הקודש פון דער מרכבה, ווערט דערוועקט צו זינגען מיט די שירה פון קדושה.

מ'זעט נישט דאס גאנצע בילד

1:06:33

מיטן דערמאנען שבת מברכים אדר זאגט דער משגיח אז אדר לערנט אז דער רבונו של עולם פירט די וועלט אפילו ווען מ'זעט עס נישט. די גמרא זאגט אז די אידן זענען נענש געווארן ווייל זיי זענען געגאנגען צו דער סעודה פון אחשורוש קעגן מרדכי'ס עצה, הגם דעמאלט האט עס זיכער אויסגעזען אז מרדכי איז שולדיג. אזוי אויך האט יעקב אליין געשיקט יוסף צו זיינע ברידער, און דערפון איז ארויסגעקומען דער גאנצער גלות מצרים. אב

1:09:48

אזוי אויך ביי חבלי משיח: דער משגיח זאגט אז די זעקס מיליאן זענען געווען נשמות וואס זייערע אלטע חשבונות זענען שנעל אפגעמאכט געווארן, צוגעגרייט צוריקצוקומען אלס נייע נשמות פאר משיח. ער ברענגט פונעם סאטמארער רבי'ן אז די וואס זענען אומגעקומען אין אייראפע וועלן ווידער געבוירן ווערן און זען דעם בנין בית המקדש.

צוויי קוויטלעך

1:13:32

דער משגיח דערציילט פון א רבי'ן וואס האט געהאלטן צוויי קוויטלעך: איינס פון א פרוי וואס איז געווען א מקשה לילד א לאנגע צייט, און איינס פון א גוסס. די נשמה פונעם גוסס האט געדארפט אריינגיין אין דעם קינד, און דערפאר האט זיך די געבורט געצויגן; פאר וועמען זאל מען דען דאווענען? מיר ווייסן נישט די ענינים, זאגט דער משגיח, און ער ווענדט דאס אויף פאר'שנעלערן געבורטן דורך דאקטוירים, ווייל יעדעס קינד דארף געבוירן ווערן אין א רגע און א מזל וואס איז באשטימט מן השמים.

משפטים לעבן דעם מזבח

1:16:54

דער משגיח ערקלערט פארוואס די דינים שטייען סמוך צום מזבח, "מעם מזבחי תקחנו למות": דער גוף קומט פונעם מקום המזבח, און א מיתת בית דין איז אליין א תיקון וואס לאזט די נשמה צוריקקומען. אג

1:18:55

רבינו גרשום הייסט מאור הגולה ווייל אין הימל פסק'נט מען לויט זיינע תקנות. אזוי אויך, וואס א איד טוט על פי התורה, אזוי פירט מען זיך אויבן. די עבודה פון אדר, ענדיגט דער משגיח, איז מגלה צו זיין אז דער רבונו של עולם פירט די וועלט אפילו ווען עס איז באהאלטן.

פארוואס דוד המלך האט אליין גע'פסק'נט

1:22:47

די גמרא זאגט אז דוד המלך האט זיך פארנומען מיט שאלות פון טהרה כדי מתיר צו זיין א אשה צו איר בעל, און האט זיך מייעץ געווען מיט מפיבושת. פארוואס האט דער מלך געדארפט אליין פסק'נען? דער משגיח ענטפערט אז דוד'ס נשמה האט דערגרייכט ביז אצילות און ער איז געווען דער מלך פון גאנץ כלל ישראל, ממילא האט זיין פסק גע'פועל'ט אין אלע עולמות און געהאלטן דעם חיבור פון כלל ישראל מיטן רבונו של עולם. אה

משה'ס דיינים און די שאלה פונעם מגיד

1:27:56

דער משגיח ברענגט רש"י אז אידן האבן געדארפט וועלן לערנען פון משה אליין. ער דערציילט אז דער מגיד האט געפרעגט זיינע תלמידים ווער איז דער צדיק הדור און זיי האבן געשוויגן; ווען זיי וואלטן געענטפערט וואלט מען עס מקבל געווען אין הימל, ווייל אזוי ווי דער בית דין של מטה פסק'נט פירט זיך דער בית דין של מעלה. אז

מראי מקומות

תורה

  1. מ לכאורה Shemos 32:26 מפתח אינעם אויסשרייב: 27:58
  2. נ Bereishis 29:34 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 27:58
  3. אג לכאורה Shemos 21:14 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:16:54
  4. או Devarim 1:17 1:27:07 טעקסט מפתח

נביאים

  1. ט לכאורה Yirmiyahu 3:3 9:07 מפתח
  2. י לכאורה Yeshayahu 48:4 מפתח אינעם אויסשרייב: 11:08

כתובים

  1. ד Shir HaShirim 5:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 2:42
  2. ו Daniel 7:6 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 6:02
  3. ר Mishlei 20:27 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 43:59
  4. ת לכאורה Tehillim 34:23 מפתח אינעם אויסשרייב: 49:42
  5. אא לכאורה Tehillim 25:1, 25:22 51:27 מפתח

משנה

  1. ז Pirkei Avos 5:20 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 6:02
  2. ל לכאורה Mishnah Yevamos 10:1 מפתח אינעם אויסשרייב: 26:19

תלמוד בבלי

  1. ק לכאורה Shabbos 23b 43:44 מפתח
  2. ש Gemara Shabbos (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 47:36
  3. אב לכאורה Megillah 12a מפתח אינעם אויסשרייב: 1:06:33
  4. אה Berachos 4a טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:22:47

מדרש

  1. ה Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 2:42
  2. ח Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 6:02
  3. ס Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 27:58
  4. פ Megillas Taanis (מקום נישט באשטימט) 40:01 מפתח
  5. אד Midrash (מקום נישט באשטימט) 1:19:47

ראשונים

  1. ב לכאורה Ramban, Bamidbar 8:2 מפתח אינעם אויסשרייב: 0:08
  2. ג לכאורה Rashi on Bamidbar 8:2 מפתח אינעם אויסשרייב: 33:09
  3. כ לכאורה Rashi on Vayikra 9:7 מפתח אינעם אויסשרייב: 11:08
  4. אז לכאורה Rashi on Devarim 1:14 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:27:56

אחרונים און חסידות

  1. א Avnei Nezer (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 0:08, 11:08, 20:18
  2. ע לכאורה Shulchan Aruch, Orach Chaim 670:1 מפתח אינעם אויסשרייב: 36:29
  3. צ Bnei Yissaschar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 49:42

עיקרי הדברים

  1. 6:09 יון, דער נמר פון דניאלס חזיון, איז די קליפה פון עזות, און ווען אידן האבן מנצח געווען האבן זיי צוגענומען די עזות ווי א שלל און זי מקדש געווען.
  2. 12:56 אהרן, וואס איז געווען א בוש, האט זיך צוריקגעהאלטן פון די נדבה פון די נשיאים, און מ'האט אים געטרייסט אז זיינע קינדער די חשמונאים וועלן דינען דעם רבונו של עולם מיט עזות דקדושה קעגן יון.
  3. 20:44 די יוונים האבן געטענהט מיטן קרן השור, דעם עגל, אז אידן האבן פארלוירן זייער חיבור מיטן רבונו של עולם; חנוכה ווייזט אז דער חיבור איז א עצם חיבור וואס ווערט קיינמאל נישט בטל.
  4. 27:58 צו שפירן דעם עצם החיבור איז די מידה פון שבט לוי, וואס האט נישט געדינט דעם עגל, און דערפאר זענען חנוכה און לוי איין זאך.
  5. 47:36 פתילות ושמנים וואס מ'טאר נישט אנצינדן שבת מעג מען אנצינדן חנוכה, א רמז אז נשמות וואס קענען נישט לייכטן דורך שבת קען מען אנצינדן דורך חנוכה, וואס איר ליכט דערגרייכט למטה מעשרה אין מקום הקליפות.
  6. 36:17 חנוכה איז נישט קיין זכרון פון דער פארגאנגענהייט: וואס נענטער צו משיח, אלץ מער ווערט איר ליכט נתגלה.
  7. 1:20:24 וואס אידן פסק'נען על פי התורה אויף דער וועלט, אזוי פירט מען זיך אין הימל, און דערפאר האט דוד המלך אליין געוואלט פסק'נען.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 3:09 ווי אזוי האט דער רבונו של עולם אנגענומען די חטאת און קטורת פון די נשיאים, וואס מ'ברענגט קיינמאל נישט בנדבה?

    תירוץ: 5:12 פון דער חיבה וואס דער רבונו של עולם האט געוואלט ארויסווייזן צו כלל ישראל האט ער אנגענומען די נדבה וואס יעדער נשיא האט געבראכט פאר זיין שבט, הגם על פי דין איז עס נישט אויפן ארט.

  2. קשיא: 16:51 פארוואס האט אהרן געהאט עגמת נפש ביי חנוכת המזבח, און ווי אזוי האט מען אים געטרייסט?

    תירוץ: 17:05 ער האט געשפירט אז ער און זיין שבט האבן נישט קיין חלק דערין; מ'האט אים געזאגט אז זיינע קינדער די חשמונאים וועלן ברענגען א גרעסערע חנוכה מיט עזות דקדושה קעגן יון.

  3. קשיא: 26:19 פארוואס ווערט א אשה וואס האט חתונה געהאט אויף א ידיעה אז איר מאן איז געשטארבן נענש, און פארוואס ווערט א בת לוי פסול פון מעשר?

    תירוץ: 26:55 א אשה וואס איז פארבונדן מיט איר מאן שפירט אז ער לעבט; אז זי שפירט עס נישט ווייזט אז עס פעלט דער עצם החיבור, וואס איז די מידה פון לוי, און דערפאר ווערט א בת לוי פסול פון מעשר.

  4. קשיא: 34:50 פארוואס מאכט מען נישט קיין סעודה חנוכה?

    תירוץ: 35:07 חנוכה דריקט אויס דעם עצם החיבור וואס בלייבט אפילו אן דער עבודה אין בית המקדש, א זאך וואס מ'קען נישט ארויסווייזן.

  5. קשיא: 50:27 פארוואס ענדיגט זיך דער קאפיטל תהלים אויפן סדר א"ב מיט אן עקסטערן פסוק נאך די אותיות?

    תירוץ: 51:00 דער סדר פון די אותיות איז די געווענליכע הנהגה; ממש ביים סוף הייבט זיך אן א נייע הנהגה למעלה מן הסדר, וואס דורך איר איז דער רבונו של עולם פודה און לאזט נישט פארלוירן ווערן קיין איד.

  6. קשיא: 1:23:41 פארוואס האט דוד המלך געדארפט אליין פסק'נען און עס נישט איבערלאזן פאר מפיבושת?

    תירוץ: 1:24:52 אלס מלך פון גאנץ כלל ישראל מיט א נשמה פון אצילות האט זיין פסק גע'פועל'ט אין אלע עולמות און אויף גאנץ כלל ישראל.

מעשיות

  1. 1:13:08 צוויי קוויטלעך אויף איינמאל

    דער משגיח דערציילט פון א פרוי וואס איז געווען א מקשה לילד א לאנגע צייט, און מ'איז געקומען צו א רבי'ן מיט א קוויטל. דער רבי האט געזאגט אז ער האלט צוויי קוויטלעך: איינס פון דער פרוי, און איינס פון א גוסס וואס בעט אויף א רפואה שלמה. ער האט מסביר געווען אז די נשמה פונעם גוסס דארף אריינגיין אין דעם קינד, און ווייל ער איז נאך נישט געשטארבן איז זי א מקשה לילד. דער משגיח פרעגט: פאר וועמען זאל מען יעצט דאווענען? און ער ענדיגט אז מיר ווייסן בכלל נישט די אלע ענינים.

    דערציילט אין נאך 1 שיעור ←

  2. 1:28:29 דער מגיד פרעגט ווער איז דער צדיק הדור

    דער משגיח דערציילט אז דער מגיד האט אמאל געפרעגט זיינע גרויסע תלמידים, צווישן זיי דער בעל התניא און ר' לוי יצחק, ווער איז דער צדיק הדור. זיי האבן געשוויגן; ער האט געפרעגט דריי מאל און זיי האבן געשוויגן. דערנאך האט ער מסביר געווען אז ווען זיי וואלטן געענטפערט וואלט מען עס מקבל געווען אין הימל און די גאולה וואלט געקומען, נאר זיי האבן נישט געהאט דעם מוט צו ענטפערן.

    אין דער מעשה: דער מעזריטשער מגיד, the Ba'al HaTanya, Rebbe Levi Yitzchak of Berditchev

    דערציילט אין נאך 1 שיעור ←

געדאנקען

  1. 14:48 אהרנס בושה האט אים אפגעהאלטן פון דער נדבה פון די נשיאים וואס איז געקומען מיט עזות, און זיין נחמה איז געווען דווקא אז זיינע קינדער וועלן אמאל דארפן עזות דקדושה, כדי מנצח צו זיין יון, די מלכות פון עזות.
  2. 20:44 דער "שור" וואס די יוונים האבן געהייסן שרייבן אויף זיין קרן איז דער עגל: זייער טענה איז געווען אז א פאלק וואס האט אים געקענט דינען האט פארלוירן דעם חיבור מיטן רבונו של עולם.
  3. 30:26 א בת לוי וואס האט חתונה געהאט אויף א פאלשן ידיעה ווערט פסול פון מעשר ווייל איר האט געפעלט די מידה פון לוי, דאס אינערליכע געפיל פון א עצם חיבור וואס וואלט איר געזאגט אז איר מאן לעבט.
  4. 34:54 חנוכה האט נישט קיין סעודה ווייל זי פייערט דעם באהאלטענעם עצם החיבור וואס מ'קען נישט ארויסווייזן, נישט אזוי ווי די אנדערע ימים טובים וואס זייער גרויסקייט האט זיך באוויזן אין דער עבודה פון בית המקדש.
  5. 36:29 די ליכט פון חנוכה ווערט מער נתגלה וואס נענטער צו משיח: אין משניות ווערט עס כמעט נישט דערמאנט, און פונעם אריז"ל און בעל שם טוב און ווייטער איז עס שטארק אנטוויקלט געווארן.
  6. 51:00 לויט ר' צדוק הכהן ווייזט דער עקסטער פסוק פון פדיון וואס קומט נאכן סדר אלף בית אין א קאפיטל תהלים אויף א הנהגה למעלה מן הסדר, וואס דורך איר לאזט דער רבונו של עולם נישט פארלוירן ווערן קיין איד.
  7. 1:24:43 דוד המלך האט אליין גע'פסק'נט שאלות פון טהרה ווייל אלס מלך פון גאנץ כלל ישראל מיט א נשמה פון אצילות האט זיין פסק מתיר צו זיין א אשה צו איר בעל גע'פועל'ט אין אלע עולמות אויפן חיבור פון כלל ישראל מיטן רבונו של עולם.

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 17:42 דער משגיח זאגט אז אין שווערע פינצטערע צייטן דארף מען זיך מחזק זיין מיט עזות דקדושה און לייכטן אפילו בחוץ, אין דער רשות פון דער סטרא אחרא.
  2. 41:00 דער משגיח זאגט אז א איד דארף שפירן זיין חיבור מיטן רבונו של עולם דווקא ווען עס איז פינצטער און אנדערע לייקענען עס.
  3. 43:39 דער משגיח מוטיגט צו זיין מהדר אין דער מצוה מיט א שיינע ריינע מנורה, און צו דאווענען ביי די ליכט אויף קינדער תלמידי חכמים.
  4. 46:18 דער משגיח עצה'ט זיך אוועקצוזעצן די ערשטע האלבע שעה ביי די חנוכה ליכט און קוקן אויף זיי, כדי אריינצונעמען זייער אור התורה אויף א גאנץ יאר.
  5. 52:25 דער משגיח זאגט אז א איד טאר נישט גלייבן די טענה פון די יוונים אז זיינע עבירות האבן אים אפגעשניטן פונעם רבונו של עולם, ווייל דער חיבור פון הקב"ה מיט כלל ישראל איז אייביג.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען אביהוא, אהרן הכהן, דוד המלך, די חשמונאים, דניאל, דער אבני נזר, דער בעל התניא, דער הייליגער אר"י, דער הייליגער בעל שם טוב, דער מעזריטשער מגיד, דער סאטמארער רב, דער רמב"ן, יהודה בן תימא, יוסף הצדיק, יעקב אבינו, לאה אמנו, מפיבשת, מרדכי הצדיק, משה רבינו, נדב, ר' יעקב קאמינעצקי, רבי לוי יצחק בארדיטשובער, רבי צדוק הכהן פון לובלין, רבינו גרשום מאור הגולה, רש"י

ערכים אור הגנוז, חבלי משיח, חנוכת המזבח, למטה מעשרה, מעשר, נפש הבהמית, נשיאים, עזות דקדושה, פתילות ושמנים, קטורת

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט